๏ ส่มเด็จ พระเจ้า น้อง ยาเธอ เจ้า ฟ้า ภาณุรังษี สว่าง วงษ กรม หลวง ภาณุ พันธุวงษ วรเดช ซึ่ง สำเร็จ ราช การ กรม ไปรสนีย แล โทรเลข กรุง สยาม ประกาศ แก่ ท่าน ทั้งหลาย ทั้งปวง บันดา ผู้ ซึ่ง มี ความ ยินดี ที่ อยาก จะ ทราบ แล อยาก จะ ใช้ การ สาย โทรเลข ให้ ทราบ ทั่ว กัน ว่า สาย โทรเลข ซึ่ง พระบาท สมเด็จ พระ เจ้า อยู่ หัว ทรง พระ กรุณา โปรด เกล้า ฯ ให้ เจ้า พนัก งาน ทำ ตั้ง แต่ กรุง เทพ มหา นคร ออก ไป ตาม หัว เมือง ตวัน ออก แล ได้ เปิด ใช้ การ ใน ระหว่าง ออฟ ฟีซ กรุง เทพ ฯ แห่ง ๑ เมือง พระ ตะบอง แห่ง ๑ บัดนี้ เจ้า พนักงาน ได้ จัด การ ตั้ง ออฟฟีซ ที่ เมือง กาญจน บุรี อีก แห่ง ๑ ใช้ การ ได้ แล้ว แต่ ณวัน ขึ้น สิบเอ็ด ค่ำ เดือน ญี่ ถ้า ท่าน ทั้งหลาย ทั้งปวง มี ความ ประสงค์ จะ บอก คำ โทรเลข ใน ระหว่าง ตั้ง แต่ กรุง เทพ ฯ ไป ถึง หัว เมือง ต่าง ๆ ดัง ประกาศ มา แต่ ก่อน ๆ นั้น แล้ว ก็ ได้ ราคา คง เรียก ที่ ออฟฟีซ จะ ต้อง บอก ไป ไม่ ว่า ตั้ง แต่ เมือง ใด ถึง เมือง ใด ราคา คำ ละ เฟื้อง ๑ เวลา ที่ เปิด ออฟฟีซ ทุก แห่ง นั้น คง ตาม เดิม ตั้ง แต่ เวลา เช้า โมง ๑ จน ถึง เช้า ๔ โมง ครึ่ง ตั้ง แต่ เวลา บ่าย ๓ โมง จน ถึง บ่าย ๕ โมง เวลา หนึ่ง แต่ คำ โทรเลข ซึ่ง เปน ทาง ราชการ ทั้งปวง นั้น ต้อง รับ ทุก เวลา ทัน ที ที่ ตึก ออฟฟีซ ปาก คลอง โอ่ง อ่าง ขอ ท่าน ทั้งหลาย จง ทราบ เทอญ ๚ะ

๏ ประกาศ แต่ ณวัน จันทร์ เดือน ญี่ ขึ้น สิบเอ็ด ค่ำ ปี มะแม เบญจศก ๑๒๔๕ ๚ะ

๏ ประกาศ ว่า ด้วย ทาง โทรเลข ใน กรุง สยาม ทาง ตวัน ออก แล ทาง ตวัน ตก แจ้ง ความ ให้ รู้ ว่า สาย ทั้ง สอง ทาง นั้น ทำ เสร็จ แล้ว เปน อัน ใช้ ได้ ทั้งสอง ทาง พวก ราษฎร ตาม หัว เมือง แล พ่อ ค้า วานิช อยาก จะ รู้ ราคา ของ ขาย ต่าง ๆ ใน กรุง เทพ ใช้ ทาง โทรเลข เข้า มา ใน กรุง เทพ ฯ ก็ รู้ ได้ ทัน ใจ ใน วัน นั้น เอง พ่อ ค้า วานิช ใน กรุง เทพ ฯ อยาก จะ รู้ ราคา ของ ขาย ตาม หัว เมือง ก็ รู้ ได้ เรว ทัน ใจ จะ ใช้ ใน ทาง ราชการ ก็ ได้ มี คุณ แก่ แผ่นดิน บ้าน เมือง เปน อัน มาก ได้ วัฒนา เจริญ ยิ่ง ขึ้น ไป ต่อ เมื่อ ไร พวก ปริติช อินเดีย จะ จัด สาย ตั้ง แต่ เมือง ทะวาย มา ติด ต่อ กับ สาย สยาม ที่ ผง ชะแก ก็ มี อีก ทาง หนึ่ง ที่ จะ ส่ง ข่าว โทรเลข ทั่ว ตลอด พิภพ ไป ได้ อาไศรย ทาง สาย โทรเลข ข้าง ตะวัน ตก ด้วย ๚ะ

๏ กำปั่น รบ สักสิทธิ์ อาวุธ มา จาก บาง ปลา สร้อย ถึง ปาก น้ำ ณวัน จันทร์ เดือน ญี่ แรม เก้า ค่ำ เวลา สาม ทุ่ม สิบ ห้า มินิต ขุนนเรน เปน นาย เรือ กำปั่น ลำ นี้ มา ถึง กรุง เทพ ฯ ณวัน อังคาร เดือน ญี่ แรม สิบ ค่ำ เวลา เช้า ๚ะ

๏ เสด็จ ทรง พระที่ นั่ง เรือ กล ไฟ ออก จาก กรุง เทพ ฯ เสด็จ ประทับ ที่ ปาก น้ำ ณวัน จันทร์ เดือน ญี่ แรม เก้า ค่ำ เวลา เช้า ห้า โมง สิบ ห้า มินิต เสด็จ กลับ มา ยัง กรุง เทพ ฯ ณวัน พุฒ เดือน ญี่ แรม สิบ เอ็ด ค่ำ เวลา บ่าย สี่ โมง ครึ่ง ๚ะ

๏ ณวัน ศุกร เดือน ญี่ แรม สิบ สาม ค่ำ มิศเตอ แฮมเอล กง ซุล เยนิรัล ฮอลันดา แล ภรรยา เดิน สาร กำปั่น ไฟ อังคริษ ชื่อ แมกอะลิศเตอ ออก จาก กรุง เทพ จะ ไป เมือง สิงขโป แล้ว จะ เลย ไป เมือง เนเทอ แลนด ที่ ประเทศ ยโรป กำหนด ว่า จะ กลับ มา ใน สี่ ห้า เดือน ๚ะ

๏ ณวัน ศุกร เดือน ญี่ แรม หก ค่ำ มองเซอ กอมต ดะ เกอคระเดก คอ แซมิศเม แล กงซุล ฝรั่งเสศ มี การ ประชุม แดนซิง เชิญ เจ้า หลาย องค์ แล เสนาบดี สยาม ทั้ง ขุนนาง หลาย คน กับ พวก ราชทูต กงซุล แล ลูก ค่า วานิช ฝรั่ง มา ช่วย ใน การ ประชุม แดน ซิง นั้น คน ก็ ไป ดู ทั้ง คน ก็ ช่วย เต้น รำ ก็ มี เปน อัก มาก การ คราว นี้ เปน การ คำนับ กงซุล เยนิรัล เฮมเอล แล ภรรยา ท่าน ซึ่ง จะ กลับ ออก ไป เที่ยว ประเทศ ยุโรป สัก เวลา หนึ่ง ๚ะ

๏ ณวัน ศุกร เดือน ญี่ แรม สิบ สาม ค่ำ มิศเตอ ริกแมน กงซุล ออสโตร ฮัน แคเรียน ได้ เชิญ พวก กงซุล ลูก ค่า วานิช ฝรั่ง มา ช่วย การ ประชุม แดนซิง ที่ บ้าน ท่าน ตาม คำ เชิญ นั้น คน เปน อัน มาก ชุมนุม กัน ช่วย ดู การ เต้น รำ ที่ บ้าน ท่าน ใน เวลา นั้น ๚ะ

๏ เขา พูด กัน ว่า ใน เดือน ห้า เปนเวลา ที่ จะ กระ ทำ การ ศพ ของ สมเด็จ เจ้า พระยา ศรีสุริยวงษ ๚ะ

๏ ตั้ง แต่ วัน เสาร เดือน ญี่ แรม สิบ สี่ ค่ำ จน วัน อังคาร เดือน สาม ขึ้น สอง ค่ำ เปน วัน พวก จีน มี การ เล่น การ ไหว้ รูป การ บูชา ต่าง ๆ ตาม ทำเนียม เทศ กาล ปี ใหม่ ของ เขา ๚ะ

๏ ณะ เวลา เช้า ภอ สว่าง วัน อาทิตย เดือน ญี่ แรม สิบ ห้า ค่ำ มี จีน คน หนึ่ง มี แผล ลึกยาว รอย ถูก ขวาน ที่ หน้า แก้ม ขวา แจ้ง ความ ว่า อยาก จะ ข้าม ฟาก ใต้ ปาก คลอง ดาว ขะนอง ลง ไป ที่ เขา กำลัง ทำ โรง ใหม่ อยู่ จีน มี แผล นั้น บอก ว่า พวก พ้อง เขา อยู่ ที่ นั้น ไม่ มี ใคร จะ เอา ตัว มัน ไป ส่ง การ พิรุธ นัก พวก ที่ บางคอแหลม บอก ให้ มัน ไป หา นาย อำเภอ ท่าน จะ ได้ จัด ช่วย การ ให้ แล้ว แต่ ควร แก่ ความ จริง ๚ะ

๏ ณ วัน ประหัสดี่ เวลา สอง ทุ่ม เกิด ไฟ ไหม้ มอง เหน แต่ โรง พิมพ์ บาง คอแหลม ดู อยู่ ข้าง เหนือ ขึ้น ไป ไฟ ไหม้ ใน กำแพง เมือง ตรง น่า วัง กรมหมื่น ภูธเรศ ธำรงค์ ศักดิ์ เทศ กาล นี้ เปน ระดู แล้ง ต้อง ระวัง ไฟ เปน อัน มาก อย่า ประหมาด อย่า เดิน เล่อ ของ มัก แห้ง คราว ขัด น้ำ จะ หา น้ำ ก็ ยาก ๚ะ

๏ ณ กลาง เดือน ญี่ สมเด็จ พระเจ้า น้อง ยาเธอ เจ้า ฟ้า ภาณุ รังษี สว่าง วงษ กรม หลวง ภาณุ พันธุ วงษ วรเดช ได้ เฉลิม พระชนมายุ วัน เกิด ของ เสด็จ มีลคร มีงิ้ว แล การ เล่น ต่าง ๆ พวก ผู้ หญิง ชาว สยาม แต่ง ตัว เปน ฝรั่ง เล่น ถวาย เปน การ สนุกนิ์ ของ คน ทั้ง ปวง ทั้ง หญิง ทั้ง ชาย ที่ ไป ช่วย ไป ดู การ ทั้ง สาม วัน นั้น ๚ะ

๏ ณ กลาง เดือน ญี่ โสกันต ใน พระบรม ราชวัง มี พระสงฆ์ เจริญ พระพุทธมนต แล้ว ข้า ราชการ ท่าน ผู้ ใหญ่ แล ข้า ทูลออง ธุลี่ พระบาท ได้ ถวาย ไชย มงคล มี การ แห่ การ เล่น ตาม ทำเนียม ถึง เจ็ด วัน

๏ มี คำ เลื่อง ฦๅ กัน ว่า ใน ระดู แล้ง นี้ พระบาท สมเด็จ พระเจ้า กรุง สยาม จะ เสด็จ ขึ้น ไป เที่ยว ประ ภาศ ถึง พระพุทธบาท เสด็จ จะ เลย ไป ถึง พระปะถวี ด้วย แล ข้า ราชการ ก็ ต้อง ตาม เสด็จ ขึ้น ไป ถึง พระพุทธ บาท แล พระปะถวี ๚ะ

๏ โดย พระบรม ราช นุญาต ทรง พระมหา กรุณา โปรด เกล้า ฯ ให้ ออฟเซอร์ ผู้ ใหญ่ กรม ทหาร กอง ลาด ตระเวน ลำ น้ำ เจ้า พระยา ฝ่าย เหนือ พระนคร แจ้ง ความ มา ยัง ท่าน ทั้งหลาย ซึ่ง ตั้ง บ้าน เรือน จอด แพ ลอย เรือ ตั้ง ทำ มา หา กิน ตาม ฝั่ง น้ำ เจ้า พระยา ทั้งสอง ฟาก จง ทราบ ทั่ว กัน ตั้ง แต่ นี้ สืบ ต่อ ไป เจ้า พนักงาน ทหาร กอง ลาด ตระเวน ผู้ ที่ อยู่ โมง ยาม ภบ เหน สิ่ง ของ ต่าง ๆ ลอย ว่าย น้ำ มา น่า ที่ ไม่ ว่า เวลา ใด ที่ มี วิญญาณ คือ ช้าง ม้า โค กระบือ สัตว ต่าง ๆ ที่ มี ปีก แล ไม่ มี ปีก ฤๅ ของ ที่ ไม่ มี วิญญาณ เปน ต้น ว่า เรือ ต่าง ๆ แล ไม้ ซุง ไม้ เสาร ไม้ กระดาน ไม้ ต่าง ๆ เจ้า พนักงาน ทหาร กอง ลาด ตระเวน จะ มี อำนาถ เก็บ รักษา สิ่ง ของ ตาม ที่ กล่าว มา แล้ว นั้น นำ มา ส่ง ยัง ออฟพี่เซอ ผู้ ใหญ่ รับ เก็บ รักษา ไว้ แล้ว เวลา สอง โมง เช้า จะ ชัก ธง ที่ มี อักษร สยาม อักษร อังกฤษ ขึ้น ที่ เรือ ทุ่น กระโจม ยาม เปน ที่ หมาย สำคัญ ให้ เจ้า ของ ทราบ โดย เร็ว ถ้า ผู้ ที่ เปน เจ้า ของ มา ติด ตาม ของ ที่ มี วิญญาณ บอก ชื่อ รูป ปพรรณ สันถาน และ ตำหนิ ถูก ต้อง ฤา ของ ที่ ไม่ มี วิญญาณ เปน ต้น ว่า ไม้ ต่าง ๆ ต้อง บอก กว้าง ยาว ราย ก่ำ วา แล ดวง ตรา ลอย น้ำ มา เกบ ไว้ ได้ นั้น แล้ว เจ้า ของ ทำ หนังสือ ใบ รับ สิ่ง ของ ให้ เจ้า พนักงาน กอง ลาด ตระเวน มอบ ของ นั้น คืน ให้ กับ ผู้ ที่ เปน เจ้า ของ ไป ตาม ข้อ พระ ราช บัญญัติ กฎหมาย โปลิศ เก่า ใหม่ เทอญ ๚ะ

๏ มี ดาว หาง ปรากฎ อยู่ ใน ฟ้า ข้าง ตวัน ตก เฉียง ใต้ น้อย หนึ่ง เหน ได้ เวลา ค่ำ ประมาณ สอง ทุ่ม เมื่อ ฟ้า ไม่ มัว บัด นี้ ศีศะ เข้า หา ดวง อาทิตย หาง ชี้ ข้าง ตวัน ออก เฉียง เหนือ ยาว ประมาณ สาม นิ้ว สี่ นิ้ว แต่ คง ยาว ขึ้น ทุก วัน แล ศีศะ คง ชิด ดวง อาทิตย ทุก วัน เมื่อ ศีศะ มิด ตก ดวง อาทิตย บัง ไม่ ช้า จะ พุด ขึ้น ข้าง ตวัน ออก แล คง เหน เวลา เช้า แล หาง นั้น คง ชี้ ไป ข้าง ตวัน ออก แล ศีศะ ชี้ ไป ข้าง ดวง อาทิตย ๚ะ

๏ มี คน ไป ภบ เหน ของ โบราณ ต่าง ๆ ใน แขวง เมือง กำแพง เพ็ชร มี อยู่ เปน วัด ร้าง บ้าง เปน กำแพง เมือง เก่า แก่ บ้าง เปน รูป พระพุทธรูป บ้าง เปน รูป พราหมณ บ้าง คน ชาว สยาม แล ชาว นอก ที่ ขึ้น ไป เที่ยว มัก ภา กัน ไป ดู ครั้น เหน รูป ต่าง ๆ จะ เปน รูป พระพุทธรูป พระ พวก พราหมณรูป ชนิด อื่น ๆ มัก ภา กัน ไป ไหว้ บูชา ของ เหล่า นี้ ว่า เปน รูป พระ รูป เทพา รักษ ต่าง ๆ เมื่อ กาล ครั้ง นี้ คน ทั้ง บ้าน ทั้ง เมือง ผู้ ที่ เปน นักปราช รู้ หนังสือ มี สติ ปัญญา ตรึก ตรอง เหน การ ควร การ ไม่ ควร เหน เพื่อน ไป ไหว้ รูป ถวาย เครื่อง สะการ บูชา แก่ ของ ที่ มนุษ สร้าง ด้วย มือ มนุษ ประดับ ประดา ขึ้น เอา ไว้ นั้น คน ทั้ง ปวง ก็ มี ปัญา ตรึก ตรอง รู้ เหน เปน แน่ ว่า รูป เหล่า นี้ จะ ช่วย ใคร จะ ทำ ดี ทำ ร้าย แก่ ใคร ไม่ ได้ ของ เช่น นี้ มอง ไม่ เหน พูด ไม่ ออก เดิน ไม่ ได้ จะ เปน ที่ พึ่ง ไม่ ได้ สัก อย่าง ถ้า เปน คน ไม่ สู้ ฉลาด ปัญา ไม่ ไว ไม่ ตรึก ตรอง ก็ จะ กราบ ไหว้ สวด ทำ สะกา ระบูชา นมัสการ แก่ รูป อย่าง นี้ เช่น คน โบราณ เคย ทำ แต่ คน ที่ มี ความ คิด เหน เข้า อด ยิ้ม อด หัวเราะ เล่น ที่ จะ อยาก ถึง คน มี ปัญญา เลเอียด ไม่ มี ใจ ทำ การ อยาบ เช่น นี้ ควร ที่ คน มี ปัญญา จะ ไม่ ย่ำ ยี่ เบียด เบียฬ คน ปัญญา น้อย กว่า ตัว เมื่อ เขา มี ใจ เคารพย ไหว้ ของ ที่ เขา ถือ ว่า เปน ของ สูง คง ดี กว่า คน ที่ ไม่ ไหว้ ไม่ นับถือ ไม่ เกรง อะไร เลย คน ที่ มี ปัญา นั้น ควร ต้อง ตรึก ตรอง ดู อยา จะ ให้ คน ปัญา น้อย หลง ไป ใน ทาง ผิด ควร จะ คอย เอา ใจ ใส่ คอย น่า สอน คอย ชี้ ช่อง ให้ คน เช่น นั้น มี ความ สว่าง ขึ้น แล การ ต่ำ ของ เขา คง เลิก ไป เอง คน ที่ ถือ ดี กว่า เพื่อน มี ปัญญา มาก ได้ ตรึก ตรอง ดู การ อัน เปน ที่ รัก ที่ เกรง ของ ผู้ ปัญญา น้อย แล้ว คง จะ กระทำ การ ให้ สม ควร แก่ ผู้ มี ปัญญา เรียบ ร้อย งาม ดี อย่า คิด ข่ม เหง เบียด เบียฬ คน ที่ เหน ที่ ถือ ที่ ประพฤติ์ การ ผิด กับ การ ที่ เหน ที่ ถือ ที่ ประพฤติ์ ของ ตัว ถ้า การ ของ เพื่อน มิ ได้ เปน อัตราย แก่ ตัว เขา เอง แล ท่าน ผู้ อื่น ด้วย ถ้า เขา รัก ทำ ควร จะ ให้ เขา ทำ ตาม รัก ตาม ชอบ ของ เขา จึ่ง จะ เปน การ สม คำ สั่ง ของ สมเด็จ พระ บรม มหา เยซู เจ้า เรา ให้ รัก คน อื่น เหมือน รัก ตัว เอง เถิด ๚ะ

๏ มี ฝรั่ง คน หนึ่ง ไป รื้อ ศีศะ แล แขน ของ รูป โบราณ รูป หนึ่ง ที่ แขวง เมือง กำแพง เพ็ชร แล มี คน ติ เตียน การ นั้น เปน อัน มาก ด้วย ๚ะ

๏ ข้าพเจ้า ขอ คำนับ แสดง ความ มา ยัง ท่าน เจ้า ของ จดหมาย เหตุ สยามไสมัย ได้ ทราบ ด้วย ข้าพเจ้า ได้ อ่าน จดหมาย เหตุ สยามไสมัย ซึ่ง ออก วัน พุฒ เดือน ญี่ แรม สี่ ค่ำ น่า ๙๕ ว่า ด้วย คำ ตอบ ข้อ ที่ กล่าว สรรเสิญ นั้น ข้าพเจ้า วิตก นัก ด้วย ท่าน ที่ อ่าน จะ ไม่ เข้า ใจ ความ ตาม ประสงค์ ของ ท่าน ผู้ ตอบ ชัด เจน ด้วย ท่าน เปน คน เจ้า สำบัด สำนวน ค้วม เคี้ยว ไป ข้าพเจ้า ขอ แปล ให ท่าน ทั้งปวง เข้า ใจ ว่า ข้อ ที่ ท่าน ผู้ ตอบ กล่าว อิด เอื้อน ไป ต่าง ๆ ดู ถูก ชาติ ไทย ว่า ไม่ ใช่ ไทย เปน ถ่าย เปน ต้น มี เนื้อ ความ หลาย ข้อ แจง อยู่ ใน คำ ตอบ นั้น แล้ว รวม ใจ ความ ตาม ปะสงค์ ของ ท่าน ว่า ซึ่ง เจ้า ของ หนัง สือ สยามไสมัย สรรเสิญ ท่าน ใน หนังสือ พิมพ์ ฉบับ วัน พุฒ ก่อน ท่าน ยินดี รับ ยอได้ เต็ม กำลัง แต่ ท่าน กลัว คน อื่น ที่ เข้า รู้ ท่าน จะ ยิ้ม เยาะ ท่าน ได้ ไม่ มี ใคร ช่วย ยอ ท่าน ๆ จึ่ง โกรธ คน อื่น นัก ต้อง พูด เกี่ยจ กัน ไป ต่าง ๆ ต่อ ใคร ยอ ท่าน ๆ จึ่ง จะ ว่า เปน คน ดี นอก นั้น เปน คน ชั่ว สิ้น ข้อ ที่ ว่า ไทย เปน ถ่าย นั้น ท่าน จะ ออก ดี ว่า ตัว ท่าน ไป ถึง กรุง ลอนดอน ถ่าย อย่าง ลคร ฝรั่ง มา เล่น ได้ อีก ประการ หนึ่ง ท่าน จะ แสดง ว่า ตัว ท่าน ไม่ ใช่ คน ศรีวิไลย เพราะ ท่าน เปน คน ไทย จึ่ง อ้าง ชื่อ ไทย ว่า ไม่ เปน ศรีวิไลย ที่ จริง คำ ของ ท่าน ส่อ ตัว ท่าน เอง แต่ ไทย คน อื่น ๆ บาง คน เรา ก็ ดี บาง คน ก็ ชั่ว เปน ธรรมดา ของ ประชุม คน มาก ๆ ก็ ต้อง มี ความ ประพฤติ ไป ต่าง ๆ กัน บาง คน ก็ ถ่าย บาง คน ก็ ไม่ ถ่าย เหมือน ฝรั่ง บาง คน ก็ รี บาง คน ก็ ชั่ว แล้ว แต่ พระ ผู้ เปน เจ้า จะ โปรด ทรง ชุบ เลี้ยง แต่ง สติ ปัญญา ความ คิด มา ให้ การ เปน ดัง นี้ ท่าน ทั้งปวง จะ เหน ว่า ไทย เปน ศรีวิไลย ฤา ไม่ เปน ก็ ตาม แต่ ข้าพเจ้า สงไสย เปน ที่ ยิ่งด้วย คิด ว่า ท่าน ผู้ ตอบ จะ ไม่ ใช่ คน ไทย ดอก กระมัง จึ่ง ได้ ว่า หยาบ ช้า ต่อ ไทย เกิน เหตุ นัก ไม่ คิด ถึง ผู้ เถ้า ผู้ แก่ บ้าง เลย ตัว ข้าพเจ้า อยู่ ใน ประเทศ ไทย ยัง ไม่ เหน ไทย ชั่ว ถึง เพียง นั้น เหน เปน ธรรมดา บาง คน ก็ ดี บาง คน ก็ ชั่ว เหมือน ประเทศ อื่น ๆ ไม่ ผิด กัน นัก เลย ถ้า ใคร อุส่าห์ ปรนนิบัติ ตาม คำ พระบรม โอวาท ของ สมเด็จ พระมหาเยซู เจ้า เรา ๆ ก็ คงโปรด ชุบ เกล้า ให้ ได้ ดี มี ความ เจริญ แล ความ ศุข คน ที่ ชั่ว พระองค์ ทรง พระ พิโรธ ลง โทษ แต่ ถึง กระ นั้น ถ้า ผู้ ใด รับ ผิด อ้อน วอน พระองค์ ๆ ก็ เสีย ไม่ ได้ คง ทรง พระอุประถัมภ์ ด้วย อำนาจ ความ สัจ ของ ข้าพเจ้า นี้ ขอ พระ ผู้ เปน เจ้า ทรง พระกรุณา พิเคราะห คำ ของ ข้าพเจ้า นี้ ด้วย ว่า จะ กล่าว เทจ จริง ประการ ใด ซึ่ง ออก ชื่อ ไทย ทั่ว ๆ ไป ดัง นี้ ตัว ข้าพเจ้า ก็ อยู่ ใน เมือง ไทย ข้า พเจ้า ก็ พลอย เจบ แทน ไป ด้วย ทำ ให้ เสีย พระ เกียรติ ยศ แก่ บ้าน เมือง ดัง นี้ ข้าพเจ้า ผู้ มี ความ ยำ เกรง ประพฤติ ดี ตาม คำ พระ ผู้ เปน เจ้า ด้วย ซึ่ง ท่าน มา ว่า ดัง นี้ ข้าพเจ้า ได้ ความ ยาก แค้น เดือด ร้อน นัก ขอ พระ ผู้ เปน เจ้า เปน ที่ พึ่ง ของ ข้าพเจ้า โปรด สอด ส่อง พระ เดชา นุภาพ บันดาล ให้ คน ทั้ง ปวง ได้ เหน ประจักษ ตาม ความ จริง ของ ข้าพเจ้า นี้ ด้วย เทอญ—นาย คุ่ย ๚ะ

๏ ของ นี้ เปน ของ กำลัง มาก กว่า ดิน ปืน เปน อัน มาก เปน ของ ใช้ ใน การ ศึก ฤา ใน การ ระเบิด หิน ดิน ได้ ง่าย กว่า สบาย กว่า ดิน ปืน เปน อัน มาก ของ นี้ เพราะ มี กำลัง มาก ถ้า เกิด เหตุ มัก ร้าย นัก จึ่ง มี พิกัด ห้าม มิ ให้ บันทึก กำปั่น ถ้า จะ บันทึก ต้อง บอก เจ้า ของ กำปั่น แล เจ้า พนักงาน บ้าน เมือง รู้ เขา จะ ได้ จัด การ คุม กัน รักษา ของ นั้น ไว้ ด้วย ดี ให้ ของ ร้าย นั้น น้อย เข้า เขา เลื่อง ลือ กัน ว่า มี คน หนึ่ง เดิน สาร กำปั่น ไฟ ลำ หนึ่ง เข้า มา ยัง กรุง เทพ แล คน นั้น มี ไดนาไมต์ ติด ตัว มา หา บอก ให้ ใคร รู้ ไม่ ครั้น เจ้า พนักงาน ภาษี ตรวจ หีบ คน นั้น ก็ ปะ ซอง ร้าย ต้อง ห้าม ของ นั้น จะ เปน ของ ใคร แน่ ยัง ไม่ ทราบ ผู้ ที่ เอา ของ นั้น มา ไม่ บอก ให้ เจ้า พนักงาน กำปั่น ไฟ แล พวก ราชการ ทราบ ด้วย เขา ก็ จึ่ง ว่า มี ความ ผิด หลาย ท่า ด้วย ๚ะ

เงิน ไปรเวศ สาม เดือน ๓ ชิลิง ๙ เปนซ แล ส่วน หนึ่ง ใน ๘ แห่ง เปนซ์ หนึ่ง ค่า ซอวริน ทอง คำ ถึง ๖ เหรียญ ๖๐ เซนต

ข่าว โทรเลข นอก

๏ กรุง ลันดัน วัน ศุกร เดือน ญี่ ขึ้น เจ็ด ค่ำ เมื่อ พวก ปฤกษา ราชการ อังครึษ ชุมนุม กัน วาน นี้ ก็ พูด เถียง ด้วย การ ประเทศ อิยิบต พวก นั้น ถูก เชิญ ชุมนุม อีก วัน นี้ มี ความ เลื่อง ลือ กัน ว่า จวน จะ ตก ลง อย่าง สำคัญ หนัก หนา สัก อย่าง หนึ่ง ฯะ

๏ กรุง ลันดัน วัน เสาร เดือน ญี่ ขึ้น แปด ค่ำ คอ เวินแมนต อิยิบต มี หนังสือ เข้ม แขง ไป ถึง บริติช คอเวินแมนต ว่า ถ้า พวก อังครึษ ไม่ ช่วย ให้ ที่ จน เอา ประเทศ ซูดัน คืน มา ได้ พวก อิยิบต จะ คืน ฝ่าย ตวัน ออก ให้ แก่ พวก เตอกี ฯะ

๏ กรุง ลันดัน วัน อาทิตย เดือน ญี่ ขึ้น เก้า ค่ำ คอ เวินแมนต มะละแคซี่ เมื่อ ตอบ คำ สุด ของ ฝรั่งเศศ แจ้ง ความ ว่า จะ ยอม ตาม พวก ฝรั่งเศศ มา ขอ นั้น คือ ว่า จะ ยก ข้าง เหนือ เกาะ มะดะค ซการ ให้ แก่ พวก ฝรั่งเศศ ฯะ

๏ กรุง ลันดัน วัน อาทิตย เดือน ญี่ ขึ้น เก้า ค่ำ คราว พวก ปฤกษา ราชการ อังครึษ วาน นี้ ยัง หา ได้ ตก ลง กัน ประการ ใด ด้วย เรื่อง ประเทศ อิยิบต เมื่อ คอเวินแมนต บริติช ตอบ จดหมาย ของ คอเวินแมนต อิยิบต แจ้ง ว่า จะ ไม่ เปน ที่ ขัด ถ้า จะ เอา ข้าง ตวัน ออก ประเทศ ซูดัน คืน ฤา ถ้า พวก เตอกี จะ จัด พล รบ ไป จัด การ แต่ ค่า การ ราย นี้ ต้อง คิด เอา แก่ คอเวินแมนต เตอกี ฯะ

๏ กรุง ลันดัน วัน จันทร เดือน ญี่ ขึ้น สิบ ค่ำ เปร ไซเดนต พวก ปฤกษา ราชการ ใน พวก มินิศเตอ ลา เลิก ตำแหน่ง แล้ว ฯะ

๏ กรุง ลันดัน วัน พุฒ เดือน ญี่ ขึ้น สิบ สอง ค่ำ นุบา ปาจะ กำ ลัง ปฤกษา ราชการ อยู่ ท่าน ก็ไดวะ แล นุบา เหน พร้อม กัน ตาม การ อังครึษ เหน แล ว่า นั้น ก็ เปน ที่ เชื่อ กัน ว่า คง จัด ตั้ง มินิศเตอ อังครึษ ด้วย ฯะ

๏ กรุง ลันดัน วัน ประหัศบดี เดือน ญี่ ขึ้น สิบ สาม ค่ำ นุบา ปาจะ จัด ตั้ง พวก ปฤกษา ราชการ เสร็จ แล้ว มิศเตอ กลิฟ ฟอด ลอยภ ได้ ตำแหน่ง เปน เซกรี แต รี่ รอง สำหรับ การ ข้าง ใน ประเทศ บ้าน เมือง ๚ะ

๏ กรุง ลันดัน วัน ศุกร เดือน ญี่ ขึ้น สิบ ๔ ค่ำ พล รบ เพิ่ม เติม ครั้ง ส่อง ของ พวก ฝรั่งเสศ ออก แล้ว จะ ไป ประเทศ ตอนกวิน ๚ะ

๏ ซึ่ง ว่า พวก มะดะคะซี อ่อน น้อม ยอม ขึ้น ฝรั่งเสศ ยัง ไม่ เปน การ แน่ แต่ พวก ฝรั่งเสศ จะ เอา ให้ ขึ้น

๏ กรุง ลันดัน วัน เสาร เดือน ญี่ ขึ้น สิบ ห้า ค่ำ คอ เวินแมนต อิยิปต ตั้ง ใจ แล้ว จะ ถอย ไป จาก ซุอะ กิม แล ได้ สั่ง พวก พล เรือน ให้ ไป จาก เมือง คา ตูม ๚ะ

๏ กรุง ลันดัน วัน อาทิตย เดือน ญี่ แรม ค่ำ หนึ่ง หนัง สือ จดหมาย เหตุ ควาลอย ออก ความ ว่า คอเวิน แมนต บริติช ได้ ตก ลง ยอม ราติไฟ ข้อ สัญญา ซึ่ง มองเซอ ดะ เลศะเอบซ์ แล เจ้า ของ กำปั่น อังคริษ ได้ ทำ ไว้ ต่อ กัน ๚ะ

๏ กรุง ลันดัน วัน จันทร เดือน ญี่ แรม ส่อง ค่ำ กอ โลเนล มอนกรีฟ ได้ ตำแหน่ง เปน เซกริแต รี่ รอง สำหรับ การ เมือง แทน คน ฝรั่งเสศ อัน ตั้ง อยู่ ใน ตำแหน่ง นั้น ก่อน ๚

๏ กรุง ลันดัน วัน จันทร เดือน ญี่ แรม ส่อง ค่ำ มา ควิศ ตะเซง ราชทูต จีน ถึง กรุง ปารีศ แล้ว ๚ะ

๏ หนังสือ จดหมาย เหตุ อังคริษ คือ ไตมซ ปะติเสศ ความ ซึ่ง หนังสือ จดหมาย เหตุ ฝรั่งเสศ คือ ควาลอย ออก ว่า คอเวินแมนต บริติช ได้ ยิง ยอม ราติไฟ ข้อ สัญญา มองเซอ ดะ เลศะเอบซ์ แล เจ้า ของ กำปั่น บริติช ได้ ทำ ไว้ ต่อ กัน ๚ะ

๏ พวก ฝรั่งเสศ ยก ทัพ ออก แล กำหนด วัน แล้ว ที่ จะ ไป ตี เมือง แบกนิน หนังสือ ราชการ ฝรั่งเสศ แจ้ง ความ ว่า คราว ตี เมือง ซอนไต พวก ฝรั่งเสศ ถูก อาวุธ ลำบาก สาม ร้อย คน ถูก อาวุธ ตาย เจด สิบ คน ใน พวก นาย พลรบ นั้น ห้า คน ตาย ถูก อาวุธ ลำบาก สิบ สอง คน ใน สิบ สอง คน นี้ สี่ คน ถูก อาวุธ ลำบาก เตม ที่ แล้ว ๚ะ

๏ เมื่อ ฬา ตัว หนึ่ง แล ไก่ ตัว ผู้ ตัว หนึ่ง กำลัง กิน อยู่ ใน นา สิงโต เดิร มา ภบ ฬา เข้า ก็ ปราถนา จะ กิน ฬา เสีย เมื่อ สิงโต จะ กระโจน เข้า ไป กิน ฬา ไก่ ก็ ขัน ขึ้น สิง โต ตก ใจ วิ่ง หนี ไป โดย เรว ฬา เหน สิงโต วิ่ง ไป ก็ นึก ว่า สิงโต หนี ฬา ๆ ก็ วิ่ง ไล่ สิงโต แต่ สิงโต เหลียว มา เหน ฬา ไล่ ก็ กระโดด ตะครุบ จับ ฬา ฉีก เนื้อ กิน เสีย คำ เปรียบ นี้ ใจ ความ ว่า การ ที่ ประมาท หมิ่น แล เย่อ หยิ่ง ก็ มัก ภา ไป ถึง ความ ฉิบ หาย เรว ๚ะ

๏ ปี หนึ่ง บัง เกิด หนาว มาก คน ทำ นา คน หนึ่ง ต้อง อยู่ ใน เรือน จะ ออก ไป เที่ยว หา กิน ไม่ ได้ จึ่ง ต้อง ฆ่า แกะ ของ ตัว กิน หมด เมื่อ แกะ หมด แล้ว ก็ ยัง หนาว อยู่ อีก ก็ ต้อง ฆ่า แพะ กิน หมด ครั้น แพะ หมด แล้ว จะ ไป หา กิน ก็ ยัง ไม่ ได้ ก็ ต้อง ฆ่า วัว ที่ สำหรับ ไถ นา กิน ด้วย ส่วน ฝูง หมา เหน จึ่ง ชวน เพื่อน กัน ว่า จะ หนี ไป เสีย เถิด แต่ วัว เขา รัก เขา ยัง ฆ่า กิน เสีย หมด ประเดี๋ยว จะ ถึง เคราะห์ ของ เรา คำ เปรียบ นี้ ใจ ความ ว่า จง พิจารณา ดู เคราะห์ ของ ผู้ อื่น ด้วย ๚ะ

๏ เปน เหตุ ให้ เกิด ความ ไข้ ใน ท้อง ใน ไข่ดัน แล ใน เส้น เอน ซึ่ง จะ ว่า มา ข้าง ล่าง นี้ ภอ เปน ใจ ความ คำ สอน ว่า ด้วย ตับ ได้แต่ง อ่าน ใน ตึก สอน ตำรา ยา คัด เลือก แต่ แพทย หมอ ทุก แพทย ๚ะ

๏ ก็ เปน ที่ รู้ กัน ว่า ตับ เปน เครื่อง สำคัญ ทำ โล หิต แล ทำ ให้ โลหิต นั้น หมด จด ใน การ รอบ กาย เพราะ ตับ นั้น เปน ของ ใหญ่ แล เปน ของ เหมือน ฟอง น้ำ ตับ นั้น เปน พนักงาน สำคัญ นัก ใน ส่วน ร่าง กาย ที่ จะ จัด อาหาร ให้ เปน เนื้อ แล อุปถำภ์ เลี้ยง ร่าง กาย ให้ จำเริญ อาหาร ที่ รับ เข้า ใน ปาก แล้ว แล กะเภาะ กระทำ ให้ เปน น้ำ หวาน แล ของ ใช้ เปน ของ เลี้ยง ชีวิตร ได้ น้ำ นั้น จึ่ง เข้า เส้น ใหญ่ ที่ หัว ใจ เข้า อาไศรย การ ของ ตับ น้ำ เสบียง นั้น กลับ เปน น้ำ ตาล ไป อย่าง หนึ่ง แล้ว ออก จาก ตับ อาไศรย เส้น ใหญ่ ที่ ตับ เส้น หนึ่ง แล แล่น ออก ไป ทั่ว ตลอด ร่าง กาย ของ ที่ บัด นี้ เกิด ขึ้น ใหม่ มี คุณ เปน ประโยชน์ ไป ส่อง อย่าง ทำนุ บำรุง ไฟ ธาตุ อย่าง หนึ่ง แล ให้ ของ ใน ร่าง กาย ทุก ชนิด งอก เปน ช่อง เปน ชั้น ๚ะ

๏ หมอ เมอชินซอน ว่า ของ ที่ เข้า เปน ดี นั้น แล ของ ซึ่ง ออก จาก ดี นั้น เปน ของ เลอียด ลึก นัก ดี นั้น มา จาก ตับ เสมอ มัก ริบ มาก เข้า ก่อน รับ ประทาน อาหาร แล ภอ อิ่ม เลิก กิน แล้ว ก็ ค่อย ยุบ ลง ถ้า ตับ นั้น ไม่ ไว ไม่ ปรกติ ฤา ถ้า ดี นั้น มี ที่ ขัด เข้า แล้ว ตัว ก็ จะ ซูบ ผอม ลง แล ความ ไข้ คง บังเกิด ขึ้น ที่ นี้ จะ หมาย อาการ แปด อย่าง ที่ บัด นี้ มัก มี ที่ ท่าน ทั้งหลาย ทั่ว กัน รู้ ด้วย ๚ะ

๑ คน ไข้ นั้น บ่น ว่า นัก แล ตึง ที่ ต้น ท้อง ๒ ท้อง แล ไส้ ขึ้น ด้วย ลม ๓ ร้อน ใน อก ใน ใจ ๔ บ่น ว่า เหนื่อย เมื่อย เนื้อ ตัว ขา แขน แล เหงา นอน นัก ภอ รับ ประทาน อาหาร แล้ว ๕ รศ ที่ ปาก ไม่ ดี ใน เวลา เช้า ลิ้น ติด ของ หนา ๖ ท้อง มัก ผูก แต่ ลง เปน คราว ๆ ๗ ปวด ศีศะ แล ที่ หน้า ผาก ๘ ไม่ สบาย ใจ ใจ ซา ไป ตัว อ่อน ไป ไม่ อยาก จะ ทำ การ มัก ผลัด จน พรุ่ง ทั้ง นั้น

๏ อาการ ซึ่ง ว่า มา แล้ว ทั้ง สิ้น นี้ เปน อัน ปรากฎ ให้ เหน ว่า ตับ นั้น ไม่ ปรกติ ถ้า ทำ การ สำหรับ ตับ ไม่ ปรกติ ฤา จะ จัด การ ของ คน ไข้ นั้น ผิด ไป ก็ จะ เกิด เหตุ ใหญ่ ควร ที่ คน ไข้ นั้น จะ รีบ หา ของ ซึ่ง จะ ให้ ตับ นั้น ไว ขึ้น ยา สำหรับ การ นี้ มัก เปน ยา เม็ด การ ที่ เคย มี ทุก วัน ให้ เหน ว่า เมื่อ ยา เม็ด นั้น ประสม ทำ ถูก ต้อง แล้ว เปน อย่าง สดวก ที่ จะ ช่วย ตับ ให้ ทำ การ สำหรับ ตับ ให้ ได้ แล ยา เม็ด นั้น เปน อัน ไว้ ใจ ได้ ท่าน ทั้งหลาย ที่ มา ฟัง คำ นี้ ก็ รู้ ว่า ข้าพเจ้า ได้ เปลื้อง เวลา ชีวิตร ของ ข้า พเจ้า หลาย ปี มา แล้ว คิด อ่าน ประสม ทำ ยา เม็ด ให้ เปน การ ช่วย การ ของ ตับ แล ดี ให้ สดวก ให้ แน่ ข้าพเจ้า ไม่ มี ความ เชื่อ ใน ยา ถ่าย ให้ ลง มาก นัก จึ่ง ได้ คิด อ่าน ทำ ยา เม็ด อย่าง หนึ่ง ครั้น จะ กิน แต่ เม็ด เดียว นั้น ก็ จะ ให้ ลง แน่ แล ภอ เหมาะ กับ การ ด้วย ข้าพเจ้า จึ่ง ได้ ตั้ง ชื่อ เรียก ยา เมด นี้ ว่า ฯะ

๏ ยา เม็ด ตับ เฮดอก ใหม่ ขนาน นี้ เปน ยา สัก สิทธิ์ แก้ โรค ตับ โรค ขัด เบา เม็ด เดียว จะ ให้ สิ้น สงไสย ของ คน อัน ไม่ เชื่อ เลย ฯะ

๏ ยา เมด ตับ เฮดอก ใหม่ จะ แก้ โรค ของ ผู้ หญิง เปน แน่ โรค คือ เมื่อย เหนื่อย ตัว อ่อน กำลัง ไม่ ใคร่ ไว ไม่ อยาก รับ ประทาน อาหาร แล ปวด ศีศะ ฯะ

๏ ยา ขนาน นี้ ให้ เกิด การ เหมือน กัน ทั่ว กัน แทบ จะ รับ ได้ ว่า คง แก้ คน ไข้ ทุก คน ฯะ

๏ ทุก ๆ ขวด มี ยา ขวด ละ ยี่สิบ เม็ด เม็ด เดียว ภอ แก้ คราว หนึ่ง ราคา ขวด ละ ยี่สิบ ห้า เซนต์ พวก ขาย ยา มี ยา นี้ ขาย ทุก ห้าง ฯะ

๏ ยา เม็ด นี้ ทุก เม็ด หุ้ม ด้วย น้ำ ตาล ถ้า ห้าง ขาย ยา ที่ ตัว เคย ซื้อ ไม่ มี ยา เม็ด นี้ ขาย ข้าพะเจ้า จะ ส่ง ยา นี้ ออก ทาง โปรสนี่ย์ ให้ แก่ ท่าน ทุก นาย เมื่อ ได้ รับ ราคา ขวด ละ ยี่สิบ ห้า เซนต์ ห้า ขวด เหรียน หนึ่ง รีบ ซื้อ ไว้ เถิด อย่า เนิ่น อย่า ช้า เลย ฯะ นาย ห้าง เฮดอก แอน โก เมือง นุยอก

๏ คำ เตือน เพื่อ จะ ได้ ยา เมด เฮดอก แน่ จง จำ ไว้ ว่า ทุก โหล ห่อ นั้น มี ชื่อ นาย ห้าง เขียน อยู่ กับ ห่อ ละ โหล นั้น ดัง นี้ W. H. TONE & Co. ถ้า ไม่ มี ชื่อ นาย ห้าง เขียน ดัง นี้ อย่า ซื้อ ไว้ เลย ฯะ

๏ ณะ กรุง เทพ นาย ห้าง ยุลิง แอน โก เปน เอเยนต์ รับ ขาย ยา เมด เฮดอก แต่ ห้าง เดียว ห้าง เฮดอก แอน โก ที่ เมือง นุยอก ประเทศ อะเมริกะ แจ้ง ความ มา ณวัน พุฒ เดือน สาม ขึ้น สาม ค่ำ จุลศักราช ๑๒๔๕ ปี มะแม เบญจศก (จ ห) ฯะ

๏ ถ้า ท่าน ผู้ หนึ่ง ผู้ ใด จะ เอา หนังสือ ข้อ ความ ต่าง ๆ มา ลง ใน จดหมาย เหตุ สยามไสมัย ต้อง บอก ชื่อ แล ตำบล บ้าน ให้ เจ้า ของ จดหมาย เหตุ รู้ ว่า ไม่ ใช่ คน เหลว ไหล ถ้า ผู้ แต่ง นั้น เปน หลัก เปน คน ควร จึง จะ ลง พิมพ์ ให้ จะ ได้ มี ความ อัทยาไสย ต่อ กัน ฯะ

๏ ข้าพเจ้า นาย หนู เปน ผู้ รับ จ้าง แซ่ สิ่ง ของ เครื่อง รูปพรรณ ต่าง ๆ คือ แซ่ ถ้วย แก้ว ไม้ แซ่ สังกะสี ดีบุก เหล็ก แซ่ ทอง เหลือง ทอง แดง ทอง ขาว ทอง ลง หิน ฤา สิ่ง ของ เครื่อง รูปพรรณ ต่าง ๆ ที่ แซ่ มา แต่ ยุโรป ฤา ประเทศ อื่น ๆ ที ลอก เสีย ไม่ งาม เหมือน อย่าง เดิม นั้น ข้าพเจ้า จะ รับ ทำ ให้ เปน นาค เปน ทอง เปน เงิน เหมือน อย่าง เดิม แล จะ ให้ เกลี้ยง เกลา เปน เงา งาม เสมอ อย่าง เยอรแมน ที่ มา แต่ ยุโรป ฤา ประเทศ อื่น ๆ ให้ สม กับ ความ ปราถนา ของ ท่าน โดย งาม ดี แล เร็ว แล จะ คิด ราคา ให้ ถูก ต่ำ กว่า ที่ มา แต่ ยุโรป ฤา ประเทศ อื่น ๆ ไม่ ให้ เหลือ เกิน ภอ สมควร กับ ผู้ ที่ จ้าง แซ่ นั้น ถ้า ท่าน ผู้ หนึ่ง ผู้ ใด จะ มา จ้าง แซ่ ขอ เชิญ ท่าน มา ที่ บ้าน ข้าพเจ้า ได้ ตั้ง ที่ แซ่ อยู่ ที่ ตึก ริม ตึก โปรส์นีย ข้าง บน ขึ้น มา ถ้า ว่า ราคา ตก ลง กัน แล้ว ข้าพเจ้า จะ รับ ทำ ให้ ได้ โดย เร็ว แจ้ง ความ มา ตั้ง แต่ ณวัน พุฒ เดือน สิบเอ็ด แรม ค่ำ ๑ ปี มะแม เบญจศก จุลศักราช ๑๒๕๕ ( ต ป ) ฯะ

๏ การ เข้า ส่วน ด้วย กัน ที่ เคย มี มา ข้าง ริเจด แฮริศ แรมเซ ฝ่าย หนึ่ง แล ข้าง แฮริ อัลเฟรด แบดแมน ฝ่าย หนึ่ง เปน ห้าง สำหรับ จัด รับ หา ทำ ส่ง ของ สำหรับ พล รบ ใช้ ยี่ห้อ คือ แรมเซ แอน โก แต่ วัน นี้ เปน อัน เลิก กัน แล้ว เพราะ สิ้น กาล กำหนด เข้า หุ้น เข้า ส่วน ด้วย มิศเตอ จาเอลซ์ แฮช แรมเซ มี อำ นาถ แล้ว ที่ จะ ให้ ห้าง นั้น เลิก กัน แล จะ ลง มือ ไซน แรมเซ แอน โก กำลัง เลิก กัน ถ้า ผู้ หนึ่ง ผู้ ใด มี เงิน เกี่ยว ข้อง กับ ห้าง นี้ ที่ เลิก แล้ว เชิญ ทำ บาญชี ยื่น มา ให้ เรว จะ ได้ จัด ให้ เสร็จ กัน ท่าน ทั้งหลาย ที่ เปน นี่ แก่ ห้าง ที่ เลิก แล้ว นี้ จง รีบ มา ใช้ เงิน ให้ ด้วย เถิด อย่า เนิน ช้า เลย ลง มือ ไซน อาระ แฮซะ แรมเซ คือ ซิ แฮซะ แรมเซ ผู้ เปน อะตอนี่ ลง มือ ไซน

แจ้ง ความ มา ณวัน จันทร์ เดือน ยี่ ขึ้น สาม ค่ำ จุล ศักราช ๑๒๕๕ ปี มะแม เบญจศก (ส ๒ อ ๒) ฯะ

๏ แฮร เอ แบดแมน คำนับ มา ยัง บันดา ท่าน ทั้ง หลาย เปน เจ้า เปน นาย แล เสนาบดี ขุนนาง แล พระ แล ท่าน ทั้งปวง ทั้ง หญิง ทั้ง ชาย ณะกรุง เทพ ฯ ให้ ทราบ ทั่ว กัน ว่า เมื่อ เรว ๆ นี้ ข้าพเจ้า จะ ตั้ง ห้าง ขาย ของ ต่าง ๆ เคียง ตะภาน ช้าง โรง สี่ แล ข้าพเจ้า มี ความ ไว้ใจ ว่า เพราะ ความ มะนะ เพียร ใน การ แล ความ ปราถนา จริง ทุก เม็ก อยาก จะ ทำ ให้ ท่าน ทั้งปวง เตม ใจ แล ได้ ของ ค่า แรง เยา ๆ ท่าน ทั้งปวง คง ชุบ เลี้ยง ให้ มี การ ทำ ข้าพเจ้า แฮริ แอ แบตแมน ขอ แจ้ง ความ มา ณวัน พุฒ เดือน ญี่ ขึ้น ห้า ค่ำ จลศัก ราช ๑๒๔๕ ปี มะแม เบญจศก (ส ๒ ๐ ๒) ๚ะ

๏ บัด นี้ มี ทาง ที่ จะ คิด อ่าน เอา ข่าว โทรเลข ตลอด พิภพ มา ยัง กรุง เทพ ทุก วัน ครั้น ได้ แล้ว เมื่อ ไร จะ ตี พิมพ์ ลง ใน ทัน ใด แจก จำหน่าย ให้ แก่ ท่าน ทั้งหลาย อัน อยาก จะ ได้ รับ แล จะ ส่ง ให้ แก่ ท่าน ผู้ ที่ มี ใจ รับ นั้น ตาม ทาง ไปรสนีย ทุก คราว ออก นั้น ค่า ข่าว โทรเลข นั้น แล ค่า หนังสือ พิมพ์ นั้น จะ แบ่ง เบน ส่วน เท่า กัน แล ท่าน ผู้ รับ นั้น จะ ต้อง ออก เงิน ใช้ ส่วน ของ ท่าน ไว้ พลาง เมื่อ เห็น การ ปรกติ ลง กำหนด การ ได้ แน่ แล้ว จึง จะ กำหนด ราคา หนังสือ พิมพ์ นั้น ฉบับ ละ เท่านั้น แล้ว ไม่ ต้อง เสีย ค่า อื่น นอก จาก ค่า หนังสือ พิมพ์ ซึ่ง จะ กำหนด ไว้ นั้น ถ้า ท่าน ทั้งหลาย อัน มี ความ ยินดี อยาก จะ ได้ ข่าว โทร เลข เช่น นี้ ทุก คราว ที มี มา นั้น เชิญ เขียน หนังสือ มา ยัง ครู สมิท ที่ บาง คอแหลม จะ ได้ คิด อ่าน ทำ การ ให้ เปน อัน สำเร็จ ให้ เปน ผล แก่ ท่าน ทั้งปวง อัน อยาก ได้ ความ รู้ ถึง การ ตลอด พิภพ อัน ควร จะ รู้ ให้ ทัน การ ทัน ใจ ด้วย ๚ะ

คราว แรก ๑๐ บันทัด ฤา น้อย กว่า ๑๐ บันทัด ๗ บาท ๒ สลึง คราว แรก ทุก บันทัด เกิน ๑๐ บันทัด คิด เอา บันทัด ละ ๓ สลึง ถ้า จะ ลง กว่า หน หนึ่ง จะ เรียก เอา ครึ่ง ราคา ที่ ว่า มา นี้

สิบ บันทัด ฤา น้อย กว่า สิบ บันทัด เดือน ละ ๗ บาท ๒ สลึง ทุก บันทัด อัน เกิน สิบ บันทัด จะ เรียก เอา บันทัด ละ ๓ สลึง

แถว เท่า แถว น่า ใน แถว หนึ่ง จะ เรียก เอา ปี ละ ๖๖ บาท ซีก แถว จะ เรียก เอา ปี ละ ๕๐ บาท เสี้ยว แถว จะ เรียก เอา ปี ละ ๒๗ บาท

๏ เจ้า ของ หนังสือ สยาม ไสมย มี ความ ปราถนา จะ ให้ ออก สอง อย่าง อย่าง หนึ่ง จะ ให้ ออก ทุก วัน เว้น แต่ วัน อาทิตย อิก อย่าง หนึ่ง ให้ ออก เจด วัน ครั้ง หนึ่ง เสมอ มิ ให้ ขาด เมื่อ คน ทั้ง ปวง ตั้ง ใจ ซื้อ เปน อัน มาก คง สำ เร็จ การ คง ได้ อ่าน หนังสือ จดหมาย เหตุ ราคา ถูก ๆ ด้วย แต่ บัด นี้ จะ ออก จดหมาย เหตุ สยาม ไสมย นี้ เดือน ละ สอง คราว ไป ก่อน ๚ะ

๏ สยาม ไสมย ที่ จะ ออก พลาง เดือน ละ ๒ หน นั้น จะ ขาย ปลีก ฉบับ ละ สลึง

๏ ถ้า รับ เอา ตลอด ปี แล้ว ใช้เงิน ล่วง น่า ราคา ปี ละ สาม บาท คือ ยี่ สิบ หก ฉบับ ถ้า มา รับ ไป จาก โรง พิมพ์ ถ้า จะ ให้ ส่ง ถึง บ้าน อาไศรย ไปรสนี่ย ต้อง เสีย ปี ละ สาม บาท สลึง เฟื้อง สอง อัฐ ๚ะ

๏ ค่า บอก ถึง คน เกิด คน ตาย ฤา ถึง ห้าง ขาย ของ ถึง การ เลล้ง แล ของ ซึ่ง จะ ขาย นั้น ฤา บอก ความ ของ คน ซึ่ง จะ หา การ ฤา แจ้ง ความ ต้องการ ของ ตัว จะ คิด ค่า ลง ตาม ว่า แล้ว นั้น ๚ะ

๏ ถ้า คน จะ เข้า กัน ซื้อ ถึง หก ฉบับ จะ คิด เอา แต่ ค่า ห้า ฉบับ คือ จะ ยก ให้ หนึ่ง ใน หก ๚ะ

๏ จดหมาย เหตุ นี้ เจ้า ของ จะ ส่ง แต่ เพียง เปน แห่ง ๆ ผู้ ซื้อ ต้อง ไป รับ ใน ตำบล ต่าง ๆ ซึ่ง จะ หมาย ไว้ นั้น

๏ ที่ บ้าน แม่ เปรม ที่ วัด เกาะ แห่ง หนึ่ง ๚ะ

๏ ที่ แพ นาย เทพ ตรง ข้าม ปาก คลอง บางหลวง ที่ ขาย เครื่อง แก้ว แห่ง หนึ่ง ๚ะ

๏ ที่ โรง พิมพ์ บาง คอแหลม แห่ง หนึ่ง ๚ะ

๏ จะ ส่ง ทาง ไปรสนี่ย ถึง บ้าน ถ้า บ้าน อยู่ ใน เขตร ทาง ไปรสนี่ย นั้น แต่ ผู้ ซื้อ หนังสือ นี้ ต้อง เสีย เงิน ค่า หนังสือ ค่า ไปรสนีย เสร็จ ก่อน จึง จะ ส่ง ทาง นั้น ได้ แต่ ต้อง บอก ชื่อ ตำ บล บ้าน ถนน แล คลอง นัมเบอ ที่ สยู่ นั้น ให้ แน่ ด้วย ๚ะ

๏ เพราะ คน ที่ ซื้อ อ่าน นั้น มาก เจ้า ของ รับ ส่ง ทุก แห่ง ไม่ ได้ จะ ส่ง เปน แห่ง ๆ ไป พลาง ให้ ผู้ ซื้อ นั้น ไป รับ ทุก คราว ออก ณ ตำบล อัน อยู่ ใกล้ เคียง บ้าน ผู้ ซื้อ นั้น เถิด หนังสือ นี้ จะ ออก วัน พุฒ แรก ทั้ง ข้าง ขึ้น ข้าง แรม ทุก เดือน เมื่อ จัด ส่ง ถึง ตำบล อื่น แล้ว จะ บอก ให้ รู้ ด้วย ๚ะ

๏ หนังสือ ต่าง ๆ อัน มี ขาย ที่ โรง พิมพ์ บางคอแหลม ๚ะ ๏ มี หนังสือ เปน เรื่อง พระเยซูศาสนา แล หนังสือ ต่าง ๆ สำหรับ สอน เด็ก ให้ อ่าน หนังสือ ไท แล หนังสือ อังกฤษ ออก มี หนังสือ สำหรับ สอน วิชา คิด เลข สอน ให้ รู้ ถึง ตำรา ดาว แล มี หนังสือ สำหรับ สอน ใจ ให้ รู้ ขนบ ธรรมเนียม จะ ได้ เปน คน เรียบร้อย แล จะ ได้ เปน คน แต่ง หนังสือ เปน เรื่อง ราว เปน บท กลอน หนังสือ อ่าน เล่น ก็ มี มาก หลาย อย่าง หนังสือ ต่าง ๆ นั้น คือ ๚ะ

๏ ก ข ก กา ปถม ก กา ไท กา กับ สุนักข์ แล นก ยาง กา กี คำ ฉันท์ แล คำ กลอน กฤษณา สอน น้อง ขันธ วิภังค์ นี่ ตำรา ยา เกล็ด พระ คริษ วงษ ตาม มัค ชาย แล ตาม โยฮัน เปน เรื่อง ใน พระ คัมภีร์ พระ เยซู ศาสนา จันทะ โครพ จินดามณี พระยา ฉัททัน ชูชก กัง ตำรา ดาว ตำรา คิด เลข อย่าง ใหม่ ทิพ สังวาด นิราศ เกาะ จาน นิราศ เมือง แกลง นิราศ โคราช นิราศ ถลาง นิราศ ชม ตลาด นิราศ วัด เจ้า ฟ้า นิราศ เดือน นิราศ พระ แท่น ดง รัง นิราศ ทวาราวดี นิราศ นรินทร์ นิราศ พระบาท นิราศ พระปถม นิราศ เมือง เพ็ชร นิราศ อิเหนา กับ นิราศ ภูเขา ทอง นก กระ จาบ เบญมาศ ทอง ปถม มาลา อัง กฤษ บุจฉา แล วิสัชนา ใน สาสนา แท้ จริง เพ็ชร มงกุฎ พระ อไภยมณี พระ สมุท ราชาธิราช มงคล ทีปนี แปล เปน สุภาสิต สอน หญิง มายา สัตรี ลักษณ เมษ สวัสดิ รักษา บัญญัติ พระ ร่วง ภาลี สอน น้อง ลักษณ ภรรยา เจ็ด สถาน กฤษนา สอน น้อง ลักษณ บุตร สาม สถาน วงษ สวรรค์ เสภา คือ ขุนช้าง ขุนแผน สิงห ไกรภพ สังข ทอง คือ เจ้า เงาะ สิบ สอง เหลี่ยม สุภาสิต ต่าง ๆ กี่ย โลกนิตย ขงจู๊ มงคล ทิปนี่ แปล สุภาสิต สอน หญิง แม่ ม่าย สอน ลูก สุภาสิต สอน เด็ก สุภาสิต พระร่วง สุภาสิต โคลง สมุด จะ หัด อังกฤษ อุณรุท อิเหนา รามเกียรติ ๚ะ

๏ หนังสือ ภาษา สยาม ต่าง ๆ มี ขาย ที่ โรง พิมพ์ บาง คอ แหลม นี้ เมื่อ ขาย ปลีก มี ราคา ตี พิมพ์ ใน หนังสือ ทุก ๆ เล่ม ธรรมเนียม นั้น คือ ว่า ถ้า สมุด ไท เล่ม ๑ เปน อักษร พิมพ์ เล็ก คิด เอา ราคา เล่ม ละ สลึง ถ้า รวม สี่ เล่ม ใบ ปก อ่อน เล่ม ละ บาท ถ้า เปน อักษร พิมพ์ ใหญ่ คิด เอา ราคา เล่ม ละ สลึง เฟื้อง ถ้า รวม สี่ เล่ม ใบ ปก อ่อน เล่ม ละ หก สลึง ถ้า ใบ ปก แขง คิด ราคา ใบ ปก อีก เล่ม ละ บาท ถ้า ท่าน ทั้ง หลาย จะ ซื้อ หนังสือ ที่ ละ มาก ๆ จบ ทุก เรื่อง ที่ มี ใน โรง พิมพ์ ฤา ถ้า ลูกค้า วานิช จะ ซื้อ ที่ ละ มาก ๆ สำ หรับ จะ ตั้ง โรง ขาย หนังสือ จะ ลด ราคา ร้อย ยี่ สิบ บาท จะ คิด เอา แต่ ร้อย บาท ถ้า ไม่ ถึง เพียง นี้ จะ จัก ว่า ซื้อ ปลีก กัน ก็ คง ขาย ตาม ราคา ปลีก อัน บอก ไว้ ใน หนังสือ ทุก ๆ เล่ม นั้น แล ถ้า จะ มา ซื้อ หนังสือ ที่ โรง พิมพ์ นี้ ต้อง ใช้ เงิน สด ขาย เชื่อ ไม่ ได้ ตั้ง แต่ นี้ ไป เปน อัน ขาด