๏ วัน ศุกร เดือน เจด แรม เจด ค่ำ เวลา เช้า ขุนนาง เมือง ไกโร ขุนนาง เมือง อาเล็กซันเดรีย ภา ทูตานุทูต ไป ดู วัง เมือง อาเล็กซันเดรีย สอง ตำบล มี เครื่อง ตก แต่ง ห้อง ก็ คล้าย ที่ เมือง ไกโร ผิด กัน แต่ ผนัง ปิด กระ ดาษ ลาย ทอง แล้ว พา ไป ดู เรือ ยอด เปน เรือ กลไฟ จักร ข้าง สอง ลำ ลำ หนึ่ง ใหญ่ ดาด ฟ้า สาม ชั้น มี ห้อง ข้าง น่า ข้าง ท้าย มาก มี ช่อง ปืน ทหาร รักษา อยู่ พร้อม ลำ หนึ่ง ดาด ฟ้า ส่อง ชั้น ห้อง ที่ ข้าง น่า ฝา ทำ ด้วย ไม้ ลาย ห้อง ที่ ข้าง ท้าย มี ฝา กระทา ใหญ่ อยู่ หว่าง ช่อง ต่าง ๆ ขอบ สลัก ลาย ปิด ทอง ประดับ พลอย ศรี ต่าง ๆ มี เครื่อง ตั้ง เครื่อง ห้อย ม่าน ศรี ต่าง กัน ทุก ห้อง ที่ พื้น ปู สี่ลา ลาย ปู ไม้ ลาย ปู พรม ปู กระเบื้อง เคลือบ เพดาน ทา ขาว ลวด ลาย ปิด ทอง เปน เรือ สำหรับ เจ้า ไกโร ไป เที่ยว เล่น ทเล เมือง อาเล็กซันเดรีย นั้น อยู่ ชาย ทเล แหลม ยื่น ออก จาก ฝั่ง มี ป้อม มี ไลตเฮาซ อ่าว ที่ ทอด สมอ เรือ คล้าย กับ แหลม คาลี มี เรือ รบ เรือ ลูก ค้า สอง เสา บ้าง สาม เสา สี่ เสา บ้าง มา แต่ เมือง อื่น บ้าง ฃอง เจ้า ไกโร บ้าง เปน เรือ กล ไฟ แล เรือ ใบ ทอด อยู่ ประมาณ ร้อย ลำ เสศ บน บก มี ถนน ตลาด มี ตึก สูง สี่ ชั้น บ้าง สาม ชั้น สอง ชั้น ชั้น หนึ่ง บ้าง ตึก บ้าน มาก กว่า แหลม คาลี สัก สอง เท่า มี ทาง รถ ไฟ ไป มา ทาง หนึ่ง รถ ไฟ เดิน ทุก วัน มิ ได้ ขาด มี อู่ เรือ ก่อ ด้วย สี่ลา ประตู ปิด น้ำ เปิด น้ำ ทำ ด้วย เหล็ก สาม อู่ เหมือน ที่ เมือง สิงฆโปร์ มี โรง จักร สูบ น้ำ ทำ ท่อ ล่าม มา ผุด ขึ้น กลาง เมือง สอง แห่ง สำหรับ ชาว บ้าน ใช้ แล รด ถนน แล้ว มี ท่อ เหล็ก ไหล ไป เข้า ทุ่ง นา แล สวน ทั่ว กัน ขุนนาง แล พล เมือง ซึ่ง ขึ้น แก่ เมือง ไกโร นั้น เปน ชาติ์ เติก บ้าง ชาติ์ อารับ บ้าง ๚ะ

๏ เวลา บ่าย สาม โมง ขุนนาง เติก ภา ทูต ไป ดู สวน อีก ตำบล หนึ่ง อยู่ ริม คลอง น้ำ จืด ใน สวน มี ต้น ไม้ ผล ไม้ ดอก ไม้ ต่างๆ เหมือน สวน เมือง ไกโร แต่ วัง ใน สวน นั้น ผนัง ตึก ข้าง นอก ก่อ ด้วย ฟอง น้ำ ไม่ ได้ ถือ ปูน ดู เหมือน ของ คน ยาก จน ข้าง ใน ผนัง ถือ ปูน มี ห้อง ทา ศรี เขียน ลาย ทอง มี เครื่อง ตั้ง เครื่อง ห้อย กระจก ตั้ง เก้าอี้ นั่ง เก้าอี้ นอน แต่ง ห้อง ศรี ต่าง กัน พื้น ปู สี่ลา ลาย บ้าง ปู พรม บ้าง เอา ก้อน กรวด วาง เรียง ขัด น่า เสมอ กัน เปน ลาย งาม ปลาด ห้อง หนึ่ง มี สระ เลี้ยง ปลา เงิน ปลา ทอง ริม วัง สอง สระ เวลา บ่าย สี่ โมง ทูต กลับ มา ที่ ภัก เวลา บ่าย ห้า โมง กงซุล ฝรั่งเสศ ภา กำมะดัน มื้อ แตรัศ เรือ อัศโมเด ครุชิดปาชา เจ้า เมือง อาเล็กซันเดรีย มา ทัก ถาม ทูตานุทูต พูดจา อยู่ ครึ่ง ชั่ว โมง ลา กลับ ไป ทูตานุทูต ภัก อยู่ เมือง อาเล็กซันเดรีย สาม วัน ๚ะ

๏ วัน เสาร เดือน เจ็ด แรม แปด ค่ำ เวลา บ่าย สอง โมง ราชทูต อุปทูต ตรีทูต ผู้ กำกับ เครื่อง มงคล ราช บรรณา การ เสมียน ล่าม แต่ง ตัว ตาม บันดา ศักดิ์ ไป หา ตอบ แทน ครุชิดปาชา เจ้า เมือง อาเล็กซันเดรีย ลา จะ ลง เรือ แล้ว ไป หา กีแปนเวียระ กงซุล ฝรั่งเสศ ภรรยา กงซุล ฝรั่งเสศ เอา น้ำ องุ่น แล ขนม ปิ้ง หวาน มา เลี้ยง ทูตานุทูต พูดจา กัน อยู่ ครึ่ง ชั่ว โมง กำมะดัน มื้อ แตรัศ ขึ้น ไป รับ ทูตานุทูต ที่ บ้าน กงซุล ฝรั่งเสศ เมือง อาเล็กซันเดรีย กงซุล ฝรั่งเสศ ก็ ตาม ไป ส่ง ทูตานุทูต ลง เรือ ที่ ตพาน น่า เมือง เรือ โบด ที่ จัด ไว้ ที่ ท่า ตพาน น่า เมือง นั้น เปน เรือ เจ้า ไกโร แต่ง ไว้ ส่ง ทูตานุทูต ลำ หนึ่ง มี ธง เติก ปัก ท้าย เรือ โบด ฝรั่งเสศ สี่ ลำ จัด ไว้ รับ ทูต มี ธง ฝรั่งเสศ ปัก ท้าย ราชทูต อุปทูต ตรีทูต บาท หลวง ลุยวิศ ลอนนาดี กามดัน มื้อแตรัศ ไป เรือ โบด เจ้า ไกโร ลำ หนึ่ง สิบ แปด กระเชียง เบาะ ที่ นั่ง ที่ พิง นั้น ทำ ด้วย โหมด เทศ เพดาน นั้น ทำ ด้วย แพร ลาย ทอง เปน แพร ฝรั่งเสศ ผู้ กำกับ เครื่อง มงคล ราช บรรณาการ เสมียน ล่าม แล คน ใช้ ไป เรือ โบด ฝรั่งเสศ สี่ ลำ ใน อ่าว เมือง อาเล๊กซันเดรีย มี เรือ รบ ฝรั่งเสศ ทอด อยู่ สาม ลำ เปน เรือ มา รับ ทูต ลำ หนึ่ง เรือ บัน ทุก เสบียง สอง ลำ เมื่อ เรือ โบด ทูต ออก จาก ท่า แล้ว ทหาร ที่ ป้อม ยิง สลุด ส่ง สิบ เก้านัด ทหาร ที่ เรือ อัศโมเด ยิง สลุด รับ สิบเก้า นัด ทหาร เรือ รบ ทั้ง สาม ลำ ขึ้น ยืน เพลา ทูต ไป ใกล้ เรือ อัศโมเด ก่ามดัน ให้ ทหาร ชัก ธง ช้าง เผือก ขึ้น เสา กลาง ทหาร ร้อง วิวะ ลำเปเรอ โฮโร สาม ครั้ง พร้อม กัน ทั้งสาม ลำ ครั้น ทูต ขึ้น เรือ ทหาร แต่ง ตัว ถือ ปืน ไรเฟล ยืน เป่า แตร คำนับ ทูต ตาม ธรรมเนียม แล้ว ชัก ธง เติก ขึ้น เสา น่า ยิง ปืน สลุด ธง ยี่สิบ เอ็ด นัด ที่ ป้อม ยิง สลุด ตอบ ยี่สิบ เอ็ด นัด เรือ รับ ทูต ลำ นี้ เปน เรือ ฟรีเคด จักร ข้าง ชื่อ อัศโมเด ยาว สอง ร้อย ยี่สิบ ฟิต ปาก กว้าง สาม สิบ เก้า ฟิต กิน น้ำ ภุก สิบ แปด ฟิต กำลัง สี่ ร้อย ห้า สิบ แรง ม้า ดาด ฟ้า สาม ชั้น ชั้น บน ชั้น กลาง ตาม ปาก เรือ มี ช่อง ปืน ข้าง ละ สิบห้า บอก แต่ ใน เรือ มี ปืน มา สิบสี่ บอก มี ขุนนาง นาย ทหาร ๆ เลว กะลาสี สำหรับ เรือ ร้อย แปด สิบ คน เวลา บ่าย ห้า โมง กำมะดัน ให้ ใช้ จักร ออก จาก ที่ ทอด สมอ เมือง อาเล็กซันเดรีย ๚ะ

๏ วัน จันทร เดือน เจ็ด แรม สิบ ค่ำ เวลา บ่าย สี่ โมง เหน เกาะ กันเดีย อยู่ ข้าง ขวา มี บ้าน เมือง เปน คน ชาติ กริก ขึ้น แก่ เมือง โรม ๚ะ

๏ วัน อังคาร เดือน เจ็ด แรม สิบสาม ค่ำ เวลา ห้า โมง เช้า เรือ ถึง ช่อง มี ภูเขา ทั้งสอง ฟาก เรือ ไป หว่าง กลาง เกาะ ซิซิลิ ข้าง เหนือ กับ ฝั่ง แผ่นดิน ไอตาเลี่ยน ข้าง ใต้ แต่ ที่ เกาะ ซิซิลิ นั้น มี ตึก อยู่ ตาม เขา แล ชาย หาด มี สวน ปลูก ต้น ผล ไม้ ต่าง ๆ เปน แถว แนว เนื่อง กัน ไป มาก ดู งด งาม ยิ่ง กว่า เกาะ ทั้งปวง ใน ข้าง อินเดีย ฟาก แผ่นดิน ไอตาเลี่ยน นั้น มี บ้าน เมือง ตาม บน เขา แล ชาย ทเล เรี่ย ราย ไป ไม่ มาก นัก แล เหน ถนัด ทั้งสอง ฟาก เวลา บ่าย สาม โมง เรือ พ้น ช่อง ออก ทเล เรียก ว่า ทเล เมดเตเรเนียน ๚ะ

๏ วัน ศุกร เดือน เจ็ด แรม สิบสี่ ค่ำ เวลา บ่าย ห้า โมง เสศ เรือ ถึง ที่ เกาะ ตำบล หนึ่ง ฝรั่งเสศ เรียก ว่า เขา ไฟ เวลา เรือ ไป ถึง นั้น เปน เวลา กลาง วัน เหน แต่ ควัน ขึ้น อยู่ เสมอ มิ ได้ ขาด ๚ะ

๏ วัน เสาร เดือน แปด ขึ้น ค่ำ หนึ่ง เวลา สาม โมง เช้า ถึง ช่อง เขา ทั้งสอง ฟาก ข้าง ขวา เรียก ว่า เกาะ กอซิกะ เปน เขตร แดน ของ ฝรั่งเสศ มี บ้าน เมือง เหน ถนัด เปน เมือง สมภพ ของ พระเจ้า เอมเปรอ เนโปเลียน บอนนี่ปาด ฟาก ข้าง ซ้าย เกาะ ซาดิเนี่ย เปน ของ ไอตาเลียน ไม่ มี คน มี แต่ ไลตเซาซสำหรับ ตาม โคม อยู่ ชาย ทเล สอง ตำบล เวลา บ่าย สอง โมง ครึ่ง เรือ ถึง น่า เมือง ฮายาดเซี่ยว ฝน ตก ประ ปราย ๚ะ

๏ วัน อาทิตย เดือน แปด ขึ้น สอง ค่ำ เวลา สอง โมง เช้า เรือ ถึง ปาก อ่าว เมือง ตุลน กำมะดัน ให้ ชัก ธง ช้าง เผือก ขึ้น เสา กลาง ธง ฝรั่งเสศ ขึ้น ปลาย เพลา โกชี่ เสา ท้าย เรือ แล่น เข้า ไป ใน อ่าว ท่า เมือง ตุลน ตั้ง แต่ ออก จาก เมือง อาเล็กซันเดรีย รวม แปด วัน ถึง ท่า เมือง ตุลน เรือ ทอด สมอ แล้ว มองดิคนี่ กับ อัดมิรัล ผู้ สำเร็จ ราชการ เรือ รบ แล กำมะดัน เรือ รบ หก นาย รวม แปด นาย แต่ง ตัว เตม ยศ มา ทัก ถาม ทูตานุทูต ที่ เรือ อัศะโมเด มองดิคนี่ บอก ทูต ว่า สมเด็จ พระเจ้า เอมเปรอ ทราบ ว่า ทูตานุทูต เชิญ พระ ราชสาสน ของ สมเด็จ พระเจ้า แผ่นดิน กรุง สยาม ทั้ง สอง พระองค ออก มา จึ่ง รับ สั่ง ให้ ข้าพเจ้า มา คอย รับ ทูตานุทูต อยู่ ที่ ท่า เมือง ตุลน หลาย วัน แล้ว ทูตา นุทูต มา ตาม ทาง เปน ศุข อยู่ ด้วย กัน ทั้งสิ้น ฤๅ ราช ทูต ตอบ ว่า ทูตานุทูต มา ครั้ง นี้ ด้วย อำนาจ ความ รักษา แล ความ ทนุบำรุง ของ เจ้า พนักงาน ทั้งปวง แล พระกรุณา ของ พระเจ้า แผ่นดิน ทั้งสอง พระนคร ข้าพเจ้า ทั้งปวง จึ่ง ได้ มี ความ ศุข อยู่ ด้วย กัน ทั้ง สิ้น แล้ว ก็ ได้ เหน บ้าน เมือง แล ของ ปลาด ต่าง ๆ ด้วย ราชทูต พูด กับ มอง ดิคนี่ ว่า สมเด็จ พระเจ้า เอมเปรอ รับ สั่ง ให้ ท่าน มา คอย รับ ข้าพเจ้า ทั้งปวง นั้น ข้าพเจ้า ทั้งปวง มี ความ ยินดี นัก ด้วย ท่าน ได้ เคย เข้า ไป กรุง สยาม ได้ คุ้น เคย กัน มา แล้ว การ อย่าง ธรรมเนียม ประเทศ ไทย กับ ธรรมเนียม ฝ่าย ยุโรป ไม่ เหมือน กัน การ จะ ควร ประการ ใด ขอ ท่าน ได้ บอก ให้ ทราบ ข้าพเจ้า จะ ได้ จัด การ ให้ ถูก ต้อง ตาม ธรรมเนียม มองดิคนี่ ตอบ ว่า การ อย่าง ธรรม เนียม นั้น ท่าน อย่า ได้ วิตก เลย ข้าพเจ้า จะ ช่วย ชี้ แจง ให้ ท่าน ทราบ ทุก อย่าง พูด กัน อยู่ ประมาณ ครึ่ง ชั่ว โมง อัดมิรัล ผู้ สำเร็จ ราชการ เรือ รบ แล กำมะดัน เรือ รบ หก นาย ก็ ลา กลับ ไป แต่ มองดิคนี่ คอย ทูต อยู่ ที่ เรือ อัศโมเด เวลา สี่ โมง เช้า กำมะดัน มื้อแตร๊ศ จัด เรือ โบต แปด กระเชียง เจ็ด กระเชียง หก กระเชียง สี่ กระเชียง สี่ลำ ราชทูต อุปทูต ตรีทูต แต่ง ตัว เหมือน เมื่อ ขึ้น เมือง สิงฆโปร มองดิคนี่ บาท หลวง ลุยวิศ ลอนนาดี กำมดัน มื่อตริศ เชิญ พระบรม ราชสาสน พระ บวรราชสาสน ไป เรือ โบค แปค กระเชียง ลำ หนึ่ง ผู้ กำกับ เครื่อง มงคล ราช บรรณาการ เสมียน ล่าม คน ใช้ แต่ง ตัว ตาม บันดา ศักดิ์ ไป สาม ลำ ทหาร เรือ อัศโมเด แต่ง ตัว ถือ ปืน ไร เฟล ยืน แถว คำนับ ส่ง ตาม ธรรมเนียม แล้ว ยิง ปืน ใหญ่ สลุด ส่ง ทูต สิบเอ็ด นัด มองติกคนี่ บอก ว่า เปน ธรรม เนียน ฝรั่งเสศ เรือ รบ ใหญ่ ทอด อยู่ น่า ป้อม ลำ หนึ่ง ยิง ปืน สลุด คำนับ ธง ยี่สิบ เอ็ด นัด ทหาร เรือ รบ ที่ ทอด อยู่ ใน อ่าว ถือ ปืน ยื่น คำนับ มี กลอง มี แตร พร้อม ทูต มา ถึง ท่า แล้ว เชิญ พระราชสาสน ขึ้น รถ มี ปี่พาทย ฝรั่ง ประโคม ที่ ท่า สำรับ หนึ่ง สามสิบ หก คน ทหาร ปืน ยืน แถว คำนับ พระราชสาสน สอง ข้าง ถนน ตลอด จน ถึง โฮ เต็ล ทาง ประมาณ ยี่สิบ เส้น เสศ ทหาร ใส่ เสื้อ เกราะ เดิน เท้า เคียง รถ พระ ราชสาสน ไป ข้าง ละ สิบสอง คน ทหาร ขี่ ม้า แห่ น่า สิบสอง ม้า ทหาร เดิน เท้า ตาม สอง แถว ๆ ละ ร้อย คน มองติกคนี่ ภา ทูตานุทูต ไป อยู่ โฮ เตล ชื่อ กากกอลอ ตาม ทาง ที่ แห่ พระราชสาสน ไป นั้น ยก ธง ฝรั่งเสศ ทุก น่า ต่าง ตึก เวลา ทูต กิน โต๊ะ มี ปี่พาทย ฝรั่ง ทำ เพลง ๆ สำรับ หนึ่ง สามสิบ หก คน ทุก เวลา มองติกคนี่ เปน ผู้ กำกับ อยู่ ด้วย ทูต เวลา บ่าย โมง หนึ่ง เจ้า เมือง ชื่อ บอย วิลเลี่ยม กับ ขุนนาง ฝ่าย พล เรือน สาม สิบ สาม นาย มา ทัก ถาม ทูตานุทูต ที่ โฮเตล แล้ว ลา กลับ ไป เวลา บ่าย สอง โมง เยนิราล วาเอโซ่ นาย ทหาร ใหญ่ กับ ขุนนาง นาย ทหาร ยี่สิบ สี่ นาย มา ทัก ถาม ทูตานุทูต แล้ว ลา กลับ ไป เมื่อ เวลา เจ้า เมือง แล ขุนนาง มา นั้น มองติกคนี่ ให้ ทูตา นุทูต แต่ง ตัว รับ เหมือน เมื่อ ขึ้น จาก เรือ เวลา บ่าย ห้า โมง มองติกคนี่ ภา ทูตานุทูต ไป ดู แห่ พระเยซู ตาม ถนน ราษฎร โปรย ดอก ไม้ ทุก ถนน มี ทหาร ขี่ ม้า นำ น่า รถ สิบ สี่ ม้า เปน เวลา ประชุม การ บุญ ของ เมือง แล ขุนนาง ราษฎร ชาย หญิง ทั่ว ทั้ง เมือง เวลา ค่ำ จุด ดอก ไม้ เพลิง ต่าง ๆ เวลา สอง ทุ่ม เลิก กลับ มา โฮเตล มี ทหาร ถือ ปืน มา เดิน ยาม รักษา ประตู โฮเตล ยาม ละสอง คน ทหาร ขี่ ม้า ตะภาย ดาบ ยาม ละ ม้า ที่ ท่า ตุลน นี้ เปน อ่าว ใหญ่ เปน ฮารบอร สำหรับ ไว้ เรือ รบ ห้าม เรือ ลูก ค้า เข้า ไม่ ได้ บน ฝั่ง มี เขา ล้อม รอบ เมือง ตาม เนิน เขา แล ไหล่ เขา ที่ ดิน ราบ มี ตึก มี สวน มี ห้าง ขาย ของ ตึก สูง ห้า ชั้น สี่ ชั้น สาม ชั้น เปน อัน มาก ใน อ่าว เรือ รบ ทอด อยู่ ประมาณ ร้อย ห้า สิบ ลำ ๚ะ

๏ ข่าว ใน กรุง เทพ ๚ะ

๏ ขอ คำนับ มา ถึง ท่าน เอไดตอร์ ข้าพเจ้า ผู้ มี ชื่อ ได้ อ่าน ดู จดหมาย เหตุ ของ ท่าน ได้ ทราบ ความ ถึง บ้าน นา แขวง เมือง นครนายก ราษฎร ทำ เรื่อง ราว ร้อง ทุกข มา ขอ ลง ใน จดหมาย เหตุ ของ ท่าน ซึ่ง ท่าน ยอม ลง ให้ นั้น ข้าพเจ้า เหน ว่า ท่าน เปน คน สัจ ซื่อ เหน แก่ การ แผ่นดิน จึ่ง ได้ อุส่าห์ เรียบ เรียง ลง พิมพ์ ปราถนา จะ ให้ ทรง ทราบ ถึง ขุนนาง เจ้า นาย ที่ ได้ รับ จดหมาย เหตุ ของ ท่าน ก็ เหน จะ มี บ้าง แต่ เมื่อ อ่าน ๆ แล้ว มา เฉย เมย เสีย ศุข กับ ทุกข ของ ราษฎร ท่าน ก็ ย่อม ได้ ทราบ อยู่ บ้าง ควร จะ ต้อง ชุมนุม ลง ชื่อ ทำ เรื่อง ราว ขึ้น ทูล เกล้า ฯ ถวาย ให้ เหน ความ ทุกข ร้อน ของ ราษฎร ถ้า ใคร ทำ การ ทุจริต ผิด ด้วย กฎหมาย ควร จะ ต้อง แต่ง ขุนนาง ผู้ สัจซื่อ ไม่ เหน แก่ อามิด สิน จ้าง สิน บน ออก เที่ยว เซอรเว ตรวจ ถ้า แม้น เจ้า เมือง กรมการ ประพฤติ การ ทุจริต ผิด ด้วย กฎหมาย แผ่นดิน ควร จะ ต้อง ลง โทษ ถอด เปลี่ยน ไม่ ว่า บ้าน ใด เมือง ใด จะ ต้อง มี ข้า หลวง ออก ตรวจ เซอรเว ทุก เมือง ไม่ ช้า ไม่ นาน ทุก บ้าน ทุก เมือง ก็ จะ มี ความ เจริญ ขึ้น ทุก วัน ขุนนาง ใน แผ่นดิน ก็ มี มาก เลือก สัน เอา คน ที่ สัจซื่อ ออก ไป เปน เจ้า เมือง ราษฎร ก็ คง จะ มี ความ เย็น ใจ ความ กด ขี่ ก็ จะ น้อย ลง ถ้อย ความ ก็ คง จะ เบา บาง ความ ฎีกา ก็ จะ ไม่ มี พระบาท สมเด็จ พระเจ้า อยู่ หัว ก็ จะ มี ความ ศุข เจ้า เมือง กรมการ ซึ่ง ทรง พระกรุณา โปรด เกล้า ฯ ตั้ง แต่ง ออก ไป นั้น ให้ ดับ ทุกข ของ ราษฎร ใช่ ว่า จะ ตั้ง ออก ไป ให้ ขี่ ม้า วิ่ง พนัน กัน ซึ่ง มา ประพฤติ การ อย่าง นี้ ทุก วันนี้ ใน กรุง สยาม นักปราช ผู้ ฉลาด ก็ มี มาก จะ ชุมนุม กัน ช่วย คิด อ่าน ทำ เรื่อง ราว ขึ้น กราบ บังคม ทูล เหน ของ สิ่งไร เปน การ ชั่ว ควร จะ ต้อง ตัด ออก ของ สิ่ง ไร เปน การ ดี ควร จะ เพิ่ม เติม เข้า ถ้า ขุนนาง เจ้า นาย คิด ได้ อย่าง นี้ แล้ว บ้าน เมือง คง มี ความ เจริญ ขึ้น ทุก วัน ๆ นี้ พระบาท สมเด็จ พระเจ้า แผ่นดิน ทรง รับ เรื่อง ราว ปี หนึ่ง ศิริ รวม ประมาณ หก พัน ฉบับ ไม่ เปน อัน เสวย ไม่ เปน อัน บันทม ด้วย ทรง เหน ศุข กับ ทุกข ของ ราษฎร จะ หา เวลา ว่าง พระไทย จะ ไม่ ค่อย มี ข้า ราชการ ทุก ท่าน ทุก นาย ก็ ย่อม จะ รู้ อยู่ ด้วย กัน ทุก ๆ ตัว คน ซึ่ง ท่าน จะ เอา ความ ศุข ทิ้ง ทุกข์ ไว้ แด่ พระเจ้า แผ่นดิน พระองค์ เดียว ก็ ไม่ สม ควร ด้วย พระบาท สมเด็จ พระเจ้า แผ่นดิน ทรง ชุบ เลี้ยง ขุนนาง ทั่ว ทุก ตัว คน ทรง พระ ราชทาน เบี้ยหวัด ให้ ขุนนาง ทั่ว ทุก นาย ควร จะ คิด อ่าน ให้ ราษฎร อยู่ เย็น เปน ศุข อย่า ได้ เบียด เบียฬ ซึ่ง กัน แล กัน วะ

๏ ข้าพเจ้า ผู้ มี ชื่อ ใน ท้าย หนังสือ นี้ ขอ สำแดง ความ เหน มา ให้ ท่าน ครู สมิท ใส่ สยาม ไสมย ด้วย ใน คราว นี้ ตอน ปี วอก ฉอศก ๑๒๔๖ ใน เมื้อง เพ็ชร บุรี ได้ จัด การ มี่ ผู้ ว่า ราชการ เมื้อง แทน ท่าน ผู้ ว่า การ เมื้อง ออก ไป เมื้อง นอก ผู้ ว่า การ ใหม่ นี้ ได้ รักษา ราชการ ดี เรียบ ร้อย พวก ราษฎร มี่ ความ ศุข สบาย คือ ท่าน ได้ จัด การ ว่า ความ ตัด สิน ความ ใน ระหว่าง เจ็ด วัน นั้น ครั้ง หนึ่ง ความ แล้ว อยู่ ใน วัน ละ ๑๔ เรื่อง บ้าง ๑๗ เรื่อง บ้าง ทุก วัน ตลอด แต่ ใน ระหว่าง วัน หนึ่ง นั้น ได้ สอด ส่อง ว่า ความ แล้ว ได้ มาก แล ตั้ง หมาย หลวง พิพัฒ เพ็ชภูม ยกรบัตร ออก ประกาศ ราษฎร ไทย จีน ที่ เปน ข้า ขอบ ขันธเสมา ของ สยาม ว่า ข้อ หนึ่ง ถ้า คน เดิน ใน ถนน ตลาด เมื้อง เพ็ชรบุรี นั้น ถ้า นอก จาก เวลา ยาม หนึ่ง ขึ้น ไป ให้ ถือ ไต้ ไฟ อย่า เดิน มา ด้วย มืด แล ผิด เวลา จาก ความ ครอบ ครอง สิทธิ์ ขาด ข้อ คำ สั่ง มิ ให้ ล่วง ความ บังคับ ไว้ เพราะ เดิน ใน เวลา กลาง คืน มัก มี่ คน ลอบ ตี ศีศะ กัน ชุก ชุม ท่าน ผู้ ว่า การ ใหม่ กับ หลวง พิพัฒ เพ็ชภูม ยกรบัตร เอา ใจ ใส่ เรียบ ร้อย ดี สม ควร ที่ ท่าน ได้ ตั้ง ใจ ทำ ราชการ ฉลอง พระเดช พระคุณ โดย ความ ชอบ ธรรม ความ ดี ของ ท่าน คง ปรากฏ ใน คราว ที่ ตั้ง ใจ เปน ราชการ โดย จริง โดย สัจ ซื่อ ชื่อ เสียง คง งาม ไป ต่อ ผู้ เกิด ภาย หลัง ชั่ว บุตร หลาน ของ ท่าน โดย แท้ ราษฎร มี่ ความ รัก เปน อัน มาก แต่ เมื่อ ครั้ง หนึ่ง ทาษ ของ ท่าน ชื่อ อ้าย เบ้า ไป กระทำ โจร กรรม ที่ บ้าน หมอ ผู้ ให้ คุณ แก่ ชาว เมื้อง ที่ เปน คน มั่น ติ่ง หมอ ดันแลบ แล แหม่ม ได้ มี่ ความ เอา ใจ ใส่ รักษา มนุษ ด้วย ความ กรุณา เปน ต้น ชาว เมื้อง ที่ ประกอบ ไป ด้วย ความ โง่ เขลา ปัญญา น้อย ก็ ได้ รู้ ขึ้น ก็ เพราะ หมอ ดันแลบ อ้าย เบ้า ทาษ ท่าน ผู้ ว่า การ ใหม่ ไป ทำ การ วิวาท ที่ หมอ เปน ประการ ใด น้อย มาก ไม่ แจ้ง หมอ ได้ มา ฟ้อง ท่าน ผู้ ว่า การ ที่ ๑ ได้ จำ โทษ อ้าย เบ้า ทาษ ท่าน ถึง สาหัส สม ควร ด้วย คิด การ ทำ ร้าย ให้ เสีย ชื่อ ของ ท่าน ประกอบ พร้อม ทั้ง ท่าน ผู้ ว่า การ ก็ สอด ส่อง จริง ๆ หมอ ก็ ได้ จัด แจง อุส่าห์ สอน กุลบุตร ชาย หญิง ได้ มี่ ความ ฉลาด เหน ว่า ใน ปี วอก ฉอศก ๑๒๔๖ นี้ ตลอด ปี ประกัน ใจ ได้ ว่า ความ เรียบ ร้อย จะ เปน ที่ ไม่ น่า กลัว ต่อ ไป อีก แต่ ถึง ปี ระกา สัปตศก ๑๒๔๗ นั้น จะ เปน ประ การ ใด ไม่ แจ้ง ได้ แน่ แต่ ท่าน หมอ ดันแลบ นี้ ได้ สอน คน ทั้งหลาย มิ ได้ บอก โดย หยาบ ช้า คือ อธิบาย โดย พระ คฤศโต โอวาท อัน งาม สอน ใจ คน ที่ กระ ด้าง ให้ อ่อน เรียบ ร้อย โดย ความ ชอบ ธรรม เหมือน คำ พระคฤศโต ว่า ถึง ใคร จะ ติ เตียน ถ้า อด กลั้น ไว้ ก็ ชอบ ธรรม มี่ ความ ขัด เคือง ขุ่น แค้น ถ้า อด ได้ ก็ เปน ชอบ ธรรม ทั้ง นี้ เปน คำ ส่อน วิเลศ จาก พระคฤศโต ซึ่ง ได้ สั่ง อ้อน วอน ต่อ พระบิดา ให้ ประ ทาน ความ ชอบ ต่อ ผู้ ได้ มี ความ เชื่อ ถือ ใน โอวาท นี้ ประกอบ ด้วย เปน ที่ ส่อน ใจ คน พาล สันดาน หยาบ ล่ม กับ ท่าน ผู้ ว่า การ ได้ จัด เปน ยุติ เรียบ ร้อย เจือ เช้า กัน เหมือน เช่น นี้ ใจ คน ค่อย มี ความ อ่อน เพราะ คำ ส่อน เกรง อาญา เพราะ แท้ จริง ไม่ หย่อน ไม่ ตึง เสมอ ต้น ปลาย คง ปน เจือ ฉัน อยู่ แล้ว ความ ศุข ความ สบาย ก็ ตลอด ทั้ง มนุษ อาไศรย ใน แผ่น ดิน ของ พระบาท ส่มเด็จ พระเจ้า อยู่ หัว ซึ่ง อยู่ ไกล จาก พระเนตร พระกรรณ คง มี ความ ยก มือ นมัศการ ออก ปาก ถึง พระเดช พระบารมี ทุก ทั่ว ค่ำ เช้า หัว ใจ ปราศจาก หม่น หมอง สว่าง ทุกข เพราะ อาไศรย แผ่น ดิน ของ พระบาท ส่มเด็จ พระเจ้า อยู่ หัว น้ำ ใจ สว่าง เพราะ ความ โอวาท สั่ง ส่อน แท้ จริง รูป ร่าง สกนธ์ กาย สอาด เพราะ เครื่อง แต่ง ประกอบ ที่ ความ สอาด บ้าน เรือน สอาด ก็ เพราะ ผู้ ที่ พิภากษา ยุติธรรม เปน ส่วน กลาง ไม่ หย่อน ไม่ ตึง ปราศจาก โจร ผู้ ร้าย แล เบียด เบียฬ ก็ เลือก ว่า บ้าน เรือน สอาด ความ สนุกนี้ ก็ ประกอบ ได้ เพื่อ ความ ศุข บุตร ภรรยา อยู่ เย่า เรือน นอน ไม่ สดุ้ง ไม่ ตื่น ตก ใจ จน ตลอด สม ควร เวลา ตื่น จึ่ง สำแดง ไว้ ใน ปี วอก ๑๒๔๖ เปน ที่ ขอบ คุณ ผู้ ส่อน ผู้ จัด การ พระเดช พระคุณ ปก ครอง อยู่ ใน สยาม ไสมย ไม่ เปน ตำ ติ เตียน ๚ะ

๏ ข้าพเจ้า ขอ แจ้ง ความ มา ยัง ท่าน เอไดเตอ เจ้า ของ สยาม ไสมย ได้ ทราบ ด้วย มี คำ เลื่อง ภา กัน ว่า ทหาร คน หนึ่ง ขึ้น ไป บน เรือน นาย ทับ ผัว อำแดง ใย เมีย เมือง สวรรคโลกย์ เมื่อ ทหาร คน นั้น ขึ้น ไป บน เรือน แล เหน นก อยู่ ใน กรง แขวน อยู่ จึ่ง ขอ ดู อำแดง ใย ก็ เอา กรง นก ให้ ทหาร คน นั้น ดู ครั้น ทหาร คน นั้น ได้ ท่วง ที แล เหน ผ้า ห่อ แหวน ทอง คำ ของ อำแดง ใย ห้อย อยู่ ที่ กรง นก ทัน ใด นั้น ทหาร ฉวย ผ้า ห่อ แหวน นั้น ได้ โดด ลง เรือน หนี ไป อำแดง ใย ก็ ไล่ ตาม ทหาร นั้น ไป หา ทัน ไม่ อำแดง ใย จำ หน้า ได้ รู้ จัก ตัวทหาร อำแดง ใย ไป ฟ้อง ต่อ ท่าน ผู้ มี ชื่อ ว่า ทหาร ลัก เอา แหวน ทอง คำ หนัก ห้า สลึง แล้ว ชำระ ให้ ผู้ ลัก แหวน นั้น ใช้ เงิน ให้ กับ อำแดง ใย ไป เปน เงิน ตรา สิบ บาท ให้ ความ เลิก แล้ว แก่ กัน ผู้ มี ชื่อ ได้ เหน ผู้ ลัก เอา แหวน อำแดง ใย ไป จริง หมก ซ่อน ไว้ ใต้ ต้น คัด เค้า ฝั่ง ตวัน ตก ๚ะ

๏ อีก เรื่อง หนึ่ง ทหาร ของ ท่าน ผู้ มี ชื่อ เที่ยว ไป ใน โรง บ่อนดูบันดา พวก ชาว บ้าน เล่น ถั่ว กระดาน ไซย์ ใน วัน นั้น มี เงี้ยว คน หนึ่ง มา เล่น ถั่ว ได้ เงิน เปน หลาย บาท ทหาร คนนั้น เหน ก็อยาก จะ ใคร่ ได้ บ้าง ก็ ไป ยืน อยู่ ข้าง หลัง อ้าย เงี้ยว ภอ เงี้ยว นั้น ก้ม ลง ไป รับ เงิน ที่ จี้น ขุน พัด ใช้ ให้ นั้น ทหาร นั้น ได้ ที ก็ สอด มือ เข้า ไป ล้วง เอา เงิน ใน กระเป๋า เสื้อ ของ เงี้ยว ไป สี่ บาท เงี้ยว เหน รู้ ตัว จับ ได้ ก็ ไล่ ตี ทหาร ๆ ก็ ร้อง เรียก เพื่อน ให้ มา ช่วย ครั้น พวก เพื่อน ได้ ยิน ก็ ภา กัน มา ช่วย แต่ สู้ พวก เงี้ยว หา ได้ ไม่ พวก ทหาร ถูกเงี้ยว ตี ป่วย เจ็บ ไป มาก ก็ หลบ หนี ไป การ นี้ ก็ เกิด ที่ เมือง สวรรคโลกย์ ด้วย ๚ะ

๏ อิก เรื่อง หนึ่ง นาย ผู้ มี ชื่อ คน หนึ่ง ต้อง จำ ตรวน อยู่ ใน ตราง ท่าน ผู้ มี ชื่อ ครั้ง เมื่อ อยู่ เมือง สวรรคโลกย อำแดง บุตร สาว นาย ผู้ มี ชื่อ คน หนึ่ง เดิน ไป หา หมอ แต่ ผู้ เดียว มา รักษา บิดา ถือ ไม้ ซีก กัน สุ์นัข์ ที่ ตาม ทาง อัน หนึ่ง แล้ว เดิน ไป ครั้น ไป ถึง เหนือ วัด ท่าน คลัง เปน ที่ เปลี่ยว นาย ผู้ มี ชื่อ ผู้ คุม คน ตะราง นั้น กันโชก จับ มือ ขวา อำแดง นั้น มือ หนึ่ง กระวัด คอ จะ ข่ม ขืน อำแดง นั้น อำแดง นั้น สิ้น สติ เอา ไม้ ซีก ที่ ถือ อยู่ กับ มือ ซ้าย หมาย จะ กัน สุ์นัข์ นั้น ตี ถูก คิ้ว ขวา ชาย ไม่ ดี นั้น แตก เปน พยาน นาย นั้น รู้ ตัว กลัว ก็ หนี ไป อำแดง บุตร สาว ผู้ เจ็บ นั้น กลับ มา บอก ท่าน ผู้ มี ชื่อ ให้ ช่วย ทำ เรื่อง ราว ไป ยื่น ผู้ มี ชื่อ ก็ ทำ เรื่อง ราว ให้ ไป ยื่น แต่ เจ้า พนักงาน ก็ เพิก เฉย เสีย หา ชำระ ไม่ ๚ะ

๏ ดู กระท่าน ผู้อ่าน ไม่ ช้า ไม่ นาน เรา ท่าน คง จะ ตาย ๆ แล้ว พระเจ้า ก็ จะ พิภากษา โทษ เรา ตาม ที่ เรา ได้ กระทำ ดี แล ชั่ว ขอ ให้ เรา เตือน สติ ของ ท่าน สัก ครู่ หนึ่ง ว่า ด้วย ทาง ที่ จะ พ้น นรก ได้ ทาง นั้น คือ อย่าง ไร เรา จะ บอก ให้ รู้ แล ขอ ให้ ท่าน เอาใจ ใส่ ใน คำ ที่ เรา จะ บอก นั้น พระเจ้า ทรง พระ เมตา แก่ มนุษ โลกย นี้ จน ถึง มอบ ปิยบุตร องค เดียว นั้น ให้ ตาย แทน คน ทั้งปวง พระเยซู ผู้ เปน บุตร พระเจ้า ได้ ยอม ลง มา สู่ โลกย นี้ ช่วย โปรด คน บาป นั้น ถาม ว่า พระองค ได้ ช่วย คน บาป อย่าง ไร ตอบ ว่า พระองค ได้ ยอม ตาย แทน คน บาป นั้น พระ องค ได้ รับ โทษ แทน เรา ท่าน ทั้ง หลาย เพื่อ จะ มิ ให้ เรา ท่าน ไป รับ โทษ ใน นรก เอง ถ้า เรา เชื่อ ถือ ใน พระ เยซู นั้น แล ปรนิบัติ ตาม คำ สั่ง สอน แห่ง พระองค์ แล้ว พระองค จะ ช่วย โปรด บาป เรา ไม่ ให้ ไป นรก เลย ถ้า เรา ไม่ เชื่อ ถือ ใน พระองค ๆ จะ ไม่ โปรด ไม่ ช่วย เรา เลย เชิญ ท่าน มา เชื่อ ถือ ใน พระเยซู มา รับ เอา พระองค เปน ที่ พึ่ง จง ลุ แก่ โทษ สารภาพ แก่ พระองค แล้ว ขอ อ้อน วอน แก่ พระองค ทุก ๆ วัน ให้ พระองค ยก โทษ ล้าง บาป เสีย ให้ หมด มลทิน ถ้า ท่าน จะ ทำ อย่าง นี้ด้วยใจสัตซื่อ สุจริต แล้ว พระองค์ จะ ยก โทษ ของ ท่าน จะ ล้าง จิตร ของ ท่าน ให้ สอาด บริสุทธิ์ ครั้น ท่าน จะ ตาย พระองค์ ก็ จะ มา รับ ท่าน ให้ ขึ้น ไป สวรรค กับ ด้วย พระองค์ เชิญ ท่าน ผู้ อ่าน ผู้ ฟัง มา เลือก เอา พระเยซู เปน ที่ พึ่ง ของ ท่าน ท่าน จง เลือก เอา พระเยซู ใน เวลา วัน นี้ เถิด

เงิน โปรเวศ สาม เดือน ๓ ชิลึง ๗ เปนซ กับ สึก ค่า ซอวริน ทอง คำ ถึง ๕ เหรียน ๖๕ เซนต

ข่าว โทรเลข นอก

๏ กรุง ลันดัน วัน ศุกร เดือน สาม แรม แปด ค่ำ เมื่อ พวก แกบิเนต เกานซิล ชุมนุม ปฤกษา กัน วัน นี้ ก็ ตั้ง ใจ จะ ให้ ลอด วุลซิลี ทำ ตาม ชอบ ใจ แล้ว แต่ จะ เห็น ควร แก่ การ ใน ประเทศ ซุดัน แล สัญญา กัน ว่า ท่าน จะ ขอ สิ่ง ใด ให้ ช่วย ใน การ ก็ จะ ให้ ตาม แต่ จะ ขอ นั้น

๏ ไกโร กำปั่น ไฟ ที่ เซอ ชาเลช วิลซัน ร อิ แล พวก เดิน สาร มา นั้น ขากลับ มา จาก เมือง คาตูม ก็ เกย ติด หาด พวก ที่ กำปั่น กลไฟ นั้น ขน บก อยู่ ที่ เกาะ กำปั่น กลไฟ อีก ลำ หนึ่ง ได้ ขึ้น ไป จะ ช่วย พวก นั้น ให้ รอด มา ได้

๏ เมือง ไกโร วัน อาทิตย เดือน สาม แรม เก้า ค่ำ ยัง ไม่ ได้ ข่าว คราว ว่า เยนิรัล คอดัน จะ เปน อย่างไร บ้าง

๏ พวก อิตะลี่ ได้ จัด ตั้ง คน ครอง รักษา เมือง มัซ โซวะ ไม่ มี ใคร มา ต่อ สู้ ขัด ขวาง ประเทศ อิยิบต ร้อง โปรเตศ เท่า นั้น เอง ๚ะ

๏ กรุง ลันดัน วัน อังคาร เดือน สาม แรม สิบเอ็ด ค่ำ กอง ทัพ อังกฤษ ถึง ๘๐๐๐ คน จะ ไป ที่ ประเทศ อิยิบต ช่วย การ ที่ ประเทศ ซุดัน พวก อิตะลี่ ตั้ง ใจ แล้ว จะ ช่วย อังกฤษ ถ้า อังกฤษ จะ ขอ ช่วย ๚ะ

๏ อัดมิรัล กูเบ ส่ง ข่าว โทรเลข นี้ มา ยัง มิศเตอ ลอยู ผู้ ว่า การ แทน ท่าน กอมมิแช แล กงซุล ฝรั่งเศศ ที่ กรุง เทพ ๚ะ

๏ เมือง มัดซู วัน อังคาร เดือน สี่ ขึ้น สี่ ค่ำ ณวัน ศุกร เดือน สาม แรม สิบสาม ค่ำ แล เห็น แต่ ไกล ประ มาณ สัก ส่อง ร้อย เส้น ฝูง กำปั่น รบ จีน เปน กำปั่น รบ กรุเซอร สาม ลำ กำปั่น กอเวต ลำ หนึ่ง กำปั่น ฟรีเคต ลำ หนึ่ง กำปั่น กรุเซอร อาไศรย หมอก มืด หนี เอา เรือ รอด ไป ได้ แต่ กำปั่น ฟรีเคต แล กำปั่น กอเวต ที่ แอบ อาไศรย ท่า ไซปู ถูก เรือ ตอบีโด ของ กำปั่น รบ กล ไฟ ชื่อ เบยาด จม น้ำ ทั้งสอง ลำ ถึง พวก จีน ยิง ปืน บน บก ใหญ่ เล็ก หา กัน ไม่ ได้ ๚ะ

๏ คน ใด มัก น้อย โลภ โลโภ ระงับ ดับ โกรธ แช่ม ช้า พยาบาท วิหิงโส สูญ ดับ ได้ แฮ ภักตร เพียง จันทร์ แจ่ม ฟ้า เพริด แพร้ว ไพรบูล คน ใด น้อม เข้า สู่ โรง ธรรม ดุจ สุรินทร คลาย จันทร์ ออก พ้น ผู้ ใด ไม่ สดับ อัน ปราช กล่าว เอา อันทการ ก่อ ต้น มืด แม้น แสน ทวี ๚ะ

คราว แรก ๑๐ บันทัด ฤๅ น้อย กว่า ๑๐ บันทัด ๗ บาท ๒ สลึง คราว แรก ทุก บันทัด เกิน ๑๐ บันทัด คิด เอา บันทัด ละ ๓ สลึง ถ้า จะ ลง กว่า หน หนึ่ง จะเรียก เอา ครึ่ง ราคา ที่ ว่า มา นี้ คราว ลง ที่ หลัง นั้น

ทุก บันทัด อัน เกิน สิบ บันทัด จะ เรียก เอา บันทัด ละ ๖ สลึง

แถว เท่า แถว น่า ใน แถว หนึ่ง จะ เรียก เอา ปี ละ ๒๐๐ บาท ซีก แถว จะ เรียก เอา ปี ละ ๑๒๐ บาท เสี้ยว แถว จะ เรียก เอา ปี ละ ๘๐ บาท

๏ ที่ โรง พิมพ บางคอแหลม มี เจ้า พนักงาน สำ หรับ รับ แปล หนังสือ ภาษา สยาม เปน ภาษา ฝรั่ง ฤๅ จะ แปล ภาษา ฝรั่ง เปน ภาษา สยาม ก็ ได้ ท่าน ทั้งหลาย อัน จะ ต้อง การ ถาม ฤๅ จะ มี ธุระ อยาก จะ แปล หนังสือ เชิญ มา ที่ โรงพิมพ บาง คอแหลม คง ได้ สำเร็จ ความ ปราถนา ราคา จะ คิด เอา แต่ ภอ สม ควร การ ๚ะ

๏ แจ้ง ความ มา ณวัน พุฒ เดือน ญี่ ขึ้น สิบห้า ค่ำ จุลศักราช ๑๒๔๖ ปี วอก ฉอศก ๚ะ

คำ หมาย

๏ หนังสือ นี้ เปน คำ หมาย ให้ รู้ ทั่ว กัน ว่า ข้าพเจ้า ตัน เทาะ ผู้ ผัว แล อำแดง แจ่ม ภรรยา วัน นี้ ได้ ซื้อ กำปั่น จำเริญ ศุข สวัสดิ ลำ นี้ ไว้ แล้ว ข้าพเจ้า มิได้ เปน ธุระ หนี้ สิน ของ กำปั่น ลำ นั้น ก่อน คราว ที่ ข้าพ เจ้า ได้ ซื้อ ไว้ นั้น ตัน เทาะ ผู้ ผัว แล อำแดง แจ่ม ภรรยา ผู้ ซื้อ ไว้ นั้น ขอ แจ้ง ความ มา ณวัน พุฒ เดือน สาม แรม ห้า ค่ำ จุลศักราช ๑๒๔๖ ปี วอก ฉศก (ด ๑) ๚ะ

๏ ยา เม็ด กอง ใหม่ คือ ยา เม็ด ตับ เฮดอก จง ระวัง ยา เม็ด ปลอม !!! ยา เม็ด ตับ เฮดอก แท้ แท้ นั้น มี ขาย จำเพาะ แห่ง เดียว ใน กรุง เทพ คือ นาย ห้าง เอ ยุลิง แอน โก เปน เอเย่นต์ สำหรับ ขาย ยา นี้ ห้าง เดียว ใน กรุง เทพ แจ้ง ความ มา ณวัน พุฒ เดือน ญี่ แรม สิบสี่ ค่ำ จุลศักราช ๑๒๔๖ ปี วอก ฉอศก (จ ห) ๚ะ

ยา สำหรับ บ้าน อย่าง สักสิทธิ์ นัก

AYER'S AGUE CURE.

๏ ๔ ยา คือ เอเออร์ เอคู กเออ แก้ ไข้ จับ แล โรค ต่าง ๆ อัน มัก เกิด ใน ที่ ลุ่ม ที่ ชุ่ม ชื้น นัก ๚ะ

๏ ถ้า เกิด เหตุ ว่า ผิด ลม ผิด อากาศ ผิด ภูม ที่ แล้ว รีบ กิน ยา เอเออร์ เอคู กเออ ให้ ดับ เหตุ ร้าย แล กิน จน ตัว หาย ดี ยา ขนาน นี้ กิน วัน ละ สี่ หน คราว ละ ช้อน น้ำ ร้อน ช้อน หนึ่ง ก่อน รับ ประทาน อาหาร สัก ครึ่ง ชั่ว โมง สาม หน แล ก่อน จะ เข้า นอน หน หนึ่ง ถ้า เดก อายุ สิบ ขวบ ให้ กิน ๓๐ หยด ถ้า ห้า ขวบ ๒๐ หยด ยา ขนาน นี้ กิน ได้ ใน น้ำ ชา น้ำ กาแฝ่ น้ำ นม ฤๅ ใน น้ำ ก็ ได้ ถ้า ไม่ ใคร่ เดิน กิน ยา เม็ด เอเออร์ บีลซ์ ให้ เดิน ภอ เปน ปรกติ ๚ะ

AYER'S HAIR VIGOR.

๏ ๕ ยา คือ เอเออร์ แฮร วิคอร เปน ของ สำหรับ โต๊ะ แต่ง ตัว เปน ยา แก้ ผม หล่น ให้ ดก แล ผม หงอก ให้ มี ศรี อย่าง เดิม ๚ะ

๏ ยา ขนาน นี้ ถ้า จะ ทา ผม เปน แต่ การ แต่ง ตัว ไม่ ต้อง เขย่า ขวด ถ้า จะ ใช้ รักษา เนื้อ ศีศะ เขย่า ก่อน จึง ทา ผม เถิด ๚ะ

๏ เชิญ ไป ซื้อ ยา ห้า อย่าง นี้ ที่ ห้าง เอ ยุลิง แอน โก ตั้ง ห้าง ฝั่ง แม่ น้ำ เจ้า พระยา ใต้ ปาก คลอง ขุด ใหม่ ล่าง เหนือ ตึก กงซุล โปรตุเกซ ขึ้น ไป น้อย หนึ่ง ๚ะ

๏ เปน ภาษา อังคริษ บอก วัน เดือน ฝรั่ง จีน ไทย บอก ให้ รู้ เลอียด ว่า ดวง อาทิตย์ อยู่ เหนือ ฤๅ ใต้ กลาง โลกย์ ทุก วัน เท่าไร ตลอด ปี ให้ รู้ ว่า สูน ไสย กลาง ดวง อา ทิตย์ ดู โต เล็ก เท่าไร ทุก วัน ให้ รู้ ว่า เวลา เที่ยง แล เวลา ตาม เงา แดด คลาด กัน วัน ละ เท่าไร ให้ รู้ ว่า เว ลา น้ำ ขึ้น น้ำ ลง ที่ กรุง เทพ ทุก วัน แจ้ง ให้ รู้ ถึง การ อื่น เปน อัน มาก อัน ควร คน ทั้งปวง จะ รู้ ถ้า ไม่ รู้ เขา จะ นินทา ว่า คน โง่ ประนินทิน นี้ ราคา ถูก เล่ม ละ สี่ บาท เท่า นั้น เชิญ มา ซื้อ ที่ โรง พิมพ์ บางคอแหลม มี ถึง แปด ปี ถ้า ต้อง การ ได้ ตั้ง แต่ คริศ ศักราช ๑๘๗๘ ถึง ๑๘๘๕ ครบ แปด ปี (จ. ห) ๚ะ

๏ เจ้า ของ หนังสือ สยาม ไสมย มี ความ ปราถนา จะ ให้ ออก สอง อย่าง อย่าง หนึ่ง จะ ให้ ออก ทก วัน เว้น แต่ วัน อาทิตย อีก อย่าง หนึ่ง ให้ ออก เจด วัน ครั้ง หนึ่ง เสมอ มิ ให้ ขาด เมื่อ คน ทั้ง ปวง ตั้ง ใจ ซื้อ เปน อัน มาก คง สำ เร็จ การ คง ได้ อ่าน หนังสือ จดหมาย เหตุ ราคา ถูก ๆ ด้วย แล ตั้ง แต่ นี้ ไป จะ ออก จดหมาย เหตุ สยาม ไสมย นี้ เดือน ละ สี่ คราว ไป ก่อน ๚ะ

๏ สยาม ไสมย ที่ จะ ออก พลาง เดือน ละ ๔ หน นั้น จะ ขาย ปลีก ฉบับ ละ สลึง

๏ ถ้า รับ เอา ตลอด ปี แล้ว ใช้ เงิน ล่วง น่า ราคา ปี ละ หก บาท คือ ห้า สิบ สอง ฉบับ ถ้า มา รับ ไป จาก โรง พิมพ์ ถ้า จะ ให้ ส่ง ถึง บ้าน อาไศรย ไปรสนีย์ ต้อง เสีย ปี ละ หก บาท สาม สลึง สี่ อัฐ ๚ะ

๏ ค่า บอก ถึง คน เกิด คน ตาย ฤา ทิ้ง ห้าง ขาย ของ ถึง การ เลล้ง แล ของ ซึ่ง จะ ขาย นั้น ฤา บอก ความ ของ คน ซึ่ง จะ หา การ ฤา แจ้ง ความ ต้อง การ ของ ตัว จะ คิด ค่า ลง ตาม ว่า แล้ว นั้น ๚ะ

๏ ถ้า คน จะ เข้า กัน ซื้อ ถึง หก ฉบับ จะ คิด เอา แต่ ค่า ห้า ฉบับ คือ จะ ยก ให้ หนึ่ง ใน หก ๚ะ

๏ จดหมาย เหตุ นี้ เจ้า ของ จะ ส่ง แต่ เพียง เปน แห่ง ๆ ผู้ ซื้อ ต้อง ไป รับ ใน ตำบล ต่าง ๆ ซึ่ง จะ หมาย ไว้ นั้น

๏ ที่ บ้าน แม่ เปรม ที่ วัด เกาะ แห่ง หนึ่ง ๚ะ

๏ ที่ แพ นาย เทพ ตรง ข้าม ปาก คลอง บางหลวง ที่ ขาย เครื่อง แก้ว แห่ง หนึ่ง ๚ะ

๏ ที่ ตึก แม่ แพ ที่ สี่กัก เหนือ เสา ชิงช้า แห่ง หนึ่ง ๚ะ

๏ ที่ โรง พิมพ์ บาง คอแหลม แห่ง หนึ่ง ๚ะ

๏ จะ ส่ง ทาง ไปรสนีย์ ถึง บ้าน ถ้า บ้าน อยู่ ใน เขตร ทาง ไปรสนีย์ นั้น แต่ ผู้ ซื้อ หนังสือ นี้ ต้อง เสีย เงิน ค่า หนังสือ ค่า ไปรสนีย เสร็จ ก่อน จึ่ง จะ ส่ง ทาง นั้น ได้ แต่ ต้อง บอก ชื่อ ตำ บล บ้าน ถนน แล คลอง นัมเบอ ที่ อยู่ นั้น ให้ แน่ ด้วย ฯะ

๏ เพราะ คน ที่ ซื้อ อ่าน นั้น มาก เจ้า ของ รับ ส่ง ทุก แห่ง ไม่ ได้ จะ ส่ง เปน แห่ง ๆ ไป พลาง ให้ ผู้ ซื้อ นั้น ไป รับ ทุก คราว ออก ณะ ตำบล อัน อยู่ ใกล้ เคียง บ้าน ผู้ ซื้อ นั้น เถิด หนังสือ นี้ จะ ออก ทุก วัน พุฒ ตลอด ปี เมื่อ จัด ส่ง ถึง ตำบล อื่น แล้ว จะ บอก ให้ รู้ ด้วย ฯะ

๏ หนังสือ ต่าง ๆ อัน มี ขาย ที่ โรง พิมพ์ บางคอแหลม ฯะ

๏ มี หนังสือ เปน เรื่อง พระเยซูศาสนา แล หนังสือ ต่าง ๆ สำหรับ สอน เด็ก ให้ อ่าน หนังสือ ไท แล หนังสือ อังกฤษ ออก มี หนังสือ สำหรับ สอน วิชา คิด เลข สอน ให้ รู้ ถึง ตำรา ดาว แล มี หนังสือ สำหรับ สอน ใจ ให้ รู้ ขนบ ธรรมเนียม จะ ได้ เปน คน เรียบ ร้อย แล จะ ได้ เปน คน แต่ง หนังสือ เปน เรื่อง ราว เปน บท กลอน หนังสือ อ่าน เล่น ก็ มี มาก หลาย อย่าง หนังสือ ต่าง ๆ นั้น คือ ฯะ

๏ ก ข ก กา ปถม ก กา ไท กา กับ สุนักข์ แล นกยาง กากี คำ ฉันท์ แล คำ กลอน กฤษนา สอน น้อง ขันธ วิภังค์ นี่ ตำรา ยา เกล็ด พระ คริษวงษ ตาม มัดธาย แล ตาม โยฮัน เปน เรื่อง ใน พระ คัมภีร์ พระ เยซู สาสนา จันทะ โครพ จินดามณี พระยาฉัททัน ซุยถัง ตำราดาว ตำรา คิด เลข อย่าง ใหม่ ทิพสังวาล นิราศ เกาะ จาน นิราศ เมือง แกลง นิราศ โคราช นิราศ ฉถาง นิราศ ชม ตลาด นิราศ วัด เจ้า ฟ้า นิราศ เดือน นิราศ พระ แท่น ดง รัง นิราศ ทวาราวดี นิราศ นรินทร์ นิราศ พระ บาท นิราศ พระ ปถม นิราศ เมือง เพ็ชร นิราศ อิเหนากับนิราศภูเขา ทอง นกกระ จาบ เบญมาศทอง ปถม มาดา อัง กฤษ บุจฉา แล วิสัชนา ใน ศาสนา แท้ จริง เพ็ชพงกุฏ พระยไภยมณี พระ สมุท ราชาธิราช มงคลทิปนี่ แปลเปน สุภาสิต สอน หญิง มายา สัตรี ลักษณวงษ สวัสดิ รักษา บัญญัติพระ ร่วง ภาลี สอน น้อง ลักษณ ภรรยา เจ็ด สถาน กฤษนา สอน น้อง ลักษณ บุตร สาม สถาน วงษสวรรค์ เสภา คือ ขุนช้าง ขุนแผน สิงหไกรภพ สังข ทอง คือ เจ้าเงาะ สิบ สอง เหลี่ยม สุภาสิต ต่าง ๆ คือ โลกนิตย ขงจู มงคลทิปนแปล สุภาสิต สอน หญิง แม่ ม่าย สอน ลูก สุภาสิต สอน เด็ก สุภาสิต พระร่วง สุภาสิต โคลง สมุท จะ หัด อังกฤษ อุณรุท อิเหนา รามเกียรติ พงษาวดาร ขุนหลวงหาวัด ถม อากาศ ทำนาย ฝัน ตราซูทอง คำ เตือน สติ พงษาวดาร บูราณ พระ สี่ เสาร อุไทย จดหมายเหตุ เมือง พม่า

๏ หนังสือ ภาษาสยาม ต่าง ๆ มี ขาย ที่ โรงพิมพ์ บางคอแหลม นี้ เมื่อ ขาย ปลีก มี ราคา ตี พิมพ์ ใน หนังสือ ทุก ๆ เล่ม ธรรมเนียม นั้น คือ ว่า ถ้า สมุดไทย เล่ม ๑ เปน อักษร พิมพ์ เล็ก คิด เอา ราคา เล่ม ละ สลึง ถ้า รวม สี่ เล่ม ใบ ปก อ่อน เล่ม ละ บาท ถ้า เปน อักษร พิมพ์ ใหญ่ คิด เอา ราคา เล่ม ละ สลึง เฟื้อง ถ้า รวม สี่ เล่ม ใบ ปก อ่อน เล่ม ละ หก สลึง ถ้า ใบ ปก แขง คิด ราคา ใบ ปก อีก เล่ม ละ บาท ถ้า ท่าน ทั้ง หลาย จะ ซื้อ หนังสือ ที่ ละ มาก ๆ จบ ทุก เรื่อง ที่ มี ใน โรง พิมพ ฤา ถ้า ลูกค้า วานิช จะ ซื้อ ที่ ละ มาก ๆ สำ หรับ จะ ตั้ง โรง ขาย หนังสือ จะ ลด ราคา ร้อย ยี่สิบ บาท จะ คิด เอา แต่ ร้อย บาท ถ้า ไม่ ถึง เพียง นี้ จะ จัด ว่า ซอ ปลีก กัน ก็ คง ขาย ตาม ราคา ปลีก อัน บอก ไว้ ใน หนังสือ ทุก ๆ เล่ม นั้น แล ถ้า จะ มา ซื้อ หนังสือ ที่ โรงพิมพ์ นี้ ต้อง ใช้ เงิน สด ขาย เชื่อ ไม่ ได้ ตั้ง แต่ นี้ ไป เปน อัน ขาด