๏ ข่าว ใน กรุง เทพ ๚ะ

๏ กำหนด ชื่อ อาการ ตาย ๑๓ อย่าง สำหรับ ใช้ เมื่อ กราบ ทูล ใน หลวง ใน ประเทศ สยาม ๚ะ

๏ ที่ ๑ สวรรคต สำหรับ พระ เจ้า แผ่นดิน แล มหา อุปราช ฯะ

๏ ที่ ๒ ทิวงคต สำหรับ พระ ราช ชนนี แล พระราช มเหษี แล พระ ราช ชายา ฯะ

๏ ที่ ๓ สวรรคาไลย สำหรับ กรม ราช วัง หลัง แล พระ องค์ เจ้า ครอง เมือง ๚ะ

๏ ที่ ๔ สิ้น พระชนม์ สำหรับ เจ้า ฟ้า แล เจ้า ต่าง กรม แล พระองค์ เจ้า ๚ะ

๏ ที่ ๕ พิราไลย สำหรับ เจ้า ประเทศ ราช ใหญ่ แล สมเด็จ เจ้า พระยา ฯะ

๏ ที่ ๖ ชีพิ ตักษัย สำหรับ หม่อม เจ้า แล เจ้า ประ เทศ ราช น้อย ฯะ

๏ ที่ ๗ ถึง มรณะภาพ สำหรับ พระ สงฆ์ แล สามเณร มี บันดา ศักดิ์ ฯะ

๏ ที่ ๘ ถึง แก่ อาสัญ กรรม สำหรับ เจ้า พระยา แล ท้าว พระยา ประเทศ ราช ฯะ

๏ ที่ ๙ ถึง แก่ กรรม สำหรับ พระยา พระ หลวง ขุน หมื่น ที่ มี นา ๔๐๐ ขึ้น ไป ฯะ

๏ ที่ ๑๐ ถึง อนิจ กรรม สำหรับ ข้า ราชการ ที่ มี บันดา ศักดิ์ ๔๐๐ ลง ไป คือ มหาดเล็ก ขอ เฝ้า เจ้า แล เสมียน ทนาย ขุนนาง นา ๔๐๐ ขึ้น ไป กับ คน ต่าง ประเทศ ที่ เปน นาย ห้าง นาย เรือ นาย งาน กับ พวก หมอ ฝรั่ง สอน ศาสนา แล บาท หลวง ฝรังเสศ แล หลวง ญวน กับ หลวง จีน หลวง ชี ฤๅ พระสงฆ์ สามเณร สามัญ

๏ ที่ ๑๑ ตาย สำหรับ ราษฎร สามัญ แล ไพร่ ราษฎ์ ไพร่ หลวง ทาษ ชะเลย ๚ะ

๏ ที่ ๑๒ ล้ม สำหรับ สัตว์ เดียรฉาน ที่ เปน ของ หลวง เลี้ยง ๚ะ

๏ ที่ ๑๓ ตาย สำหรับ สัตว์ เดียรฉาน ที่ ไม่ ใช่ ของ หลวง เลี้ยง ๚ะ

๏ ใน หนังสือ พิมพ์ ที่ ออก วัน พุฒ เดือน สาม ขึ้น เจ็ด ค่ำ ที่ ว่า ด้วย สมเด็จ เจ้า พระยา ศรี สุริยวงษ พิรา ลัย นั้น ได้ ลง ข้อ ผิด ไป สอง สาม แห่ง จึ่ง ขอ แก้ ความ นั้น ดัง นี้ ๚ะ

๏ ณวัน ศุกร เวลา ห้า ทุ่ม เศษ สมเด็จ เจ้า พระยา ศรีสุริยวงษ ถึง พิราลัย ท่าน เกิด วัน เสาร์ เดือน ยี่ ขึ้น แปด ค่ำ จุลศักราช ๑๑๗๐ ปี มะโรง สัมฤทธิศก คราว นั้น เปน คราว แผ่นดิน สมเด็จ พระพุทธ ยอดฟ้า จุฬาโลกย เปน ปี ที่ ยี่สิบ หก รัชกาล ที่ ๑ ใน กรุง เทพ อายุศม์ ของ สมเด็จ เจ้า พระยา ศรีสุริยวงษ นั้น ได้ คง อยู่ ใน ห้า แผ่นดิน ใน กรุง เทพ ใน แผ่นดิน พระพุทธ เลิศ หล้า นภาไลย ท่าน ได้ รับ ราชการ เปน มหาดเล็ก ราย งาน ใน แผ่นดิน สมเด็จ พระนั่งเกล้า ท่าน ได้ รับ ราช การ สนอง พระเดช พระคุณ ใน แผ่นดิน นั้น ท่าน ได้ ตำแหน่ง เลื่อน ที่ ขึ้น สี่ ครั้ง เดิม เปน ที่ นาย สรวิไชย มหาดเล็ก หุ้ม แพร ต่อ นั้น เปน หลวง นาย สิทธิ์ ต่อ นั้น ขึ้น เปน พระนาย ไวย ต่อ นั้น ขึ้น เปน พระยา ศรี สุริยวงษ ใน แผ่นดิน สมเด็จ พระจอม เกล้า ได้ ทรง พระ มหา กรุณา โปรด เกล้า ฯ ตั้ง เปน เจ้า พระยา ศรีสุริยวงษ ทำ ราชการ ที่ สมุห พระ กระลาโหม ใน แผ่นดิน ปัตยุบัน นี้ พระบาท สมเด็จ พระปรมินทร มหา จุฬาลงกรณ์ พระจุล จอม เกล้า พระเจ้า กรุง สยาม ได้ ทรง พระ มหา กรุณา โปรด เกล้า ฯ ตั้ง ให้ เปน สม เด็จ เจ้า พระยา ศรีสุริยวงษ ผู้ สำเร็จ ราชการ ท่าน ได้ อุส่าห์ เพียร ทำ ราชการ รักษา บ้าน เมือง สนอง พระเดช พระคุณ ทุก ๆ พระองค์ นี้ ได้ ดู แล ราชการ แผ่นดิน บ้าน เมือง ตลอด ชีวิตร ด้วย เต็ม กำลัง เต็ม ปัญญา เปน อัน สัจ ซื่อ สุจริต จน ท่าน แก่ ชะรา เลย ลับ ตา แต่ โลกย นี้ บัด นี้ คน ทั้ง บ้าน ทั้ง เมือง มี ความ โทรมนัส เพราะ ท่าน จะ ช่วย ธุระ บ้าน เมือง ต่อ ไป ไม่ ได้ แล้ว ๚ะ

๏ ณวัน เสาร์ เดือน สาม ขึ้น สิบ ค่ำ พระ โทรเลข ธุราณุรักษ เจ้า กรม สาย โทรเลข นาย ฉัด เตละ แครฟ ออบีเรเตอ แอกติง อินเตอร์ปริเตอร์ ได้ นำ มิศเตอร์ เดวิดซัน เตละ แครฟ เอนจะเนีย เข้า กราบ ถวาย บังคม ลา พระบาท สมเด็จ พระ เจ้า อยู่ หัว ออก ไป ทำ ราชการ พาด สาย โทรเลข ตั้ง แต่ เขตร แดน เมือง ทะวาย เข้า มา กรุง เทพ ฯ ท่าน ทั้งสาม นี้ ได้ เข้า ไป ถึง พระราช วัง ณะ พระ ที่ นั่ง ใหม่ แต่ เวลา ย่ำ ค่ำ แล้ว คอย เฝ้า พระบาท สมเด็จ พระเจ้า อยู่ หัว อยู่ จน เวลา ประมาณ สาม ทุ่ม เสด็จ ออก ขุนนาง พร้อม ด้วย ข้า ราชการ ผู้ ใหญ่ ผู้ น้อย เปน อัน มาก คอย อยู่ ที่ น่า พระ ที่นั่ง ใหม่ จักรี มหา ปราสาท เมื่อ เสด็จ ออก ประทับ บน พระ ที่นั่ง จักรี มหา ปราสาท พร้อม ด้วย ข้า ราชการ ทั้งปวง ได้ ทรง ตรัส ถาม ข้อ ราชการ ต่าง ๆ เจ้า พนักงาน ก็ ทูล เกล้า ฯ ถวาย เปน ลำดับ กัน แล อ่าน ถวาย ใบ บอก ซึ่ง เจ้า พนักงาน ได้ รับ จาก หัว เมือง เปน ข้อ ราชการ ต่าง ๆ แล้ว พระ โทรเลข ธุราณุรักษ มิศเตอร์ เดวิดซัน แล นาย ฉัด ก็ ลุก ยืน ขึ้น ก้ม เกล้า คำนับ แล้ว พระ โทรเลข ฯ ก็ อ่าน คำ กราบ ถวาย บัง คม ลา แล้ว พระบาท สมเด็จ พระ เจ้า อยู่ หัว ก็ ทรง ตรัส ตอบ มา เปน ข้อ ราชการ ต่าง ๆ แล้ว เสด็จ ก็ เลย เข้า ข้าง ใน ขุนนาง ข้า ราชการ ผู้ ใหญ่ ผู้ น้อย ก็ ต่าง ท่าน ต่าง นาย ออก มา จาก พระ ราชวัง ตาม เคย ๚ะ

๏ ข่าว โทรเลข นอก ๚ะ

๏ กรุง ลันดัน วัน ศุกร เดือน ยี่ แรม สิบ ค่ำ พวก แจม เบอ ออฟ ดะปุติ ฝรั่งเศศ ได้ ตั้ง ข้อ ถอด แล ไล่ คน เทียม คน เหน ชอบ ตั้ง ข้อ นี้ มาก ต่อ มาก ใน พวก นั้น คราว นั้น มงเซอ ฟาลิเอร หา อยู่ ไม่ ๚ะ

๏ กรุง ลันดัน วัน เสาร์ เดือน ยี่ แรม สิบ เอ็ด ค่ำ มง เซอ ดูเกล็ก แล มงเซอ ฟาลิเอร ท่าน ทั้ง สอง ยัง ชั่ว เข้า ที่ จะ หาย ๚ะ

๏ กรุง ลันดัน วัน เสาร์ เดือน สาม ขึ้น สาม ค่ำ ปรินซ นะโปลิอัน ถูก ปล่อย แล้ว คำ หา คำ ฟ้อง นั้น เปน อัน เลิก แล้ว ๚ะ

๏ กรุง ลันดัน วัน อังคาร เดือน ยี่ แรม สิบ สี่ ค่ำ กอมิ ตี ของ ซะเนต ได้ โวต แล้ว ขัด ขวาง ข้อ ที่ จะ ขับ ไล่ คน เทียม นั้น คน ที่ ได้ โวต นั้น มาก ต่อ มาก ๚ะ

๏ ได้ มอบ ตัว ปรินซ์นะโปลิอัน ให้ เอา ไป ชำระ ตัด สิน ตาม กระบวน ความ ๚ะ

๏ กรุง ลันดัน วัน อังคาร เดือน สาม ขึ้น หก ค่ำ พวก ขุนนาง ที่ ซะเนต ฝรั่งเสศ ไม่ ยอม รับ ตั้ง ข้อ ขับ ไล่ นั้น แต่ ได้ ตั้ง บิล ข้อ หนึ่ง ให้ นระเทศ จ้าว เมื่อ ชำระ ได้ จริง แล้ว ว่า ทำ การ กระ ทำ ลาย แก่ ธรรมเนียม ที่ ตั้ง แห่ง แผ่นดิน บ้าน เมือง ปรินซ์ นะโป ลิอัน ไป เยี่ยม ที่ ประเทศ อิงแลนด์ ท่าน ที่ ก่อน ได้ เปน สมเด็จ พระนาง เอมเบรศ ยุยีน ๚ะ

๏ กรุง ลันดัน วัน พุฒ เดือน สาม ขึ้น เจ็ด ค่ำ พวก มินิศเตอ เสนาบดี ขุนนาง ใหญ่ ของ มิศเตอ ฟาลิเอร ออก จาก ราชการ แล้ว ๚ะ

๏ กรุง ลันดัน วัน อาทิตย เดือน สาม ขึ้น สิบเอ็ด ค่ำ มงเซอ ยุลิช เฟรี่ ต้อง เปน ธุระ จัด ตั้ง พวก มินิศเตอ เสนาบดี ใหญ่ ใหม่ อีก ครั้ง หนึ่ง ๚ะ

๏ กรุง ลันดัน วัน จันทร เดือน สาม แรม สี่ ค่ำ พวก แชมเบอ ออฟ ดะปุติ ได้ โวต ตั้ง ข้อ ว่า มี ความ ไว้ ใจ ใน พวก มินิศเตอ แล ยิง ยอม พร้อม กัน ใน การ ไล่ คน เทียม เปน เจ้า มิ ให้ เปน พนักงาน ใน กอง ทัพ

๏ ตั้ง พวก มินิศเตอ ใหม่ มงเซอ เฟรี่ เปน เปรซิ เดนต พวก ใหม่ นั้น ๚ะ

๏ กรุง ลันดัน วัน จันทร์ เดือน ยี่ ขึ้น เจ็ด ค่ำ ประเทศ อังคริษ ตั้ง หมาย จะ ให้ คลอง ซุเอศ เปน ทาง กำปั่น ทั้ง สิ้น ใช้ ได้ ทั่ว กัน แต่ พวก อัน เปน ฆ่าศึก กัน อยู่ ใน คลอง นั้น ได้ แต่ เพียง คราว กำหนด ห้าม มิ ให้ ทหาร ฤๅ เครื่อง รบ ลง จาก กำปั่น รบ เว้น แต่ เปน การ ป้อง กัน ประเทศ อิยิบต์ ห้าม มิ ให้ มี การ รบ กัน ใน คลอง นั้น ใน เขตร อัน จะ เข้า คลอง นั้น ฤๅ ใน น้ำ อัน อยู่ ใน เขตร ประเทศ อิยิบต์ ถึง ประเทศ ตุรกี อังคริษ ห้าม มิ ให้ ทำ การ รบ ใน เขตร กำหนด นี้ ประ เทศ ต่าง ๆ ทุก ประเทศ คง เหน ดี ใน ข้อ กำหนด นี้ เว้น แต่ ประเทศ ฝรั่งเศศ ประเทศ เดี่ยว ๚ะ

๏ กรุง ลันดัน วัน เสาร์ เดือน ยี่ แรม สิบ เอ็ด ค่ำ พวก อังครีษ ส่ง ปืน อยู่ อัน จะ ส่ม ใส่ ใน กำปั้น ไฟ ลุก ค้า เมือ จะ เกิด เหตุ แบ่ง ไป ไว้ ที่ เมือง บอมเบ บ้าง เมือง ฮ่องกง บ้าง แหลม คุดโฮบ ที่ เมือง ทวีป อัฟรีกะ ใต้ บ้าง ๚ะ

๏ กรุง ลันดัน วัน พุฒ เดือน ยี่ แรม สิบ ห้า ค่ำ ลอด เอลโค ถูก จัด เลือก ใหม่ เปน คน สำหรับ เมือง แฮดิง ตอนไซเออร คน ที่ จัด เลือก นั้น มาก ต่อ มาก เปน มะ ยอริติ ใหญ่ ๚ะ

๏ กรุง ลันดัน วัน เสาร์ เดือน สาม ขึ้น สาม ค่ำ มิศเตอ แกลดซะโตน ยัง พัก อยู่ ที่ เมือง แกนี่ซ จะ ไม่ ไป คราว ปาเลียเมนท์ จะ ประชุม ปฤกษา ราชการ ณะ วัน ประ พฤหัศบดี เดือน สาม ขึ้น แปด ค่ำ ที่ กรุง ลันดัน ๚ะ

๏ กรุง ลันดัน วัน อาทิตย์ เดือน สาม ขึ้น สี่ ค่ำ ได้ ความ แน่ แล้ว ว่า ผู้ ซึ่ง ได้ ฆ่า ลอด เฟรดิริก แกเวน ดิจะ แล มิศเตอ เบิก เปน คน ที่ บัด นี้ เกาะ ติด คุก ไว้ เพราะ คิด อ่าน กัน จะ ฆ่า พวก นาย โปลิศ ที่ เมือง ดับลิน ๚ะ

๏ กรุง ลันดัน วัน อังคาร เดือน สาม ขึ้น ห้า ค่ำ มิศเตอ แกลดซะโตน ได้ กลับ จะ ไป ประเทศ อังครีษ แล้ว พวก เฮาะ ออฟ กอมมันซ์ จับ หา ฤา ปฤกษา ด้วย คำ อะ แกรซ นั้น แล ได้ ผลัก มิให้ ตั้ง คำ เพิ่ม เติม ของ มิศเตอ ปาเนล ที่ ติ เตียน การ แซง แรง ที่ ทำ ตาม กฎหมาย ห้าม การ ละเมิด ลอด แฮรติงตัน ไม่ ยอม จัด กำหนด วัน ที่ จะ หา ฤา ปฤกษา ด้วย ข้อ ซึ่ง เซอ ซะแตฟโฟด นอท โกด หยาก จะ ให้ ตั้ง นั้น ๚ะ

๏ กรุง ลันดัน วัน ศุกร เดือน สาม ขึ้น เก้า ค่ำ ปาเลีย แมนต จับ การ แล้ว ตาม คำ สั่ง คน หลวง อังครีษ คำ ชะ บี่ จะ ของ คน หลวง นั้น แจ้ง ความ ว่า การ กับ ประเทศ อื่น ๆ นั้น เรียบ ดี อยู่ การ ที่ ประเทศ อิยิบต สงบ ราบ แล้ว การ ถอน ให้ ทัพ อังกฤษ กลับ นั้น ก็ ทำ เปน การ เร็ว อยู่ เพราะ มี พวก หมู่ ลับ ๆ ใน ประเทศ ไอรแลนด์ เจ้า พนักงาน รักษา การ แผ่นดิน บ้าน เมือง ต้อง ระวัง ด้วย การ เปน อัน มาก แล้ว ใน ซะบีจ นั้น ก็ แจ้ง ความ ว่า ด้วย การ ต่าง ๆ ซึ่ง ปาเลียแมนต ต้อง หา ฤา ปฤกษา จัด ให้ ดี ใน ระดู ชุมนุม คราว นี้ ๚ะ

๏ พวก ที่ เรียก แลนด ลีค นั้น ที่ จะ ออก เงิน ช่วย ผู้ ร้าย ที่ ได้ ฆ่า ฟัน ผู้ คน ที่ พีนิกซ์ ปาก นั้น ฯะ

๏ กรุง ลันดัน วัน อังคาร เดือน สาม ขึ้น สิบ สาม ค่ำ ข้อ ที่ จะ ยอม ให้ คน ว่า คำ รับ แทน คำ สาบาล อ่าน ครั้ง หนึ่ง ใน เฮาซะ ออฟ กอมมันซ แล้ว ฯะ

๏ กรุง ลันดัน วัน ศุกร เดือน สาม แรม ค่ำ หนึ่ง เซอ ซะแตฟโฟด นอทโกด แจ้ง ความ แล้ว ว่า ถึง ความ หมาย ว่า คง ร้อง ถาม ขอ มี คำ ตอบ ว่า ด้วย ทำนอง การ ทั่ว ๆ ของ คอเวินแมนต ฯะ

๏ กรุง ลันดัน วัน เสาร เดือน สาม แรม ส่อง ค่ำ อัน เดอ ซะกระแตริ ใน กรม ข้าง ต่าง ประเทศ นั้น ตอบ คำ ถาม ว่า จะ จับ ว่า การ กับ ราชทูต จีน ด้วย เรื่อง ราย ยา ฝิ่น เซอ ซะแตฟโฟด นอท โกด หมาย จะ กะ ขอ ให้ จัด พวก ซะเลกด กอมิติ ให้ ถาม ด้วย การ อัน มี ต่อ กัน กับ คน อัน เปน ที่ ส่งไสย ใน ราย ความ กิลเมนแฮน ฯะ

๏ มิศเตอ แฮรินตน ซะกระแตรี่ ของ พวก ที่ มี ชื่อ ว่า แลนด ลีค เปน อัน ตั้ง แล้ว ให้ เปน คน เข้า พวก ปาเลี่ยแมนต ไม่ มี ใคร ขัด ขวาง ฯะ

๏ กรุง ลันดัน วัน พุฒ เดือน สาม แรม หก ค่ำ ที่ เมือง นุยอก แล กรุง ปารีศ เขา เกาะ ล่อง คราว แล้ว ตาม คำ ขอ ของ คอเวินแมนต์ อังกฤษ ใน เรื่อง ราย พวก ไอริช ร่วม คิด ทำ ร้าย นั้น ๚ะ

๏ กรุง ลันดัน วัน พฤหัศบดี เดือน สาม แรม เจ็ด ค่ำ แจ้ง ความ ออก แล้ว ว่า ด้วย ค่า การ ประเทศ อิยิบต นั้น ค่า อัน ต้อง ใช้ ตาม ที่ หา ตาม บาญชี่ย์ อิมบีริอัล นั้น เปน ๑ ๔๑๐ ๐๐๐ ปอน คิด เปน เงิน บาท ประเทศ สยาม เรา นี้ ๑๑ ๒๘๐ ๐๐๐ บาท คือ ๑๕๑ ๐๐๐ ชั่ง ค่า ที่ ต้อง ใช้ ตาม บาญชี่ย์ อินเดียน นั้น เปน ๑ ๑๕๐ ๐๐๐ ปอน คิด เปน เงิน สยาม ๑๑๕๐๐๐ ชั่ง ประเทศ ที่ เรียก ว่า กอนตี่ ดับลิน แล กอนตี่ โปรตาลิงตัน ได้ ตั้ง คน สำหรับ คิด การ ที่ ปาเลี่ย แมนต์ ที่ เปน คน มี ความ อัชฌาไศรย คิด คุม กัน การ วุ่น วาย ๚ะ

๏ กรุง ลันดัน วัน ศุกร เดือน สาม แรม แปด ค่ำ เจ้า พนักงาน ข้าง ค่า เงิน หลวง แจ้ง ความ แล้ว ว่า จะ ส่ง บาญ ชี่ย์ อัน ว่า ด้วย เงิน อัน ต้อง เบิก ใช้ ใน ปลาย เดือน มาชะ พวก เฮาซ กอมมันซ์ ครั้น ทุ่ม เถียง กัน แล้ว จึ่ง ได้ ตั้ง ข้อ โวด ยอม มี คำ ตอบ ถึง ซะปีจ ของ สมเด็จ พระนาง กวิน ๚ะ

๏ กรุง ลันดัน หมู่ พวก ลูก ค้า อัน มี ชื่อ ว่า เจม เบอ ออฟ กอเมอซะ ที่ เมือง นุยอก ได้ ทำ หนังสือ ขอ พวก ขุนนาง ที่ มี ชื่อ ว่า พวก เฮาซะ ออฟ เร ปรีเซนแตติฟ ให้ บังคับ กะ การ ทำ เงิน อย่า ให้ เกิน การ

๏ พวก ขุนนาง ที่ ชุมนุม คิด ราชการ คือ เฮาซ ออฟ กองแครซ พร้อม กัน ได้ ตั้ง ข้อ ทำลาย ข้อ ว่า ด้วย ราย จับ ปลา ใน หนังสือ สัญญา ที่ ทำ ที่ กรุง วาชิงตัน

๏ กรุง ลันดัน วัน จันทร์ เดือน ยี่ แรม สิบ สาม ค่ำ ปรินซ บิศมาก ประชวน อา การ นัก ๚ะ

๏ กรุง ลันดัน วัน อาทิตย์ เดือน สาม ขึ้น สี่ ค่ำ คอเวิน แมนต์ เนเทอแลนดซ์ หมาย จะ ละลาย เงิน ฟลอริน ของ เขา ถึง ๒๕ ๐๐๐ ๐๐๐ แล้ว ขาย เปน เงิน แทง ๚ะ

๏ กรุง ลันดัน วัน ประหัศบดี เดือน สาม ขึ้น แปด ค่ำ กำปั่น รบ จักร กล ถูก สั่ง แล้ว ให้ ไป ถึง เกาะ มะดะ แคซคาร์ ๚ะ

๏ กรุง ลันดัน วัน จันทร์ เดือน ยี่ แรม สิบ สาม ค่ำ จัด ตั้ง ซะตาวาโย เปน กระษัตร ประเทศ ซูลู แล้ว ๚ะ

๏ เมือง ทวาย วัน อังคาร เดือน ยี่ ขึ้น แปด ค่ำ กอละ เนล ไบรน เปน รอยเอล เอนจะนีร มา ถึง เมือง ทวาย จาก เมือง มาโม แล เมือง แมนตะเล แล้ว แล วัน นี้ จะ จับ เดิร ทาง ไป เมือง บางคอก จะ ไป อาไศรย ช้าง อาไศรย เรือ เล็ก ๆ ๚ะ

๏ กรุง ลันดัน วัน จันทร์ เดือน สาม ขึ้น ห้า ค่ำ พวก คิด ปฤกษา ราชการ คือ ดานูเบียน กอนเฟอเรนซ์ จับ การ แล้ว ใน กรุง ลันดัน พวก นี้ ก็ ตั้ง ใจ แล้ว ว่า จะ อานุญาติ ให้ พวก รูมาเนี่ย แล พวก เซอเวี่ย เข้า ปฤกษา ราชการ ด้วย แต่ คอเวินเมนต รูมาเนี่ย ร้อง ห้าม ขอ อย่า ให้ พวก เซอเวี่ย เข้า ปฤกษา ด้วย ๚ะ

๏ กรุง ลันดัน วัน ศุกร เดือน สาม ขึ้น สอง ค่ำ ใน ข้อ สำคัญ ใน หนังสือ จด หมาย เหตุ อังคริษ คือ ไตมซ์ แจ้ง ความ ว่า หนังสือ ราชการ ของ ลอด ดะฟีริน อัน ว่า ด้วย กระบวน การ ใน ประเทศ อิยิบต์ หมด จด เลอียด รับ ไว้ แล้ว ลอด ดะฟีริน เหน ว่า ทาง ที่ คอเวินแมนต์ อังคริษ ไป ได้ นั้น มี อยู่ สอง ทาง ๆ หนึ่ง คือ ว่า ทำ ให้ ประเทศ อิยิบต์ เปน เมือง ขึ้น ของ อังคริษ อีก ทาง หนึ่ง คือ คอย จัด ให้ คอเวินแมนต์ อิยิบต์ เปน คอเวินแมนต์ มั่นคง หนังสือ ไตมซ์ นั้น เตือน กล่าว ว่า คอเวินแมนต์ อัน จะ อยู่ ใน มือ พวก อิยิบต์ ฝ่าย เดียว จะ ตั้ง ไม่ ได้ ถ้า ทหาร อังคริษ ไม่ หนุ่น คุม รักษา ไว้ ๚ะ

๏ กรุง ลันดัน วัน เสาร์ เดือน สาม ขึ้น สาม ค่ำ พวก บริวิ เกานเซล ของ กีไดว คือ เจ้า เมือง อิยิบต์ ได้ ตั้ง ๔ ข้อ เปน หนังสือ จาเตอร์ กิน ความ ที่ ลอด คะพี ริน หมาย จะ จัด ตั้ง ทุก ประการ นั้น ๚ะ

ข่าว นอก

๏ ตาม หนังสือ ยื่น ให้ การ ของ เจ้า พนักงาน เก็บ เงิน เข้า สำหรับ แผ่นดิน ใน สาม เดือน ที่ ล่วง ไป แล้ว เก็บ ได้ เงิน ถึง ๒๐ ๙๙๘ ๑๔๘ ปอน คิด เปน เงิน สยาม ถึง ๒ ๐๙๙ ๘๑๔ ชั่ง สิบ หก ตำลึง

๏ ห้าง ช่าง ต่อ กำปั่น คือ เมซเซอซ์ แกด แอนโก ได้ เอา กำปั่น กล จักร ใหม่ ลง น้ำ น้ำ หนัก ๑๕๐๐ ตอน กำลัง ๑๒๐๐ ม้า กำปั่น ลำ นี้ ทำ ไว้ สำหรับ มิศเตอ ดับเอลยุ ซินแกล ๚ะ

๏ เมื่อ ปลาย ปี นี้ ใน ประเทศ ยุโรป บ้าง เมือง น้ำ ท่วม หลาย แห่ง ของ เสีย มาก คน ก็ ลำบาก มาก ด้วย

๏ ยูไนเตดซะเตศ อะเมริกะ เหนือ ๚ะ

๏ ใน คริษ ศักราช ๑๘๘๒ คน ประเทศ ยุโรป ที่ ทิ้ง บ้าน เมือง ของ ตัว จะ ไป ตั้ง ตัว ใหม่ ใน ประเทศ ยูไนเตด ซะเตศ ถึง ๔๗๓ ๖๔๒ คน แต่ ประเทศ เยรเมนี่ ๑๗๖ ๖๘๕ คน แต่ ประเทศ ไอรแลนด์ ๔๘ ๗๓๔ คน แต่ ประเทศ ซวิเดน ๓๙ ๕๘๑ คน แต่ ประเทศ อิงแลนด์ ๓๖ ๐๘๐ คน แต่ ประเทศ อิตะลี่ ๒๓ ๘๑๙ คน แต่ ประเทศ รุเชีย ๑๕ ๑๓๗ คน ๚ะ

๏ มี ข่าว ว่า กำปั่น ไฟ เรือ รบ อะเมริกัน คือ อซุอิ ถอด เกย หิน คือ แลมมัก รอก ใกล้ เคียง เมือง ซวาเตา อากาศ คราว นั้น มัว นัก ด้วย หมอก เรือ นั้น เสีย ทั้ง ลำ คน ก็ เสีย สิบ เอ็ด คน อะเมริกัน แปด จีน สาม คน

๏ ปี นี้ วัน กรุศ จะ เปน วัน เสาร์ เดือน สี่ แรม สิบ ห้า ค่ำ คน ทั้งปวง จะ ถือ น้ำ วัน อังคาร เดือน ห้า ขึ้น สาม ค่ำ มหา สงกรานต์ จะ เปน วัน พุฒ เดือน ห้า ขึ้น สี่ ค่ำ กรุศ การ ถือ น้ำ แล สงกรานต์ ติด ชิด ๆ กัน ปี นี้ ฯะ ๏ การ วิวาหะ มงคล ๚ะ

๏ ณวัน พุฒ เดือน สาม แรม หก ค่ำ ได้ มี การใหญ่ ฉลอง การ วิวาหะ มงคล ของ พระราชโอรส องค์ ใหญ่ ของ สมเด็จ พระเจ้า เอมบีเรอ ประเทศ เยรแมนี่ แล พระ ราช ธิดา องค์ ใหญ่ ของ สมเด็จ พระ นาง กวิน ประเทศ อังคริษ แล เอมเปรส อินเดีย การ วิวาหะมงคล นี้ ได้ มี ขึ้น ยี่ สิบ ห้า ปี มา แล้ว ณวัน ที่ ยี่สิบ ห้า เดือน ยานุแอรี่ จึ่ง ได้ กำหนด การ ฉลอง นั้น การ แรก ณวัน พฤหัสบดี เดือน ยี่ แรม สอง ค่ำ จุลศักราช ๑๒๔๔ ปี มะเมีย จัตวา ศก แต่ น้อง ชาย ของ สมเด็จ พระเจ้า เอมบีเรอ เยรแมนี่ ได้ สิ้น พระชนม์ ณวัน อาทิตย เดือน ยี่ ขึ้น สิบ สาม ค่ำ จึ่ง ได้ ผัด การ ฉลอง นั้น แล กำหนด ให้ มี การ ฉลอง นั้น ณวัน พุฒ เดือน สาม แรม หก ค่ำ เมื่อ บุตร สม เด็จ พระเจ้า แผ่นดิน อังคริษ แล เยรแมนี่ ได้ เปน สามี่ ภรรยา กัน เจ้า พระยาสุรึยวงษ มนตรี น้อง ชาย ของ สมเด็จ เจ้าพระยาศรีสุริยวงษ ที่ พึ่ง พิราไลย นั้น เปน ราชทูต อยู่ ที่ กรุง ลันดัน แล หมอม ราโชทัย เปนล่าม คราว นั้น หมอม ราโชทัย ได้ แต่ง เรื่อง ว่า ด้วย การ นั้น จึ่ง คัด เอา เรื่อง นั้น มา ใส่ ใน จดหมายเหตุ สยาม ไสมย เดือน นี้ ให้ ท่าน ทั้งปวง อ่าน แล เข้า ใจ ด้วย ของ ท่าน ว่า มา ดัง นี้ ๚ะ

๏ เดือน สาม ขึ้น สิบเอ็ด ค่ำ จำ จดหมาย จะ เริ่ม ราย แต่ง การ ภิเศก สม พระ บุตรี ศรี สวัสดิ์ กำดัด ชม ให้ เคียง คม คู่ เคล้า เจ้า วิดเลี่ยม เธอ เปน ราช กุมาร ชาญ สมร อยู่ นคร ปรูซา โอ่ อ่า เอี่ยม แต่ ต่าง ชาติ์ พงษ พันธุ ภอ ทัน เทียม ฝีมือ เยี่ยม ยั่ง ยืน ไม่ ขึ้น กัน ถึง กำหนด ฤกษ พา เวลา สาย พระ โฉม ฉาย มิ่ง สมร อับศร สวรรค์ ให้ เชิญ ทูต สาม นาย ชาย สำคัญ กับ ตัว ฉัน จรลี่ เปน สี่ คน ไป ที่ วัด ชาเปล ให้ เหน แจ้ง ใน ตำแหน่ง อาวาห์ สถา ผล ต่าง อาบ น้ำ ชำระ สระ สกนธ์ แล้ว แต่ง ตน ตาม วิเศศ ข้าง เพศ ไทย มา ขึ้น รถ ม้า พยศ ผยอง ย่าง ริม หน ทาง คน ผู้ ดู ไสว ครั้น ถึง โบก รถ ประทับ กับ บันได ก็ เข้า ไป นั่ง ที่ ทั้ง สี่ นาย สัก ครู่ หนึ่ง องค์ กวิน นารินทร์ ราช พร้อม พระ ญาติ วงษ วาร ประมาณ หลาย อีก ทั้ง เจ้า อาล เบิด ประเสริฐ ชาย ก็ นำ สาย สุด สวาสดิ์ ราช ธิดา เข้า มา ใน โบก นั้น ด้วย กัน หมด องค์ โอรส เชย ขวัญ ก็ หรรษา อัน โฉมยง บุตรี ศรี โสภา แต่ง กา ยา ล้วน เพ็ชร์ เท่า เม็ด บัว ชนิด กลาง พร่าง พราว ราว มะกล่ำ ที่ เล็ก ล้ำ ย่อม เยาว สัก เท่า ถั่ว ฉลอง องค์ ผุด ผ่อง ไม่ หมอง มัว สอาด ทั่ว ขาว ถ้วน นวล ผจง ภูษา ยาว ราว ประมาณ สัก สิบ สอก เปน ชาย ออก ไป ข้าง หลัง เหมือน หาง หงษ มี นารี่ย รุ่น สาว คราว พระ องค์ สม ทรวด ทรง สี่ คู่ ดู วิไลย ดำเนิน เชิญ ชาย ผ้า มา ข้าง หลัง เปน ยศ หวัง ว่า งาม ตาม วิไสย แต่ ฝ่าย เจ้า วิลเลียม เอี่ยม ละไม เธอ ทรง ใส่ เครื่อง ทหาร ชำนาญ ยุทธ์ กังเกง เสื้อ น่า ชม สม สง่า มี ภู่ บ่า ทอง อร่าม งด งาม สุด คาด เขม ขัด รัด แน่น แขวน อาวุธ ดั่ง ประดุจ เข้า สู่ สู้ สงคราม ครั้น พร้อม วงษ พงษ กระษัตร ทั้ง สอง ฝ่าย มา ยืน ราย เรียง อยู่ ดู ออก หลาม ฝ่าย ว่า เจ้า สอง รา สง่า งาม จึ่ง คุก เข่า ลง ประนาม ประนม กร แล้ว ซบ ภักตร ไหว้ พระ บน สวรรค์ กระเษม สันต์ ภิญโย สะโมสร พระ ครู ใหญ่ จึ่ง เยื้อน เอื้อน สุนทร ร้อง อวย พร ประกาศ ป่าว คน เหล่า นั้น ว่า ใคร รู้ เรื่อง ราว เจ้า ทั้ง สอง ที่ มิ ควร จะ ให้ ครอง ประคอง ขวัญ จง ว่า กล่าว ข่าว แจ้ง แห่ง สำคัญ ชะณะ วัน อาวาห์ สถาวร แม้น ไม่ ว่า ภาย หลัง อย่า หวัง กล่าว ให้ แตก ร้าว คู่ ชม สม สมร ครั้น เงียบ เชียบ ปาก เสียง ไม่ เกี่ยง งอน แล้ว จึ่ง ย้อน หัน หน้า มา พาที ว่า นี่ แนะ สอง เจ้า ลำเพา ภักตร จง ประจักษ โดย ทำนอง อย่า หมอง ศรี ถ้า องค์ ไหน เกี่ยว ข้อง ต้อง ราคี ใน เดี๋ยว นี้ จง แสดง แจ้ง กิจา แม้น คิด คด ข้อ ขำ แกล้ง อำ ไว้ คง ต้อง ไข วัน พระ เจ้า พิพากษา ทั้ง สอง องค์ มิ ได้ ตรัส วจนา ต่าง ก้ม หน้า นิ่ง อยู่ ไม่ ดู ไป แล้ว พระครู ผู้ เถ้า เข้า มา ถาม โดย คะดี มี ความ ข้อ สงไสย ว่า แก่ องค์ พระ กุมาร อัน ชาญ ไชย ท่าน ตั้ง ใจ หวัง ชม ภิรมย์ รัก จะ รับ ราช ธิดา มา เปน คู่ แล้ว จะ อยู่ เรียง บำเรอ เสมอ ศักดิ์ ตาม พระเจ้า ว่า ไว้ ไม่ ย้าย ยัก จะ พิทักษ ร่วม ทุกข ร่วม สุข กัน ไม่ เชย ชิด พิสสวาสดิ์ ด้วย หญิง อื่น คง ชม ชื่น จน ชีวา สิ้น อา สัญ มิ ได้ ทำ ทุจริต ให้ ผิด ธรรม์ แน่ อย่าง นั้น ฤา ไฉน ใน ใจ จริง เจ้า วิลเลียม รับ คำ ตาม ที่ ว่า แก่ จึ่ง ผัน หัน มา ข้าง เจ้า หญิง แล้ว ไถ่ ถาม ตาม จิตร คิด ประวิง เสร็จ ทุก สิ่ง คล้าย ความ ที่ ถาม ชาย ฝ่าย พระ นุช บุตรี ศรี สมร รับ สุนทร อาย เอียง ทำ เมียง หม้าย พระ ครู เถ้า แก่ จึ่ง เยื้อน เอื้อน พิปราย กล่าว ธิบาย ถาม ไถ่ ใน ทำนอง ว่า ผู้ ใด ใคร จะ อวย อำนวย หญิง ให้ มี มิ่ง คู่ มิตร สนิท สนอง ฝ่าย ว่า เจ้า อาลเบิด เลิศ ลออง จึ่ง ประคอง จูง หัตถ์ ราช ธิดา มา มอบ ให้ แก่ พระ ครู ท่าน ผู้ ใหญ่ ด้วย ผ่อง ใส แสน โสรมนัสา พระ ครู รับ จับ กร สมร มา เอา หัตถ์ ขวา พระ กุมาร ประสาน ลง แล้ว อ่าน คำ สัญญา ไป ดั่ง ใจ หมาย ให้ เจ้า ชาย ว่า ตาม ความ ประสงค์ เหมือน ดั่ง สัตย ปัติญาณ สาบาล องค์ จำ เพาะ ตรง หน้า พระ เปน พะยาน ใน ใจ ความ นั้น ว่า ข้าพเจ้า จะ รับ เอา นวล อนงค์ คง สมาน ตั้ง แต่ วัน นี้ ไป ได้ แต่ง งาน ไม่ ร้าง ราญ แรม สวาสดิ์ นิราศ จร ถึง จน มี่ ดี ชั่ว ไม่ เลย ละ ตาม คำ พระโอวาท ประสาท สอน สัญญา ให้ ไว้ แก่ นาง สำอาง อร เสร็จ สุนทร วาง หัตถ์ กระษัตริย์ พระ ครู จึ่ง จับ หัตถา ธิดา ราช มา วาง พาด หัตถ์ ชาย ไม่ คลาย คลี่ แล้ว อ่าน สัญญา นั้น ขึ้น ทัน ที่ ให้ เทวี ว่า ตาม ทุก คำ ไป ความ ที่ นาง ว่า กล่าว ใน ราว เรื่อง ก็ คล้าย เบื้อง บท กุมาร เธอ ขาน ไข แต่ คลาด ถ้อย น้อย นิด ไม่ ผิด ไกล โดย วิไสย ของ สัตรี ซึ่ง มี มา ต้อง ว่า จะ ฟัง คำ ทำ ตาม ผัว รู้ เกรง กลัว รัก กัน ด้วย หรรษา จะ ตั้ง ใจ ปรนิบัติ ภัศดา เสร็จ สัญญา หัตถ วาง ออก ห่าง กัน เจ้า วิล:เลี่ยม งาม ประโลม โฉม เฉลา จึ่ง หยิบ เอา ธำมรงค์ ที่ ทรง สรรค์ แล้ว ใส่ วาง ลง บน หลัง สมุด พลัน ทำ เคียม คัล ส่ง ไป ให้ พระ ครู ท่าน ตา เถ้า รับ เอา มา จาก หัตถ แก่ เป่า ปัด เศก อะไร ไป สัก ครู่ แล้ว หยิบ แหวน แล่น ประเสริฐ ขึ้น เชิด ชู ส่ง ให้ กุมาร รับ คำนับ ลา มา สรวม ใส่ นิ้ว นาง ข้าง หัตถ ซ้าย ของ โฉม ฉาย มิ่ง มิตร ขนิฐา แล้ว จับ แหวน นั้น ไว้ ไข วาจา ว่า ดู รา ทราม สวาสดิ์ นาฎ นารี่ พี่ จะ ขอ รับ เจ้า ลำเพา ภักตร ไป เปน อัค เอก องค์ มะเหษี่ โดย คำ มั่น สัญญา ไม่ ราคี ธรรม รงค์ วง นี้ เปน สำคัญ จะ คำนับ เจ้า ด้วย กาย ราย สมบัติ สาระพัด มอบ มิ่ง ทุก สิ่ง สรรพ์ เสร็จ ดำหรัส วาง หัตถ์ ออก ห่าง พลัน แล้ว คุก เข่า อภิวันท์ ทั้ง ส่อง องค์ ฝ่าย พระ ครู กับ บันดา สานุศิษย สวด ลิขิต ทำ เปน เช่น พระ สงฆ ครั้น สิ้น บท หมด ครบ ก็ จบ ลง แล้ว ให้ พระ โฉมยง กับ นงคราน เอา พระ หัตถ ต่อ พระ หัตถ สำผัส จับ แก่ จึ่ง กลับ กล่าว แจ้ง แถลง สาร ว่า พระเจ้า เรื่อง ฤทธิ์ ประสิทธิ์ ชาญ ได้ โปรด ปราน เจ้า ทั้ง คู่ ให้ อยู่ ครอง แต่ นี้ ไป ผู้ ใด ผู้ หนึ่ง นั้น อย่า เดียด ฉันท์ ชวน ชัก ให้ รัก หมอง จง รวบ รวม ร่วม เรียง เคียง ประคอง จน กราบ ส่อง ชัณษา ชีวา วาย แล้ว พระ ครู จึ่ง อำนวย อวย สวัสดิ์ ให้ บำ บัด ทุกข โศก โรค ทั้งหลาย พวก ศิษย หา อื่น ๆ ที่ ยืน ราย ร้อง ถวาย ไชย พร เปน กลอน เพลง บันฎา เสียง อึง มี่ นิฤนาท ทั้ง พิน พาทย์ ไพเราะ ฟัง เหมาะ เหมง ที่ ใน โบถ แซ่ สนั่น ด้วย บันเลง ดู ครื้น เครง มาก มาย จน บ่าย บัง ฝ่าย พระ องค์ นงค ราม งาม ฉวี กับ สามี เสร็จ สรรพ ก็ กลับ หลัง พร้อม พระ วงษ พงษา ดา ประดัง คืน เข้า วัง ศุข สม ภิรมยา แล้ว อังกฤษ มิศเฝา จึ่ง เล่า แจ้ง บอก แถลง ว่า เจ้า คุณ บุญ หนัก หนา อัน พวก เรา เหล่า นี้ ที่ เข้า มา ล้วน บรรดา คน โสด ซึ่ง โปรด ปราน ถ้า หา ไม่ ก็ มิ ได้ มา ภบ เหน เหตุ ด้วย เปน ที่ ห้าม ระโหถาน พวก ขุนนาง ทั้ง เสรฐี มี ศฤงฆาร ตาง ทะยาน จะ ใคร่ ยล ทุก คน ไป ยอม เสีย เงิน มิ ใช่ น้อย ส่อง ร้อย ชั่ง อย่า ควร หวัง คิด ว่า จะ มา ได้ ต่อ สนิท ชิด เชื้อ เชื่อ น้ำ ใจ จึ่ง โปรด ให้ มา ดู อยู่ ใน นี้ เมื่อ เวลา อาวาห์ ธิดา ราช พวก พระ ญาติ แล เสนาบดี ศรี ทั้ง ผัว เมีย เคียง คู่ ล้วน ผู้ ดี เหล่า ดนตรี พร้อม พรัก พนักงาน หมด ด้วย กัน จะ ประมาณ สัก ส่อง ร้อย เปน อย่าง น้อย เพราะ ห้าม ตาม บรรหาร ครั้น เสร็จ คืน ยัง วัง สำราญ ต่าง ลน ลาน ขึ้น รถ บทจร ๚ะ

๏ ภอ สิ้น แสง สุริยน สนทะเยศ จันทร ประเวศ เยื้อง เยี่ยม เหลี่ยม สิงขร เดียรดาษ ด้วย คะณา ดารา กร พื้น อำภร เมฆี่ ไม่ มี ปน ศรี สวัสดิ์ ษัตรี นารี ราช ใช้ อำมาตย มา แสดง แจ้ง นุสนธิ์ ให้ พวก ไทย ไป หมด ทั้ง หก คน จรดล เดี๋ยว นี้ อย่า รี รอ จะ ได้ ฟัง มะ โหรี่ สำรับ ใหญ่ ตาม วิไลย ขับ ร้อง กล่อม ห้อง หอ ครั้น ทราบ สาร ขาน ไข ดี ใจ ภอ พูด หัวร่อ เฮ ฮา ภา กัน ไป มา ถึง วัง ขึ้น ยัง ตำหนัก ตึ๊ก เหน คัก คึก คน ผู้ ดู ไสว พร้อม เสนี่ เสนา ฝ่าย น่า ใน แต่ง วิไสย ตาม ยศ หมด ด้วย กัน พระ โจม โลกย แล ประโลม โฉม เฉลา กับ องค์ เจ้า คู่ ครอง ประคอง ขวัญ อีก บุตรี บุตรา วิลาวรรณ ทั้ง พงษ พันธุ มา ประชุม ชุม นุม ใน ฟัง ขับ ร้อง ส่อง ฝ่าย ชาย กับ หญิง เสนาะ จริง จับ จิตร พิด ไสม มะโหรี่ รี่ เรื่อย แจ้ว เจื้อย ใจ กลม กัน ไป กับ เสียง สำเนียง คน ครั้น สี่ ทุ่ม เสาวณี่ มี รับสั่ง ให้ แต่ง ตั้ง ภักษ ษา ผลา ผล แล้ว โปรด ให้ พวก ไทย ทั้ง หก คน ไป ตำบล ที่ เลี้ยง พร้อม เพรียง กัน กิน น้ำ ชา กาแฟ แล ขนม มี เนย นม สาร พัด ชั่ง จัด สรรค์ ผล ไม้ หลาย อย่าง ล้วน ต่าง พรรณ เอนก นันต์ คาว หวาน ใส่ จาน ราย อิ่ม สำเร็จ เสร็จ กลับ มา ยับ ยั้ง อยู่ เฝ้า ฟัง มะโหรี่ ดี ใจ หาย ส่อง ยาม เลิศ อัคเรศ จึ่ง คลาศ คลาย เสด็จ ผาย ผัน กลับ ลับ พระ องค ข้าง พวก เรา เล่า ก็ ภา กัน มา หมด ขึ้น สู่ รถ คืน หลัง ดัง ประสงค์ ถึง โฮเตล เอน อ่อน นอน จำนง นึก พะวง หวัง สวาสดิ์ ไม่ ขาด ครวญ เวลา ดึก ยาม นี้ เจ้า พี่ เอ๋ย ใคร จะ เชย แนบ น้อง ประคอง สงวน เรา เคย อยู่ สู่ สม ภิรมย นวล ได้ ชิด ชวน เชย ชื่น กลาง คืน เคียง เมื่อ ไร หนอ จะ ได้ ภบ ประ สบ ภักตร แต่ ร่ำ รัก จน ระฆัง ประดัง เสียง ก็ ภอ ผอย ม่อย หลับ อยู่ กับ เตียง ศะศิ ฉาย บ่าย เบี่ยง ลง ลับ ดวง ดารา เลื่อน เคลื่อน คล้อย ลอย ลีลาศ ภานุ มาศ ผาด พ้น บรรพต หลวง พี่ ตื่น จาก ไสยาสน์ อนาถ ทรวง คัลไล ล่วง เลย ออก นอก ประตู ฯะ

๏ คำ เตือน สะติ ลูก สิศ ทั้งหลาย ๚ะ

๏ จง ทำ ตาม ครู แล ท่าน ผู้ ใช้ ตัวนั้น เอา ใจ ใส่ จง เพียร ใน การ ของ ตัว ๚ะ

๏ จง มี ความ อัษฌาไศรย ต่อ เพื่อน ๚ะ

๏ คำนับ รับ แขก ด้วย ดี ๚ะ

๏ อย่า เสีย คราว ที่ จะ ทำ ใจ ให้ ดี ขึ้น ที่ จะ ให้ วิชา ของ ตัว ดี ขึ้น งาม ขึ้น แล ชำ นาญ เข้า ๚ะ ๏ การ งาน ทั้งปวง กระ ทำ ให้ ดี ให้ เลอียด อย่า เลินเล่อ อย่า ประมาท การ ๚ะ ๏ อย่า ปิด บัง การ ไม่ ดี ๚ะ

๏ คิด อ่าน ให้ ตัว เปน คน ทำ แต่ การ ที่ เลอียด เกลี้ยง หมด จด เถิด ๚ะ

๏ คอย สังเกต ดู ข้าง ชำนาญ ว่อง ไว ทำ การ เลอียด หมด จด ๚ะ ๏ ตั้งใจ เงียบ ๆ เพียร หัด ลอง ทำ การ จน จะ ทำ ดี เท่า เขา เกิน เขา ๚ะ ๏ ประพฤติ์ การ เรียบ ร้อย จน คน ทั้งปวง เตม ใจ จะ รัก เตม ใจ จะ ช่วย เจ้า ๚ะ ๏ ถ้า มี คราว จง ทำการ ดี ไว้ ให้ แก่ ท่าน ผู้ อื่น แม้น ตัว จะ ต้อง เปลือง เงิน เสีย เวลา แล ทน ลำบาก บ้าง จง ทำ ดี ให้ เขา เถิด ๚ะ

๏ ว่า ด้วย หนังสือ จดหมายเหตุ สยาม ไสมย ๚ะ

๏ บัด นี้ แม่ แพ ที่ เล่า ชิงช้า ไม่ สู้ สบาย จะ เปน ธุระ รับ จดหมายเหตุ ต่อ ไป ไม่ ได้ จึ่ง ขอ ให้ ท่าน ทั้ง หลาย ที่ เคย รับ หนังสือ สยาม ไสมย แต่ แม่ แพ นั้น เขียน หนังสือ บอก ตำบล บ้าน มา ยัง ครู สมิท ที่ บาง คอแหลม แล ครู สมิท จะ จัด การ ให้ คน ไป ส่ง ถึง ท่าน ต่อ ไป ถ้า เดือน นี้ มี ผู้ หนึ่ง ผู้ ใด อัน ยัง มิ ได้ หนังสือ สำหรับ เดือน เชิญ มา บอก ให้ ครู สมิท รู้ จึ่ง จะ จัด ให้ ท่าน คง ได้ หนังสือ ของ ท่าน จน ครบ ตาม ที่ ได้ ใช้ เงิน ไว้ แล้ว นั้น ฯะ

การ เทศ

๏ ที่ โบถ ถนน เจริญ กรุง ตรง ข้าม ที่ แอแยนด์ แล กงซุล เยนิรัล อังกฤษ มี การ เทศ ใน ภาษา สยาม ทุก วัน อาทิตย เวลา เช้า ๔ โมง เวลา บ่าย โมง หนึ่ง แล ที่ บ้าน ครู สมิท ที่ บาง คอแหลม เวลา ค่ำ ทุ่ม หนึ่ง ทุก วัน อาทิตย เสมอ ท่าน ทั้งหลาย อัน มี ใจ สัทธา จะ ถวาย นมัศการ ด้วย เชิญ มา นมัศการ ด้วย เทอญ ๚ะ

๏ ขอ แจ้ง ความ ให้ รู้ ทั่ว กัน ๚ะ

๏ มิศเตอ แอฟ บริตอล ช่าง ทำ นาฬิกา โครโนมิเตอ แล นาฬิกา พก ขอ แจ้ง ความ ให้ ท่าน ทั้งหลาย ทราบ ทั่ว กัน ว่า ได้ ตั้ง ห้าง ณะ เรือน นาย ห้าง แมคซะแบก แอนโก ที่ ถนน กรุง เจริญ ฟาก ตวัน ตก นัมเบอ ๔๐๓ ใต้ คลอง ผดุง กรุง กเษม ลง ไป น้อย หนึ่ง บัด นี้ มิศ เตอ บริตอล จัด การ เสร็จ แล้ว จะ รับ ทำ แล แก้ นาฬิ กา โครโนมิเตอ แล นาฬิกาพก นาฬิกา ตั้ง แล้ว แต่ ท่าน ทั้ง หลาย จะ ต้อง การ มิศเตอ บริตอล แจ้ง ความ มา ณวัน พุฒ เดือน สี่ ขึ้น หก ค่ำ จุลศักราช ๑๒๔๔ ปี มะเมีย จัตวาศก ๚ะ

๏ นาย ห้าง แรมเซ แบดแมน แอน โก ขอ แจ้ง ความ แก่ ท่าน ทั้งหลาย ทั้งปวง ว่า การ เลล้ง ขาย ของ นั้น จะ จับ ณวัน พฤหัสบดี พรุ่งนี้ เดือน สี่ ขึ้น เจ็ด ค่ำ เวลา สี่ โมง เช้า แล วัน ต่อ นั้น จะ เลล้ง ขาย จน ของ จะ หมด ห้าง อยู่ ใต้ แต่ เคียง ศาล เจ้า คุณ กรมท่า ๚ะ

๏ คำ หมาย ให้ ทราบ ทั่ว กัน ว่า มี คำ สั่ง มา ให้ ขาย เปน สาม ราย ที่ ของ หมอ วิเลี่ยม ลูอิศ ฮัตซินซอน ทั้ง ตึก แล เรือน โรง แล ของ อื่น ๆ อัน มี ใน ที่ นั้น ที่ ตึก เรือน แล โรง เหล่า นี้ อยู่ ริม ถนน เจริญ กรุง ฟาก ตะ วัน ออก ตรง กับ ที่ เอเยนซี่ ของ สมเด็จ พระนาง กวิน อิงแลนด์

๏ ของ เหล่า นี้ จะ เลล้ง ขาย ใน เรว ๆ นี้ ถ้า ท่าน ผู้ จะ ซื้อ อยาก ไป ดู ที่ ก่อน คราว เลล้ง ขาย นั้น เชิญ มา หา มา ถาม ความ ที่ โรง พิมพ์ บางคอแหลม เทอญ เมื่อ จะ เลล้ง ขาย จึ่ง จะ บอก ความ ต่อ ไป ครู ซะมูเอล เย สมิท แจ้ง ความ แทน หมอ วิเลี่ยม ลูอิศ ฮัตซินซอน ณะ วัน พุฒ เดือน ยี่ ขึ้น สอง ค่ำ จุลศักราช ๑๒๔๔ ปี มะเมีย จัตวาศก (จ. ห.) ๚ะ

๏ เปน ภาษา อังคริษ บอก วัน เดือน ฝรั่ง จีน ไทย บอก ให้ รู้ เลอียด ว่า ดวง อาทิตย์ อยู่ เหนือ ฤๅ ใต้ กลาง โลกย์ ทุก วัน เท่าไร ตลอด ปี ให้ รู้ ว่า สุน ไสย กลาง ดวง อา ทิตย์ ดู โต เล็ก เท่าไร ทุก วัน ให้ รู้ ว่า เวลา เที่ยง แล เวลา ตาม เงา แดด คลาด กัน วัน ละ เท่าไร ให้ รู้ ว่า เว ลา น้ำ ขึ้น น้ำ ลง ที่ กรุง เทพ ทุก วัน แจ้ง ให้ รู้ ถึง การ อื่น เปน อัน มาก อัน ควร คน ทั้งปวง จะ รู้ ถ้า ไม่ รู้ เขา จะ นินทา ว่า คน โง่ ประนินทิน นี้ ราคา ถูก เล่ม ละ สี่ บาท เท่า นั้น เชิญ มา ซื้อ ที่ โรง พิมพ์ บางคอแหลม มี ถึง ห้า ปี ถ้า ต้อง การ ได้ ตั้ง แต่ คริศ ศักราช ๑๘๗๘ ถึง ๑๘๘๓ ครบ หก ปี (จ. ห) ๚ะ

๏ เจ้า ของ หนังสือ สยาม ไสมย มี ความ ปราถนา จะ ให้ ออก สอง อย่าง อย่าง หนึ่ง จะ ให้ ออก ทุก วัน เว้น แต่ วัน อาทิตย อีก อย่าง หนึ่ง ให้ ออก เจด วัน ครั้ง หนึ่ง เสมอ มิ ให้ ขาด เมื่อ คน ทั้ง ปวง ตั้ง ใจ ซื้อ เปน อัน มาก คง สำ เร็จ การ คง ได้ อ่าน หนังสือ จดหมาย เหตุ ราคา ถูก ๆ ด้วย แต่ บัด นี้ จะ ออก จดหมาย เหตุ สยาม ไสมย นี้ เดือน ละ คราว ๆ ไป ก่อน ๚ะ

๏ สยาม ไสมย ที่ จะ ออก พลาง เดือน ละ หน นั้น จะ ขาย ปลีก ฉบับ ละ สลึง

๏ ถ้า รับ เอา ตลอด ปี แล้ว ใช้ เงิน ล่วง น่า ราคา ปี ละ หก สลึง คือ สิบ สอง ฉบับ ๚ะ

๏ ค่า บอก ถึง ห้าง ขาย ของ ถึง การ เลล้ง แล ของ ซึ่ง จะ ขาย นั้น ฤา บอก ความ ของ คน ซึ่ง จะ หา การ ฤา แจ้ง ความ ต้องการ ของ ตัว จะ คิด เอา บันทัด ละ สลึง คราว แรก ถ้า ซ้ำ จะ คิด เอา บันทัด ละเฟื้อง ถ้า จะ ลง ความ ถึง ปี จะ คิด ราคา อย่าง หนึ่ง แล้ว แต่ จะ ตก ลง กัน ๚ะ

๏ ถ้า คน จะ เข้า กัน ซื้อ ถึง หก ฉบับ จะ คิด เอา แต่ ค่า ห้า ฉบับ คือ จะ ยก ให้ หนึ่ง ใน หก ๚ะ

๏ จดหมาย เหตุ นี้ เจ้า ของ จะ ส่ง แต่ เพียง เปน แห่ง ๆ ผู้ ซื้อ ต้อง ไป รับ ใน ตำบล ต่าง ๆ ซึ่ง จะ หมาย ไว้ นั้น

๏ ที่ บ้าน แม่ เปรม ที่ วัด เกาะ แห่ง หนึ่ง ฯะ

๏ ที่ แพ นาย เทพ ตรง ข้าม ปาก คลอง บางหลวง แห่ง หนึ่ง ฯะ

๏ ที่ โรง พิมพ์ บาง คอแหลม แห่ง หนึ่ง ๚ะ

๏ เพราะ คน ที่ ซื้อ อ่าน นั้น มาก เจ้า ของ รับ ส่ง ทุก แห่ง ไม่ ได้ จะ ส่ง เปน แห่ง ๆ ไป พลาง ให้ ผู้ ซื้อ นั้น ไป รับ ทุก คราว ออก ณะ ตำบล อัน อยู่ ใกล้ เคียง บ้าน ผู้ ซื้อ นั้น เถิด หนังสือ นี้ จะ ออก วัน พุฒ แรก ข้าง ขึ้น ทุก เดือน เมื่อ จัด ส่ง ถึง ตำบล อื่น แล้ว จะ บอก ให้ รู้ ด้วย ๚ะ

๏ หนังสือ ต่าง ๆ อัน มี ขาย
ที่ โรง พิมพ์ บางคอแหลม ๚ะ

๏ มี หนังสือ ต่างๆ สำหรับ สอน เด็ก ให้ อ่าน หนังสือ ไท แล หนังสือ อังกฤษ ออก มี หนังสือ สำหรับ สอน วิชา คิด เลข สอน ให้ รู้ ถึง ตำรา ดาว แล มี หนังสือ สำหรับ สอน ใจ ให้ รู้ ขนบ ธรรมเนียม จะ ได้ เปน คน เรียบ ร้อย แล จะ ได้ เปน คน แต่ง หนังสือ เปน เรื่อง ราว เปน บท กลอน หนังสือ อ่าน เล่น ก็ มี มาก หลาย อย่าง หนังสือ ต่าง ๆ นั้น คือ ๚ะ

๏ กข ก กา ปถม ก กา ไท กา กับ สุนักข์ แล นก ยาง กากี คำ ฉันท์ แล คำ กลอน กฤษนา สอน น้อง ขันธ วิภังค์ นี่ ตำรา ยา เกล็ด พระ คริษวงษ ตาม มัดธาย แล ตาม โยฮัน เปน เรื่อง ใน พระ คำภีร์ พระ เยซู ศาสนา จันทะ โครพ จินดามณี บ พระยา ฉัททัน ซุยถัง ตำรา ดาว ตำรา คิด เลข อย่าง ใหม่ ทิพสังวาล นิราศ เกาะ จาน นิราศ เมือง แกลง นิราศ โคราช นิราศ ฉถาง นิราศ ชม ตลาด นิราศ วัด เจ้า ฟ้า นิราศ เดือน นิราศ พระ แท่น ดง รัง นิราศ ทวาราวดี นิราศ นรินทร์ นิราศ พระ บาท นิราศ พระ ปถม นิราศ เมือง เพ็ชร นิราศ อิเหนา กับ นิราศ ภู เขา ทอง นก กระ จาบ เบญมาศ ทอง ปถม มาลา อัง กฤษ บุจฉา แล วิสัชนา ใน ศาสนา แท้ จริง เพ็ช มงกุฎ พระ อไภยมณี พระ สมุท ราชาธิราช มงคล ทิปนี แปล เปน สุภาสิต สอน หญิง มายา สัตรี ลักษณ วงษ สวัสดิ รักษา บัญญัติ พระ ร่วง ภาลี สอน น้อง ลักษณ ภรรยา เจ็ด สถาน กฤษนา สอน น้อง ลักษณ บุตร สาม สถาน วงษ สวรรค์ เสภา คือ ขุน ช้าง ขุน แผน สิงหไกรภพ สังข ทอง คือ เจ้า เงาะ สิบ สอง เหลียม สุภาสิต ต่าง ๆ คือ โลกนิตย ซงจี้ มงคลทีปนีแปล สุภาสิต สอน หญิง แม่ ม่าย สอน ลูก สุภาสิต สอน เด็ก สุภาสิต พระร่วง สุภาสิตโคลง สมุด จะ หัค อังกฤษ อุณรุท อิเหนา รามเกียรติ ฯะ

๏ หนังสือ ภาษา สยาม ต่าง ๆ มี ขาย ที่ โรง พิมพ์ บาง คอ แหลม นี้ เมื่อ ขาย ปลีก มี ราคา ตี พิมพ์ ใน หนังสือ ทุก ๆ เล่ม ธรรมเนียม นั้น คือ ว่า ถ้า สมุด ไท เล่ม ๑ เปน อักษร พิมพ์ เล็ก คิด เอา ราคา เล่ม ละ สลึง ถ้า รวม สี่ เล่ม ใบ ปก อ่อน เล่ม ละ บาท ถ้า เปน อักษร พิมพ์ ใหญ่ คิด เอา ราคา เล่ม ละ สลึง เฟื้อง ถ้า รวม สี่ เล่ม ใบ ปก อ่อน เล่ม ละ หก สลึง ถ้า ใบ ปก แขง คิด ราคา ใบ ปก อีก เล่ม ละ บาท ถ้า ท่าน ทั้ง หลาย จะ ซื้อ หนังสือ ที่ ละ มาก ๆ จบ ทุก เรื่อง ที่ มี ใน โรง พิมพ์ ฤา ถ้า ลูก ค้า วานิช จะ ซื้อ ที่ ละ มาก ๆ สำ หรับ จะ ตั้ง โรง ขาย หนังสือ จะ ลด ราคา ร้อย ยี่สิบ บาท จะ คิด เอา แต่ ร้อย บาท ถ้า ไม่ ถึง เพียง นี้ จะ จัด ว่า ซื้อ ปลีก กัน ก็ คง ขาย ตาม ราคา ปลีก อัน บอก ไว้ ใน หนังสือ ทุก ๆ เล่ม นั้น แล ถ้า จะ มา ซื้อ หนังสือ ที่ โรง พิมพ์ นี้ ต้อง ใช้ เงิน สด ฃาย เชื่อ ไม่ ได้ ตั้ง แต่ นี้ ไป เปน อัน ขาด

๏ ยูในเวอร์ซิตี้ สยาม ฯะ

๏ ถ้า บิดา มารดา ผู้ หนึ่ง ผู้ ใด อยาก จะ ให้ ลูก ชาย ลูก หญิง เรียน ภา ษา ไท ภาษา ฝรั่ง ฤา วิชา ต่าง ๆ เพื่อ จะ เปน คน มี ปัญญา รู้ ความ ซึ่ง เรียบ ร้อย จะ ได้ เปน ผู้ หลัก ผู้ ใหญ่ สม เปน พ่อ บ้าน แม่ บ้าน เปน กำลัง แก่ ราช การ แล แผ่น ดิน บ้าน เมือง เชิญ มา ฝาก ไว้ กับ ครู แล ที่ ยูในเวขซิตี้ สยาม บาง คอ แหลม ค่า สอน ค่า เลี้ยง จะ เรียก เอา แต่ พอ สม การ ถ้า จะ รู้ ความ ละเอียด เชิญ มา ถาม แต่ ครู ที่ บาง คอ แหลม เทอญ ๚ะ