๏ นักเลง นั้น ถึง จะ เล่น ฉลาด ได้ กำไร มาก แล้ว บัด เดี๋ยว หนึ่ง กำไร นั้น ก็ สูญ หาย ไป สิ้น ด้วย ว่า ได้ ง่าย แล้ว ก็ เสีย ง่าย เหมือน คำ บุราณ ท่าน ว่า มา ง่าย ก็ ไป ง่าย เดี๋ยว นี้ มี พวก นักเลง เปน อัน มาก เมื่อ ถึง อายุศม แก่ ชะรา แล้ว ก็ จะ เปน คน เขญ ใจ ไร้ ทรัพย ต้อง เที่ยว ขอ ทาน เลี้ยง ชีวิตร แล้ว ก็ ตาย ไป ใน นั้น ก็ มี บ้าง ที่ มี ใจ ใส่ ว่า ถ้า ตาย ด้วย อันตราย ทั้งปวง พวก พ้อง นัก เลง ก็ จะ ให้ เงิน ทอง ทำ การ ศพ ให้งด งาม ตาม ธรรมเนียม ถ้า พวก นักเลง แก่ ชะรา แล้ว พวก นักเลง หนุ่ม ที่ ฉลาด ก็ ชัง นักเลง แก่ ๚ะ

๏ อนึ่ง พวก นักเลง เปน อะสัปรุษ บ่อน ที่ นัก เลง เล่น นั้น คน เมือง นอก เขา เรียก ว่า นรก ด้วย ว่า ที่ อัน นั้น เหมือน แผ่นดิน ที่ พระเจ้า แช่ง แห้ง อยู่ เปน นิจ พืชนะ อัน ดี ประเสริฐ มิ ได้ งอก ขึ้น ถ้า งอก ขึ้น แล้ว ก็ ร่วง โรย ฉิบหาย ไป แล สรรพสิ่ง ทั้งปวง ที่ มี รศ ชั่ว จึ่ง งอก ขึ้น ง่าย ดาย คือ ลูก ขี้กา แล ลูก กดอม แล โหรา กิน ตาย ที่ บุคคล บริโภค นั้น เหมือน บริโภค อะสระพิศม์ มี พิษม อัน ร้าย กาจ หยาบ ช้า กล้า แขง ยิ่ง นัก ฯะ

๏ ใน พวก นักเลง นั้น ก็ กิน เวลา เมา สุรา ผิด ประเวณี ผัว เมีย เขา กล่าว วาจา หยาบ ช้า ต่อ พระ ผู้ เปนเจ้า วัน พระ ก็ ไม่ ถือ ที่ สว่าง ไม่ เข้า ๆ ที่ มืด อา ไศรย อยู่ นั้น เปน นิจ ถ้า เปน นักเลง นาน ไป แล้ว จะ หา ที่ ไม่ ขี้ ฉ้อ นั้น ไม่ ใคร่ จะ มี เลย คน ทั้งปวง ที่ ขี้ ฉ้อ นั้น ก็ ต้อง โกหก มารยา ด้วย ฆ่า ฟัน ผู้ คน ให้ เลือด ไหล ด้วย ใจ ร้าย กาจ หยาบ ช้า ก็ ติด ต่อ อยู่ ใน การ นักเลง ท่าน ทั้งหลาย เอ๋ย อย่า ถือ ว่า เรา ว่าใน พวก นักเลง นั้น ทั้ง หมด สิ้น ด้วย กัน มี แต่ คน ชั่ว ฤๅ ที่ เขา ถือ ตาม ประเพณี ก็ มี บ้าง ที่ ขี้ฉ้อ ก็ มี ที่ ดี ก็ มี ลาง ที่ เขา เล่น ได้ เอา เงิน กำไร นั้น แจก ให้ แก่ กระยาจก วันนิพก คน กำพร้า อะนาถา ก็ มี บ้าง ๚ะ

๏ เมื่อ เล่น โบย เล่น โป เล่น ไพ่ นั้น เขา ก็ ไม่ ละ ไม่ ทิ้ง ซึ่ง การ ขี้ ฉ้อ โกหก มารยา เลย ๚ะ

๏ แต่ ก่อน ที่ เมือง นอก มี คน หนึ่ง กล่าว วา จา หยาบ ช้า น่า กลัว ขน พอง สยอง เกล้า พวก นักเลง ทั้งหลาย ได้ ฟัง เขา ก็ ไล่ ให้ ไป เสีย จาก บ่อน ถือ ว่า ไม่ สม ควร จะ อยู่ ด้วย กัน ถ้า ว่า คน ที่ ได้ ตก ลง ใน นรก แล้ว แล ได้ ฟัง คำ หยาบ ช้า แห่ง คน นั้น เขา จึ่ง จะ กลัว ตัว สั่น ระรัว ยิ่ง นัก แล ๚ะ

๏ อนึ่ง ผู้ นักเลง นั้น ชั่ว ทั้ง ชื่อ เสียง แล กิริยา อาการ ด้วย คำ ของ พระผู้ เปน เจ้า ข้อ หนึ่ง ว่า ดัง นี้ อัน นาม ชื่อ ที่ ดี ๆ กว่า เครื่อง หอม ที่ ดี มี ราคา มาก ผู้ มี นาม ชื่อ ว่า ปราศจาก ความ ผิด เขา ก็ ประเสริฐ กว่า ทรัพย สมบัติ ทั้งปวง ถ้า นาม ชื่อ ว่า ที่ ดี นั้น ยัง บริสุทธิ อยู่ ไม่ บุบ ถลาย ลง ที่ ตรง ไหน เลย ดู ก็ งด งาม น่า รัก เปน ที่ ชอบ ใจ แก่ คน ที่ ดี มี ปัญญา ฝ่าย นักเลง นั้น นาม ชื่อ ที่ ดี นั้น ไม่ มี พวก พ้อง ของ เขา ก็ ไม่ นับ ไม่ ถือ เขา รู้ ใน การ ทุราจาร ทุจริต ของ ตัว สิ้น บุทคล ที่ ประพฤติ์ ชอบ ธรรม นั้น เมื่อ ภบ ปะ นักเลง แล้ว เขา ก็ ไม่ พูดจา ปราไสย ด้วย เขา ก็ ชัง รังเกียด ยิ่ง นัก ดุจ บุคคล เน่า เปื่อย แปด เปื้อน ไป ด้วย บุพโพ โลหิต อยู่ เปน นิจ คน ที่ ดี นั้น น่า เอนดู น่า รัก แต่ คน ชั่ว คือ นักเลง นั้น น่า ชัง หนัก หนา ลาง คน เล่น เสีย แล้ว โกรธ ก็ ชี้ มือ ติ เตียน เขา ส่วน คน ที่ แสวง หา ประโยชน ของ ตัว เอง ก็ พูดจา อ่อน หวาน กับ นักเลง นั้น เขา ก็ ยัง เกลียด ชัง ใน ใจ อยู่ อนึ่ง ผู้ นักเลง นั้น ละ เสีย แล้ว ซึ่ง ความ สุข ของ ตัว เขา ดำหริ ถึง การ ชั่ว ของ ตัว ด้วย ว่า ตัว เอง ก็ หา เปน ชอบ ไม่ เขา ปรารมภ์ คิด ถึง ที่ ชั่ว แล้ว ก็ เสีย ใจ เปน ลำบาก นัก ใน พวก นี้ มี หลาย คน คิด จะ หนี จาก บ่อน นั้น เมื่อ เขา หนี แล้ว ไม่ ใคร่ จะ เอา ใจ ใส่ ใน กิจการ งาน ทั้ง ปวง ด้วย เขา ไม่ เคย ทำ แล น้ำ ใจ ที่ จะ แล่วง หา ด้วย เหน็ด เหนื่อย นั้น ก็ ไม่ มี กลัว คน จะ ส่งไสย นินทา ตัว โอ่ คน น่า เวทนา ครั้น เมื่อ ตัว ตก ลำบาก ยาก จน ดัง นั้น แล้ว แล จะ ฆ่า ตัว เสีย นั้น หา เปน ประโยชน ไม่ ๚ะ

๏ ครั้ง หนึ่ง มี พวก นักเลง ในเมือง วิลันดา ถึง หก ร้อย คน ครึ่ง หนึ่ง ประหาร ชีวิตร ของ ตัว เสีย สิ้น ใน ครึ่ง หนึ่ง ที่ เหลือ อยู่ นั้น ร้อย หนึ่ง เที่ยว โกหก มารยา หา เลี้ยง ชีวิตร บ้าง เปน โจร คอย ตี ชิง วิ่ง ราว ใน หน ทาง บ้าง แล ที่ ยัง เหลือ อยู่ นั้น ถึง แก่ กาล กิริยา ตาย ด้วย โรค ต่าง ๆ บ้าง ๚ะ

๏ แล คน ที่ เขญ ใจ เที่ยว ขอ ทาน เขา เลี้ยง ชีวิตร นั้น ก็ จะ ดี กว่า คน นักเลง อนึ่ง ผู้ นักเลง ถ้า ไม่ ตั้ง ใจ เสีย ใหม่ ก็ จะ ฉิบหาย เสีย สิ้น ถ้า ว่า คำ พระ เปน เที่ยง แท้ ว่า มี ชาติ น่า เปน ที่ ปรับ โทษ ก็ ดี รับ ความ สุข ก็ ดี ถ้า มนุษ นึก ใน ใจ ว่า วัน พิภากษา มี เปน แท้ แล้ว แล ความ ชั่ว ความ ประเสริฐ ผิด กัน มิ ได้ เปน อย่าง เดียว กัน ถ้า เขา คิด ดัง นั้น ถูก ต้อง อยู่ แล้ว ผู้ นักเลง นั้น ที่ พึ่ง มิ ได้ มี ที่ จะ ไว้ ใจ ว่า เขา จะ กลับ ใจ ละ ความ ผิด ของ ตัว ดัง นั้น ที่ ไหน ได้ หนังสือ คำ พระ ก็ ไม่ มี ใน วัน พระ เขา ก็ ไม่ ปรนิบัติ นมัสการ พระเจ้า ใน บ่อน มืด นั้น โอวาท คำ สั่ง สอน พระเยซู คฤศ ก็ หา มี ไม่ ถ้า จะ เขียน ไว้ ที่ ประตู บ่อน ว่า ทาง นี้ จะ ไป สู่ นรก ตก ลง ไป ถึง ความ ตาย จึง จะ ควร ถ้า มี สวรรค แท้ ผู้ นักเลง นั้น จะ เข้า มิ ได้ ถ้า มี นรก แท้ ผู้ นักเลง ก็ เข้า ง่าย กว่า คน ทั้งปวง บ่อน นักเลง กับ นรก อยู่ ใกล้ กัน ย่าง เท้า ไป ก้าว เดียว ก็ ถึง ขุม นรก แล ถ้า ไม่ กลับ ใจ เสีย คน นักเลง เย่ย น่า เวทนา นี้ ประเดี๋ยว หนึ่ง ท่าน ก็ จะ ย่าง เท้า ก้าว ลง ใน ขุม นรก โดย แท้ โอ้ พระ ผู้ เปน เจ้า ขอ พระองค โปรด ทรง พระกรุณา แก่ ตัว เขา ด้วย เถิด ถ้า แล ผู้ แต่ง หนังสือ นี้ ทำ ให้ ปรากฎ เปน แน่ ว่า ผู้ นักเลง นั้น ทิ้ง เสีย ซึ่ง เวลา ราตรี กับ ทรัพย สมบัติ ของ ตัว แล ชื่อ เสียง กิริยา อาการ ด้วย ความ ศุข ก็ ทิ้ง เสีย สิ้น แล ที่ ประพฤติ์ ทำ นั้น ควร ที่ จะ ปรับ โทษ ใน นรก ถ้า ที่ กล่าว มา นี้ เปน จริง แท้ แล้ว คน ผู้ ใด เปน คน ดี ก็ ต้อง ถือ ว่า การ นักเลง นั้น เปน การ อัน ต่ำ ช้า ลามก ยิ่ง นัก

๏ อนึ่ง การ นักเลง นั้น ให้ เกิด ซึ่ง ความ ชั่ว อัปมงคล ใน ครอบ ครัว ๆ นั้น เหมือน พระเจ้า แช่ง เสีย แล้ว เขา ไม่ มี ใคร สอน ให้ รู้ ชอบ แล ผิด กุลบุตร ผู้ ใด มี พ่อ แม่ ให้ โอวาท สั่ง สอน ให้ ดี เตือน สะติ ให้ ประพฤติ์ ตาม เยี่ยง อย่าง ของ ตัว สวด อ้อน วอน พระเจ้า ด้วย บุตร นั้น บุตร นั้น ก็ มี ที่ เปน ผาศุก ซึ่ง ผาศุก ดัง นี้ พวก นักเลง หา มี ไม่ มี แต่ ว่า จะ ชี้ แจง ให้ ลูก รู้ ซึ่ง การ ชั่ว จะ สอน ให้ ประพฤติ์ ตาม ชอบ ธรรม ก็ ไม่ ได้ ถึง เขา จะ สอน ลูก ด้วย ชอบ ธรรม ลูก ก็ ไม่ ฟัง พ่อ นั้น ก็ เกิด มี ใจ ละอาย ลูก นั้น ก็ เหมือน ไม่ มี พ่อ แล แม่ นั้น ก็ เหมือน เปน แม่ ม่าย ๚ะ

๏ คน นักเลง นั้น ประพฤติ์ การ งาน หา เปน แน่ ไม่ ครอบ ครัว จะ ได้ ภอ เลี้ยง ชีวิตร ฤา มิ ได้ ภอ ก็ ไม่ แน่ การ งาน ไม่ เปน แน่ นอน เหมือน กะทำ ด้วย มือ แล กาย ที่ เปน การ ชอบ เหมือน ที่ ว่า ทำ มา หา กิน นี้ อุส่าห์ ทำ ไป ตาม บุญ ตาม กรรม คน นักเลง นั้น เขา คิด ว่า ถ้า ขี้ฉ้อ จึ่ง จะ ได้ ภอ เลี้ยง ชีวิตร นี้ แล ให้ รู้ แน่ ว่า ครอบ ครัว ลูก เมีย เขา ซึ่ง จะ สอน ชอบ แล ดี นั้น ก็ ขาด ที่ เดียว พวก นักเลง นั้น เล่น วัน หนึ่ง ไม่ เสีย ได้ เงิน เปน อัน มาก จะ เลี้ยง โต๊ะ ใหญ่ ก็ ดี จะ แต่ง ตัว ให้ งาม ขี่ รถ ก็ ดี แล พรุ่ง นี้ จะ แต่ง ตัว ด้วย ผ้า ขี้เหร่ ขี้ ริ้ว แล ไม่ มี อะ ไร จะ กิน เพราะ ว่า สมบัติ นักเลง นั้น ไม่ เที่ยง ๚ะ

๏ กิริยา อาการ ของ คน นักเลง นั้น ภา ลูก ให้ เสีย ไป ด้วย ลาง ที เมื่อ พ่อ แม่ สั่ง สอน ลูก ให้ ดี ด้วย น้ำ ตา ไหล ลง อ้อน วอน พระเจ้า ให้ ลูก ประพฤติ์ ที่ ดี ถ้า ทำ ดัง นั้น แล้ว ลูก นั้น ยัง เสีย อยู่ เพราะ ว่า เหตุ ที่ พ่อ แม่ ยัง หลง ทำ ผิด เสมอ อยู่ ใน การ นักเลง นั้น ครั้น อยู่ นาน มา ลูก ค่อย มี สติ ปัญญา ขึ้น คิด เหน ว่า จะ ฉิบหาย เสีย เปน แท้ ด้วย ลูก นั้น เคย เหน ความ ผิด มา หลาย อย่าง ซึ่ง พ่อ แม่ ทำ ผิด อย่าง นี้ อย่าง นั้น ถ้า ไม่ หลง ทำ ผิด ด้วย ก็ เพราะ เขา มี น้ำ ใจ ซื่อ ตรง นัก ๚ะ

๏ แล ลูก เมีย ของ ผู้ นักเลง นั้น จะ ไป เยี่ยม เยียน สนทนา ปราไสย ด้วย ผู้ ดี นั้น ไม่ ได้ ด้วย ผู้ ดี นั้น เขา ไม่ นับถือ เหตุ ฉนี้ จึ่ง เข้า ไป หา กัน ตาม พวก พ้อง ที่ ชั่ว นั้น ที่ เกิด มา เปน ลูก คน ป่า เหน จะ ดี กว่า มา เปน ลูก นักเลง ที่ เกิด มา เปน เมีย ถ้า เปน เมีย แห่ง คน โง่ เหมือน คน อยู่ ใน เมือง เงาะ ไม่ นุ่ง ผ้า เลย เหน จะ ดี กว่า เมีย พวก คน นักเลง ที่ เสีย ประโยชน ด้วย การ มิ ได้ เที่ยง แท้ แล เอา ทรัพย์ ที่ จะ ได้ เลี้ยง ลูก เมีย นั้น ไป ทา ให้ ฉิบหาย เสีย กับ ความ ศุข ใน ลูก เมีย นั้น ด้วย แล้ว ก็ เอา ใจ ใส่ ซึ่ง ความ ศุกข์ ใน ดวง น่า ๚ะ

๏ ถ้า ที่ กล่าว มา ด้วย ความ ชั่ว ความ ลามก แห่ง นักเลง นี้ จริง แท้ แล้ว ทุก คน คง จะ กลัว แก่ บาป ละอาย แก่ บาป นั้น แล ๚ะ

๏ อนึ่ง จะ ให้ ระลึก คิด ถึง ซึ่ง ความ ชั่ว นั้น ที่ แม่ ไป พ่อ ลวง ราษฎร ทั้งปวง เหมือน โรค มะเรง คุด มะเรง ซอน มี อาการ นั้น กิน ภุก กิน เรว ใน พวก ราษฎร ทั้งหลาย นั้น แล ๚ะ

๏ ข่าว ใน กรุง เทพ ๚ะ

๏ วัน ศุกร เดือน แปด บูรพาสาธ ขึ้น ค่ำ หนึ่ง ปี ระกา สัปตศก ได้ นำ ช้าง พลาย สำคัญ ลง แพ ที่ บ้าน บ่อ โพง แขวง กรุง เก่า ตาม กำหนด พระฤกษ นั้น แล้ว ๆ จะ ได้ ล่อง แพ ช้าง พลาย สำคัญ มา ภัก อยู่ ที่ วัด ละมุด แขวง เมือง นนทบุรี ๚ะ

๏ ครั้น ณวัน อังคาร เดือน แปด บูรพาสาธ ขึ้น ห้า ค่ำ เวลา เช้า เรือ ข้า ราชการ ทั้งปวง จะ ได้ ขึ้น ไป ชัก แพ ช้าง ลง มา ให้ ถึง ท่า พระ กรุง เทพ ฯ ใน วัน นั้น ครั้น เวลา บ่าย กำหนด พระฤกษ จะ ได้ นำ ช้าง พลาย สำ คัญ ขึ้น จาก แพ เข้า กระบวน แห่ ๆ ตรง ขึ้น ไป เลี้ยว ป้อม เผดจ ดัษกร ไป เข้า โรง สมโภช น่า พระ ที่นั่ง สุทไธย สวริย ๚ะ

๏ ครั้น วัน ศุกร เดือน แปด บูรพาสาธ ขึ้น แปด ค่ำ เวลา เช้า จะ ได้ พระราช ทาน ชื่อ ช้าง ขึ้น รวาง รด น้ำ แล จะ ได้ มี งาน สมโภช ตั้ง แต่ วัน ขึ้น ๘ ค่ำ ขึ้น ๙ ค่ำ ขึ้น ๑๐ ค่ำ เดือน แปด บูรพาสาธ ทั้งสาม วัน จึ่ง เสร็จ การ สมโภช ดัง นี้ ๚ะ

๏ มี พระบรม ราช โองการ โปรด เกล้า ฯ ให้ ประกาศ แก่ พระบรม วงษานุวงษ ข้า ราชการ ผู้ ใหญ่ ผู้ น้อย ใน กรุง หัว เมือง แล ราษฎร ชาว สยาม แล ชาว ต่าง ประเทศ บันดา ซึ่ง จะ มี ราชการ เกี่ยว ข้อง ด้วย ตำแหน่ง เสนาบดี ผู้ว่า การ ต่าง ประเทศ คือ กรม ท่า นั้น ให้ ทราบ ทั่ว กัน ว่า เจ้า พระยา ภาณุวงษ มหา โกษา ธิบดี ซึ่ง เปน เสนาบดี ผู้ว่า การ ต่าง ประ เทศ กราบ บังคม ทูล พระกรุณา ว่า ตัว ท่าน บ่วย มี โรค ไภย เบียด เบี้ยฬ มาก จะ รับ ราชการ ใน ตำแหน่ง ผู้ ว่า การ ต่าง ประเทศ ซึ่ง เปน ตำแหน่ง สำคัญ มี ราชการ มาก เปน นิตย นั้น เหลือ กำลัง ที่ จะ ฉลอง พระเดช พระคุณ ได้ ขอ พระราช ทาน ให้ มี ผู้ ว่า การ ต่าง ประเทศ เปลี่ยน ตัว ท่าน นั้น ได้ ทรง พระราช ดำริห ปฤกษา ด้วย พระบรม วงษานุวงษ แล ท่าน เสนาบดี เหน พร้อม กัน ว่า ซึ่ง เจ้า พระยา ภาณุวงษ มหา โกษา ธิบดี ป่วย มี โรค ไภย เบียด เบียฬ ดัง นี้ ควร พระ ราช ทาน พระบรม ราชา นุญาต ให้ ท่าน ออก จาก ตำแหน่ง ผู้ ว่า การ ต่าง ประเทศ รักษา โรค ไภย ให้ หาย ก่อน ด้วย ราชการ ต่าง ประเทศ นั้น มาก เหลือ สติ กำลัง นัก ตำแหน่ง เสนาบดี ผู้ ว่า การ ต่าง ประเทศ นั้น เหน ว่า พระเจ้า น้อง ยาเธอ กรมหมื่น เทวะวงษ วโร ประการ มี พระอัทยาศรัย ซื่อ ตรง แล มี ความ จง รัก ภักดี ต่อ ใต้ ฝ่าลออง ธุลี พระบาท กอบ ไป ด้วย พระ สติ ปัญญา ความ รู้ สมควร ที่ จะ รับ ราชการ ใน ตำแหน่ง เสนาบดี ผู้ ว่า การ ต่าง ประเทศ ได้ ซะ

๏ จึ่ง มี พระบรม ราช โองการ โปรด เกล้า ฯ มอบ ราชการ ตำแหน่ง เสนาบดี ผู้ ว่า การ ต่าง ประเทศ ให้ พระเจ้า น้อง ยาเธอ กรมหมื่น เทวะวงษ วโรประการ ทรง มี อำนาจ บังคับ ราชการ สิทธิ ขาด ใน ตำแหน่ง เสนา บดี ผู้ ว่า การ ต่าง ประเทศ ไม่ มี ที่ ยก ที่ เว้น แล้ว จึ่ง โปรด เกล้า ฯ ให้ ประกาศ ให้ ทราบ ทั่ว กัน ว่า แต่ นี้ สืบ ไป ถ้า ผู้ ใด มี ราชการ เกี่ยว ข้อง ใน กรม ท่า ก็ ให้ ประพฤติ ราชการ ทั้งปวง ต่อ พระเจ้า น้อง ยาเธอ กรมหมื่น เทวะวงษ วโร ประการ ตาม สม ควร แก่ ราชการ นั้น เถิด ซะ

๏ ศาลา ว่า การ ต่าง ประเทศ นั้น โปรด เกล้า ฯ ให้ ตั้ง ที่ วัง สราญรมย์ พระเจ้า น้อง ยาเธอ กรมหมื่น เทวะวงษ วโร ประการ จะ ได้ เข้า รับ การ ตั้ง แต่ วัน ศุกร เดือน แปด บุรพาสาธ ขึ้น แปด ค่ำ ไป ซะ

๏ เจ้า พระยา ภาณุวงษ มหา โกษา ธิบดี นั้น โปรด เกล้า ฯ ให้ อยู่ ใน ตำแหน่ง เสนาบดี คง ตาม เดิม เปน ที่ ปฤกษา ราชการ แผ่นดิน สืบ ไป ซะ

๏ ตำแหน่ง ที่ ปลัด บาญชี กลาง ใน กรม พระคลัง มหา สมบัติ ซึ่ง ว่าง ลง นั้น ทรง พระกรุณา โปรด เกล้า ฯ ให้ พระเจ้า น้อง ยาเธอ พระองค์ เจ้า สวัสดิ ประวัติ รับ ราชการ ฉลอง พระเดช พระคุณ ใน ตำแหน่ง นั้น ต่อ ไป ซะ

๏ ตำแหน่ง ไปรเวต สิเกรตารี่ หลวง ฝ่าย ต่าง ประ เทศ นั้น จะ ทรง พระกรุณา โปรด เกล้า ฯ ให้ พระเจ้า น้อง ยาเธอ พระองค์ เจ้า โสณบัณฑิตย์ รับ ราชการ ฉลอง พระเดช พระคุณ ต่อ ไป แต่ ใน เวลา นี้ พระ เจ้า น้อง ยา เธอ พระองค์ เจ้า โสณบัณฑิตย์ ยัง เสดจ ไม่ อยู่ จึ่งโปรดเกล้า ฯ ให้ พระเจ้า น้อง ยาเธอ พระ องค์ เจ้า สวัสดิ ประวัติ รับราชการ แทน ไป พลาง กว่า พระเจ้า น้อง ยาเธอ พระองค์ เจ้า โสณบัณฑิตย์ จะ เสด็จ กลับ ะ

๏ ถ้า ผู้ใด มี ราชการ เกี่ยวข้อง ใน ตำแหน่ง ไปร เวต สิเกรตารี่ หลวง ฝ่ายต่างประเทศ นั้น จงประพฤติ ราชการ ต่อ พระเจ้าน้องยาเธอ พระองค์เจ้า สวัสดิ์ ประวัติ ตาม สมควร แก่ ราชการ เทอญ ะ

๏ ทุก วัน นี้ เข้า แล ไม้ ซรสัก เปน สินค้า ใหญ่ สินค้า สำคัญ ใน กรุง สยาม แต่ เข้า นั้น เปน กำลัง ของ พลเมือง ด้วย พระบาท สมเด็จ พระเจ้า อยู่หัว ทุก พระองค์ จึ่ง ทรง เปน พระราช กิจ สืบ เนื่อง มา จน กาล ปัตยุบัน นี้ โดย ทรง พระ มหากรุณา ปรานี แก่ ไพร่ บ้าน พลเมือง ถ้า ฝน แล้ง ล่วง เวลา ระดู ไป ก็ ทรง โปรด ให้ ตั้ง พระราช พิธี ซอ ฝน เพื่อ จะ ให้ คน ทั้งหลาย ใน พระราช อาณา เขตร ได้ ทำ ไร่ นา โดย สดวก ถึง เดือน เจ้าเมือง กรมการ ทุก หัว เมือง ต้อง บอก รายงาน น้ำ ฝน ต้น เข้า เข้า มา กราบ บัง คม ทูล พระ กรุณา ให้ ทรง ทราบ ใต้ ฝ่าลออง ธุลี พระ บาท เสมอ ทุก เดือน แต่ ครั้ง ก่อน ๆ บอก น้ำ ฝน ยัง หา สู้ เลอียด ไม่ ครั้น มา ถึง ใน แผ่นดิน พระบาท สม เด็จ พระจอม เกล้า เจ้า อยู่หัว ทรง พระราช ทาน เครื่อง รอง น้ำ ฝน ไป ทุก หัวเมือง เปน เครื่อง อย่าง ดี มี นิ้ว แล ทศางค์ สตาง เปน ของ อย่าง เลอียด ครั้น มา ใน รัชกาล บัตยุบัน นี้ ทรง พระราช ดำริ เหน ว่า พ่อ ค้า แล ไพร่ บ้าน พล เมือง นั้น ตั้ง ใจ อยาก ทราบ อยาก ฟัง ข่าว น้ำ ฝน ต้น เข้า อยู่ ด้วย กัน ทุก คน จึ่ง ทรง พระ กรุณา โปรด เกล้า ฯ ให้ เจ้า พนักงาน เอา ราย น้ำ ฝน ต้น เข้า ลง ใน หนังสือ ราชกิจจา นุเบกษา ให้ ทราบ ทั่ว กัน พระเดช พระคุณ เปน ที่ ยิ่ง แต่ ระยะ ทาง หัว เมือง ใกล้ ก็ มี หัว เมือง ไกล ก็ มี กว่า หนัง สือ บอก จะ มา ถึง ก็ พ้น ล่วง เวลา ของ ผู้ ที่ อยาก จะ ทราบ ไป ครั้ง นี้ ทรง โปรด เกล้า ฯ ให้ มี สาย โทรเลข ไป ตาม ระยะ ทาง หัว เมือง เหนือ แล เมือง ตวัน ตก เมือง ตวัน ออก ซึ่ง เปน อู่ เข้า หลาย หัว เมือง แล้ว แล มี เจ้าพนักงาน ประจำ อยู่ ทุก สเตเชอน เจ้าพนักงาน ซึ่ง ประจำ อยู่ นั้น ถึง มี การ แล ไม่ มี การ บอก โทรเลข ก็ คง ต้อง รับ พระราช ทาน เงิน เดือน อยู่ เสมอ ถ้า ที่ หัวเมือง ใด เปน ที่ สเตเชอน ใหญ่ มี คน ประจำ อยู่ เช่น กรุง เก่า ราชบุรี เพชร บุรี เมือง ซเชิงเซา เมือง ปราจิณ เปน ต้น ดังนี้ ให้ บอก น้ำ ฝน ต้น เข้า มา โดย ทาง โทรเลข ทุก วัน แล้ว ลง ใน หนังสือ ราชกิจา ทุก วิก ไป ก็ จะ ได้ ทราบ ราย งาน น้ำ ฝน ต้น เข้า เสมอ ตาม เวลา ระดู ได้ คน ทั้งหลาย คง จะ มี ใจ ยินดี เปน อัน มาก ๚ะ

๏ ข้าพเจ้า ไว้ ใจ ว่า ท่าน เจ้า พนักงาน คง จะ เหน ชอบ ใน การ นี้ บ้าง จึ่ง อุส่าห เขียน มา ลง พิมพ ใช่ จะ ได้ มี ผล ประโยชน สิ่ง ใด ใน ตัว ข้าพเจ้า ผู้ เดียว นั้น หา มิ ได้ เพื่อ เปน ประโยชน ทั่ว ไป ด้วย กัน ทั้งหลาย แล เปน ที่ ประดับ พระ เกียรติยศ แห่ง สมเด็จ พระเจ้า อยู่ หัว แล บ้าน เมือง ด้วย ถ้า เปน การ ไม่ ชอบ ไม่ สมควร ประการ ใด ขอ อะไภย ได้ โปรด ยก โทษ ให้ ข้าพเจ้า ด้วย เถิด ๚ะ

๏ บาง ที มี คน มัก เขียน หนังสือ ทิ้ง ทาง ไปรสนีย เมื่อ เขียน หนังสือ ถึง เอไดเตอร ควร จะ ปิด ตั๋ว สะแตมป ตาม พิกัด หนัก น้อย กว่า บาท หนึ่ง สอง อัฐ สอง บาท สาม อัฐ ถ้า ไม่ ใส่ ตั๋ว สะแตมป ตาม พิกัด ถ้า ตั๋ว สะแตมป ไม่ พอ เขา จะ ปรับ ผู้ ที่ จะ รับ หนังสือ นั้น ถ้า เรา ไม่ รับ หนังสือ นั้น คง กลับ ไป นอน คู้ อยู่ ใน ตึก ไปรสนีย เปล่า แต่ นี้ จง จำ ไว้ ว่า ถ้า ใส่ ตั๋ว สะแตมป ไม่ พอ เอไดตอร จะ ไม่ รับ หนังสือ ที่ ถูก ปรับ นั้น จะ ว่า สัก คำ หนึ่ง แก่ ท่าน ที่ มา ร้อง ว่า นัก โทษ นั้น ถูก จำหน่าย ไป ทำ การ ทำ นา บ้าง ใช้ เลื่อย ไม้ บ้าง แล ถูก ใช้ ต่าง ๆ นั้น วิไส คน ทำ ชั่ว แล้ว เปน ความ สัจ ความ จริง แล้ว จำ ต้อง ให้ มัน มี ความ ทรมาน ใน ข้อ ทำ โทษ ตาม กฏหมาย จะ สมเพท มัน ไม่ ควร แล้ว เมื่อ กำลัง มัน ทน ทรมาน ควร จะ สอน คน โทษ ให้ มัน ทำ การ เปน ให้ มัน มี วิชา ติด ตัว ให้ มัน เปน คน ขยัน การ จน เคย ตัว สอน ให้ มัน เคย อด ใจ เคย ดัด แปลง ใจ เว้น การ ชั่ว ที่ เคย ประพฤติ นั้น ถ้า ทำ ดัง นี้ จะ มี คุณ เปน อัน มาก แก่ นักโทษ นั้น เมื่อ ถึง คราว ควร จะ หลุด พ้น จาก โทษ นั้น เมื่อ คน โจร ผู้ ร้าย เปน โทษ จะ ปล่อย มัน ง่าย ๆ ยัง ไม่ ได้ ถ้า เปน ผู้ ร้าย เพราะ เปน ขี้ ยา ขี้ ฝิ่น ขี้ เหล้า ถ้า มัน ยัง ไม่ ทิ้ง ความ ชั่ว นั้น จะ ปล่อย มัน ไป ยัง ไม่ ได้ เลย ถ้า ปล่อย มัน ออก ได้ เร็ว ๆ พวก ราษฎร คง กลับ เปน เหยื่อ ของ มัน อีก ต่อ ไป ถ้า มัน ทิ้ง พยศ ไม่ ได้ ควร จะ จำ มัน ไว้ ใช้ ให้ มัน ทำ การ หลวง แล้ว จำหน่าย ของ แผ่นดิน ให้ มัน มี กิน พอ เลี้ยง ชีวิตร ทำ การ หลวง ได้ ปล่อย มัน ไม่ ได้ ถ้า นักโทษ เสีย คน ไป สถาน ใด มัน ยัง ไม่ หาย ขาด จาก ความ ชั่ว นั้น ถ้า ปล่อย มัน ไป มัน คง เปน คน ยิ่ง ร้าย กว่า แต่ ก่อน เมื่อ สอน ให้ มัน มี วิชา ทำ มา หา กิน ได้ ด้วย ซื่อ สุจริต แล มัน เลิก ความ ชั่ว แล้ว ปล่อย มัน จึ่ง จะ ควร เพราะ มัน เปน คน ซื่อ ตรง เข้า แล้ว บัด นี้ มี คน ชั่ว คน พาล ชุก ชุม นัก เพราะ อะไร ราษฎร ไม่ มา ร้อง ทุก วัน ฤา ว่า พวก พนักงาน ชำระ ความ ไม่ เลอียด แล ทำ โทษ แก่ ผู้ ร้าย ไม่ ถึง ที่ มิ ใช่ ฤา ๚ะ

๏ กอมมิศแซ แล กงซุล ฝรั่งเสศ ใน กรุง เทพ ได้ กลับ ไป อยู่ เมือง ฝรั่งเสศ หลาย เดือน บัด นี้ จะ กลับ เข้า มา ยัง กรุง เทพ อีก ไม่ ช้า คง มา ถึง ๚ะ

เงิน ไปรเวศ สาม เดือน ๓ ชิลิง ๗ เปนซ กับ ๑ อัฐ ค่า ซอวริน ทอง คำ ถึง ๕ เหรียน ๗๕ เซนต

ข่าว โทรเลข นอก

๏ กรุง ลันดัน วัน ประหัสบดี เดือน เจด ขึ้น สิบห้า ค่ำ สมเด็จ พระเจ้า เอมบีรอร์ ทรง พระ ชวน อาการ หนัก ๚ะ

๏ ลอด โรซิเบรี ภัก อยู่ ที่ กรุง เบอลีน ท่าน ก็ เยี่ยม ปรินซ์ บิศมาก เนื่อง ๆ ๚ะ

๏ มี คำ สั่ง ให้ กำปั่น รบ เยอรแมน หมู่ หนึ่ง ไป ถึง เกาะ ซันซิบาร ๚ะ

๏ เมือง อเลกซันเดรีย วัน ประหัสบดี เดือน เจด ขึ้น สิบห้า ค่ำ พวก พลรบ ที่ เรียก ว่า กาดซ์ ลง จาก กำ ปั่น ที่ เมือง นี้ แล้ว ๚ะ

๏ กรุง ลันดัน วัน ศุกร เดือน เจด แรม ค่ำ หนึ่ง มี คำ แน่ ว่า ได้ จัด เลือก ให้ เซอ รอเบิด ฮาด รับ ราชการ เปน ทูต ที่ กรุง ปีกิน เมือง จีน แทน เซอ ฮาริ ปากซ์ ผู้ ถึง แก่ ความ ตาย แล้ว ๚ะ

๏ กรุง ลันดัน วัน เสาร์ เดือน เจด แรม สอง ค่ำ หนัง สือ จดหมาย เหตุ เดลิ นุซะ ถง พิมพ์ เรื่อง หนึ่ง ว่า มี ที่ อ้าง อย่าง ดี ว่า ได้ คำ ตอบ แต่ คอเวินแมน รุเซีย เปน อัน รับ ซึ่ง คอเวินแมนต์ บริติช กำหนด ไว้ นั้น ความ สำคัญ ใน คำ ตอบ นั้น เปน อัน ตก ลง กัน ด้วย เขตร แดน ต่อ ของ เมือง แอฝคัน นั้น ๚ะ

๏ กรุง ลันดัน วัน จันทร์ เดือน เจด แรม สี่ ค่ำ ลอด แกรนวิล ได้ เขียน หนังสือ ว่า ความ ซึ่ง เดลิ นุซะ ลง พิมพ์ นั้น ผิด เปน อัน มาก ยัง เปน กำลัง หาฤๅ ปฤกษา กัน อยู่ ทั้งสอง ฝ่าย ๚ะ

๏ กรุง ลันดัน วัน อังคาร เดือน เจด แรม ห้า ค่ำ หนัง สือ ราชการ ซึ่ง มี ไป มา ถึง กัน ทั้งสอง ฝ่าย นั้น ได้ แจ้ง ความ ออก หมด วัน นี้ ๚ะ

๏ ซึ่ง ลอด แกรนวิล ขอ ให้ มี ที่ ไว้ ใจ ว่า พวก รุเซีย มิ ได้ มี ความ หมาย ถึง เมือง ฮิรัด ยัง หา มี คำ ตอบ ไม่ ๚ะ

๏ มองเซอ ถอย ผู้ ว่า การ กอมมิศแช แล กงซุล ฝรั่ง เสศ ใน กรุง เทพ ไป พลาง แจ้ง ความ ว่า มี ข่าว โทรเลข มา แต่ เมือง ไซงอน ว่า มี ข่าว โทรเลข มา จาก มิศเตอร ป.เดิโนตระ แจ้ง ความ มา ยัง ท่าน เจ้า เมือง ประเทศ โกจินไจนะ ว่า หนังสือ สัญญา เปน ทาง พระราช ไมตรี ฝ่าย ฝรั่งเสศ แล จีน ลง มือ ไซนะ แล้ว ณวัน อังคาร เดือน เจด แรม สิบสอง ค่ำ ๚ะ

๏ กรุง ลันดัน วัน ศุกร เดือน เจด แรม แปด ค่ำ คอ เวินแมนต เยอรแมน ทำ หนังสือ เปน ทาง ไมตรี กับ เจ้า ลาโม ผู้ กระบถ นั้น แล มา ขอ ให้ ซุลตัน เมือง ซันซิ บาร เลิก การ รบ พุ่ง กัน ต่อ ไป ๚ะ

๏ กรุง ลันดัน วัน ศุกร เดือน เจด แรม แปด ค่ำ มี ข่าว โทรเลข มา แต่ เมือง เซนต ปีเตอรซเบิก ว่า การ หา ฤา ปฤกษา กัน กับ อังกฤษ ที่ จะ ลาก ช้า ไป ๚ะ

๏ มิศเตอ แจมเบอรเลน เมื่อ พูด ชะบี้ จ ที่ เมือง เบอร มิงแฮม ได้ ว่า การ กีด ขัด ขวาง ฝรั่งเสศ ที่ ประเทศ อิยิบต ที่ จะ ไม่ ให้ พวก อังกฤษ เลิก ถอน ออก จาก เมือง นั้น ไป ได้ ๚ะ

๏ จะ กล่าว ถึง คฤศนา ให้ ท่าน ทั้งหลาย เข้า ใจ คือ คน ชาว ยุโรป นับถือ พระเจ้า อย่าง ไร คือ คน ชาว ยุโรป นับถือ พระเจ้า เปน ประถม ต้น เหตุ เดิม พระองค ไม่ รู้ เจบ ไม่ รู้ ไข้ ไม่ รู้ ตาย ไม่ รู้ เกิด พระ องค ก็ เสมอ ต้น เสมอ ปลาย พระองค มิ ได้ แปร ปรวน ไป มา พระองค ถาวร เปน นิจ พระองค สทิด อยู่ ทั่ว โลกย พิภบ มนุษ ทั้ง โลกย มิ ได้ เหน พระองค พระองค ก็ มิ ได้ ทรง พระ รูป เพราะ เหตุ ดัง นั้น มนุษ ทั้ง โลกย จึง ไม่ ได้ เหน พระองค ทรง พระรูป ๆ นั้น เปน อนิจัง พระเจ้า เที่ยง แท้ ไม่ ได้ เปน อนิจัง คน ชาว ญี่ปุ่น มี ความ เชื่อ จึง ได้ เปลี่ยน ธรรมเนียม ใหม่ ตัด สิน ความ ก็ เอา ธรรมเนียม ยุโรป ทุก วัน นี้ ชาว ญี่ปุ่น ราษฎร มี ความ สบาย เรื่อง รับ สินบน กด ขี่ ไม่ มี ชาว สยาม ๚ะ

๏ จันทน์ แห้ง กลิ่น ห่อน ได้ ตรธาร อ้อย หีบ ยัง หอม หวาน กลิ่น อ้อย ช้าง เข้า ศึก เสียม สาร ยก หย่าง งาม แฮ บัณฑิตย แม้ ทุกข ร้อย เท่า ฤา เสีย ธรรม ฯะ

๏ คน โลภ ฤา ห่อน ได้ คลอง ศีล คน มัก มัจฉะ มังษ กิน บาป สู้ มัก เล่า ฤา ห่อน ยิน คำ เที่ยง คน มัก มาก เล่น ชู้ ห่อน รู้ กลัว อาย ฯะ

๏ ป่า หลวง ดง ใหญ่ ล้วน พฤกษา หา จันทน์ กฤษณา ยาก ไช้ ฝูง คน ใน โลกา มี มาก หา ปราช ญา จะ ได้ ยาก แท้ ควร สงวน ฯะ

คราว แรก ๑๐ บันทัด ฤา น้อย กว่า ๑๐ บันทัด ๗ บาท ๒ สลึง คราว แรก ทุก บันทัด เกิน ๑๐ บันทัด คิด เอา บันทัด ละ ๓ สลึง ถ้า จะ ลง กว่า หน หนึ่ง จะ เรียก เอา ครึ่ง ราคา ที่ ว่า มา แล้ว นั้น

แถว เท่า แถว น่า ใน แถว หนึ่ง จะ เรียก เอา ปี ละ ๒๐๐ บาท ซีก แถว เรียก เอา ปี ละ ๑๒๐ บาท เซี่ยว แถว จะ เรียก เอา ปี ละ ๘๐ บาท

๏ ที่ โรง พิมพ บางคอแหลม มี เจ้า พนักงาน สำ หรับ รับ แปล หนังสือ ภาษา สยาม เปน ภาษา ฝรั่ง ฤา จะ แปล ภาษา ฝรั่ง เปน ภาษา สยาม ก็ ได้ ท่าน ทั้งหลาย อัน จะ ต้อง การ อ่าน ฤา จะ มี ธุระ อยาก จะ แปล หนังสือ เชิญ มา ที่ โรง พิมพ บาง คอแหลม คง ได้ สำเร็จ ความ ปราถนา ราคา จะ คิด เอา แต่ ภอ สม ควร การ แจ้ง ความ มา ณวัน พุฒ เดือน ญี่ ขึ้น สิบ ห้า ค่ำ จุลศักราช ๑๒๔๒ ปี วอก ฉอศก ๚ะ

๏ ลูก ทุ่น บอก ที่ ราย ที่ ทเล ทา สี เขียว ได้ ไป จอด ไว้ ใต้ กำปั่น อัน จม นั้น คือ บีแอฝ วัดซัน ประมาณ สัก สามสิบ วา เมื่อ น้ำ ขอด เหนือ กำปั่น จม นั้น มี แต่ น้ำ สี่ วา เท่า นั้น ลูก ทุ่น นั้น อยู่ แต่ เรือน โคม ไฟ ใน ทิศ นอท วัน กวาเตอ์ เวซะท แล ข้าง กลาง เกาะ สี้ชัง เปน ทิศ เซาท อีซะตะ ฮาฟ อีซตะ พระ วิสูตร สารคดิฐ เจ้า ท่า แจ้ง ความ มา ณวัน ศุกร เดือน เจด แรม แปด ค่ำ จุลศักราช ๑๒๔๗ ปี ระกา สัปตศก ( ๔ ห ) ๚ะ

AYER'S PILLS.

๏ ๑ ยา เม็ด แก้ ผูก คือ เอเยอร์ กะทาติก บิ๊ลซ์ เปน ยา กิน ง่าย มี คุณ เปน อัน มาก แก้ ผูก แน่น แล ไม่ เปน อันตราย เลย รักษา ท้อง ช่วย ไฟ ธาตุ แก้ ปวด ศีศะ ควร จะ เอา ไว้ ใน บ้าน ให้ เด็ก ให้ ผู้ ใหญ่ กิน เมื่อ ไม่ สบาย นั้น ๚ะ

๏ ถ้า ผู้ ชาย พ้น เขตร เด็ก แล้ว จะ ให้ เดิน แต่ อ่อน ๆ ให้ กิน ตั้ง แต่ ๒ จน ๔ เม็ด ถ้า จะ ให้ เดิน เลอียด ตั้ง แต่ ๔ จน ๖ เม็ด ผู้ หญิง แล เดก ต้อง กิน หย่อน กว่า นี้ น้อย หนึ่ง ถ้า ต้อง กิน บ่อย ๆ จัด กิน เม็ด แต่ ภอ ควร กับ การ ๚ะ

AYER'S SARSAPARILLA.

๏ ๒ ยา คือ เอเยอร์ ซาร์ซะปะริลละ เปน ยา แก้ เลือด ช่วย บำรุง ชีวิตร แล ความ สบาย แล ให้ ร่าง กาย มี ชีวิตร ใหม่ ทั่ว ตลอด ๚ะ

๏ ยา ขนาน นี้ ควร จะ กิน วัน ละ สาม ครั้ง ถ้า ผู้ ชาย พ้น เขตร เดก แล้ว ให้ กิน ช้อน ๑ ฤา ๒ ช้อน น้ำ ชา ถ้า ผู้ ชาย อายุ ตั้ง แต่ ๑๕ ปี จน ๒๐ ปี แล ผู้ หญิง ผู้ กำลัง ย่อน ๆ ให้ กิน ตั้ง แต่ ๔๕ จน ถึง ๙๐ หยด ถ้า เดก ย่อน ตั้ง แต่ แปด ขวบ จน ๑๕ ขวบ ให้ กิน ตั้ง แต่ ๓๐ หยด จน ๖๐ หยด ถ้า เดก ตั้ง แต่ ๓ ขวบ จน แปด ขวบ ให้ กิน ตั้ง แต่ ๑๕ หยด จน ๓๐ หยด เมื่อ แรก กิน ๆ แต่ อย่าง น้อย ก่อน แล้ว กิน มาก ตาม กำ หนด สม กับ การ ถ้า ใส่ ยา ใน น้ำ ร้อน น้อย คุณ ยา ก็ จะ มาก ขึ้น เมื่อ จะ ใช้ ยา ขนาน นี้ ต้อง ระวัง ให้ ท้อง เดิน ด้วย ยา เม็ด เอเยอร์ บิ๊ลซ์ แต่ อย่า ให้ เดิน หนัก ได้ อาบ น้ำ บ่อย ๆ รักษา ตัว ให้ สอาด รับ ประทาน อาหาร ให้ สม ควร สม กำลัง ไม่ ต้อง อด อยาก ๚ะ

๏ เปน ภาษา อังกฤษ บอก วัน เดือน ฝรั่ง จีน ไทย บอก ให้ รู้ เลอียด ว่า ดวง อาทิตย์ อยู่ เหนือ ฤา ใต้ กลาง โลกย์ ทุก วัน เท่าไร ตลอด ปี ให้ รู้ ว่า สูน ไสย กลาง ดวง อา ทิตย์ ดู โต เล็ก เท่าไร ทุก วัน ให้ รู้ ว่า เวลา เที่ยง แล เวลา ตาม เงา แดด คลาด กัน วัน ละ เท่าไร ให้ รู้ ว่า เว ลา น้ำ ขึ้น น้ำ ลง ที่ กรุง เทพ ทุก วัน แจ้ง ให้ รู้ ถึง การ อื่น เปน อัน มาก อัน ควร คน ทั้งปวง จะ รู้ ถ้า ไม่ รู้ เขา จะ นินทา ว่า คน โง่ ประนินทิน นี้ ราคา ถูก เล่ม ละ สี่ บาท เท่า นั้น เชิญ มา ซื้อ ที่ โรง พิมพ์ บางคอแหลม มี ถึง แปด ปี ถ้า ต้อง การ ได้ ตั้ง แต่ คริศ ศักราช ๑๘๗๘ ถึง ๑๘๘๕ ครบ แปด ปี (จ. ห) ๚ะ

๏ เจ้า ของ หนังสือ สยาม ไสมย มี ความ ปราถนา จะ ให้ ออก สอง อย่าง อย่าง หนึ่ง จะ ให้ ออก ทก วัน เว้น แต่ วัน อาทิตย อีก อย่าง หนึ่ง ให้ ออก เจด วัน ครั้ง หนึ่ง เสมอ มิ ให้ ขาด เมื่อ คน ทั้ง ปวง ตั้ง ใจ ซื้อ เปน อัน มาก คง สำ เร็จ การ คง ได้ อ่าน หนังสือ จดหมาย เหตุ ราคา ถูก ๆ ด้วย แล ตั้ง แต่ นี้ ไป จะ ออก จดหมาย เหตุ สยาม ไสมย นี้ เดือน ละ สี่ คราว ไป ก่อน ๚ะ

๏ สยาม ไสมย ที่ จะ ออก พลาง เดือน ละ ๔ หน นั้น จะ ขาย ปลีก ฉบับ ละ สลึง

๏ ถ้า รับ เอา ตลอด ปี แล้ว ใช้ เงิน ล่วง น่า ราคา ปี ละ หก บาท คือ ห้า สิบ สอง ฉบับ ถ้า มา รับ ไป จาก โรง พิมพ์ ถ้า จะ ให้ ส่ง ถึง บ้าน อาไศรย ไปรสนีย์ ต้อง เสีย ปี ละ หก บาท สาม สลึง สี่ อัฐ ๚ะ

๏ ค่า บอก ถึง คน เกิด คน ตาย ฤา ทิ้ง ห้าง ขาย ของ ถึง การ เลล้ง แล ของ ซึ่ง จะ ขาย นั้น ฤา บอก ความ ของ คน ซึ่ง จะ หา การ ฤา แจ้ง ความ ต้อง การ ของ ตัว จะ คิด ค่า ลง ตาม ว่า แล้ว นั้น ๚ะ

๏ ถ้า คน จะ เข้า กัน ซื้อ ถึง หก ฉบับ จะ คิด เอา แต่ ค่า ห้า ฉบับ คือ จะ ยก ให้ หนึ่ง ใน หก ๚ะ

๏ จดหมาย เหตุ นี้ เจ้า ของ จะ ส่ง แต่ เพียง เปน แห่ง ๆ ผู้ ซื้อ ต้อง ไป รับ ใน ตำบล ต่าง ๆ ซึ่ง จะ หมาย ไว้ นั้น

๏ ที่ บ้าน แม่ เปรม ที่ วัด เกาะ แห่ง หนึ่ง ๚ะ

๏ ที่ แพ นาย เทพ ตรง ข้าม ปาก คลอง บางหลวง ที่ ขาย เครื่อง แก้ว แห่ง หนึ่ง ๚ะ

๏ ที่ ตึก แม่ แพ ที่ สี่กัก เหนือ เสา ชิงช้า แห่ง หนึ่ง ๚ะ

๏ ที่ โรง พิมพ์ บาง คอแหลม แห่ง หนึ่ง ๚ะ

๏ จะ ส่ง ทาง ไปรสนีย์ ถึง บ้าน ถ้า บ้าน อยู่ ใน เขตร ทาง ไปรสนีย์ นั้น แต่ ผู้ ซื้อ หนังสือ นี้ ต้อง เสีย เงิน ค่า หนังสือ ค่า ไปรสนีย เสร็จ ก่อน จึ่ง จะ ส่ง ทาง นั้น ได้ แต่ ต้อง บอก ชื่อ ตำ บล บ้าน ถนน แล คลอง นัมเบอ ที่ อยู่ นั้น ให้ แน่ ด้วย ฯะ

๏ เพราะ คน ที่ ซื้อ อ่าน นั้น มาก เจ้า ของ รับ ส่ง ทุก แห่ง ไม่ ได้ จะ ส่ง เปน แห่ง ๆ ไป พลาง ให้ ผู้ ซื้อ นั้น ไป รับ ทุก คราว ออก ณะ ตำบล อัน อยู่ ใกล้ เคียง บ้าน ผู้ ซื้อ นั้น เถิด หนังสือ นี้ จะ ออก ทุก วัน พุฒ ตลอด ปี เมื่อ จัด ส่ง ถึง ตำบล อื่น แล้ว จะ บอก ให้ รู้ ด้วย ฯะ

๏ หนังสือ ต่าง ๆ อัน มี ขาย ที่ โรง พิมพ์ บางคอแหลม ฯะ

๏ มี หนังสือ เปน เรื่อง พระเยซูศาสนา แล หนังสือ ต่าง ๆ สำหรับ สอน เด็ก ให้ อ่าน หนังสือ ไท แล หนังสือ อังกฤษ ออก มี หนังสือ สำหรับ สอน วิชา คิด เลข สอน ให้ รู้ ถึง ตำรา ดาว แล มี หนังสือ สำหรับ สอน ใจ ให้ รู้ ขนบ ธรรมเนียม จะ ได้ เปน คน เรียบ ร้อย แล จะ ได้ เปน คน แต่ง หนังสือ เปน เรื่อง ราว เปน บท กลอน หนังสือ อ่าน เล่น ก็ มี มาก หลาย อย่าง หนังสือ ต่าง ๆ นั้น คือ ฯะ

๏ ก ข ก กา ปถม ก กา ไท กา กับ สุนักข์ แล นกยาง กากี คำ ฉันท์ แล คำ กลอน กฤษนา สอน น้อง ขันธ วิภังค์ นี่ ตำรา ยา เกล็ด พระ คริษวงษ ตาม มัดธาย แล ตาม โยฮัน เปน เรื่อง ใน พระ คัมภีร์ พระ เยซู สาสนา จันทะ โครพ จินดามณี พระยาฉัททัน ซุยถัง ตำราดาว ตำรา คิด เลข อย่าง ใหม่ ทิพสังวาล นิราศ เกาะ จาน นิราศ เมือง แกลง นิราศ โคราช นิราศ ฉถาง นิราศ ชม ตลาด นิราศ วัด เจ้า ฟ้า นิราศ เดือน นิราศ พระ แท่น ดง รัง นิราศ ทวาราวดี นิราศ นรินทร์ นิราศ พระ บาท นิราศ พระ ปถม นิราศ เมือง เพ็ชร นิราศ อิเหนากับนิราศภูเขา ทอง นกกระ จาบ เบญมาศทอง ปถม มาดา อัง กฤษ บุจฉา แล วิสัชนา ใน ศาสนา แท้ จริง เพ็ชพงกุฏ พระยไภยมณี พระ สมุท ราชาธิราช มงคลทิปนี่ แปลเปน สุภาสิต สอน หญิง มายา สัตรี ลักษณวงษ สวัสดิ รักษา บัญญัติพระ ร่วง ภาลี สอน น้อง ลักษณ ภรรยา เจ็ด สถาน กฤษนา สอน น้อง ลักษณ บุตร สาม สถาน วงษสวรรค์ เสภา คือ ขุนช้าง ขุนแผน สิงหไกรภพ สังข ทอง คือ เจ้าเงาะ สิบ สอง เหลี่ยม สุภาสิต ต่าง ๆ คือ โลกนิตย ขงจู มงคลทิปนแปล สุภาสิต สอน หญิง แม่ ม่าย สอน ลูก สุภาสิต สอน เด็ก สุภาสิต พระร่วง สุภาสิต โคลง สมุท จะ หัด อังกฤษ อุณรุท อิเหนา รามเกียรติ พงษาวดาร ขุนหลวงหาวัด ถม อากาศ ทำนาย ฝัน ตราซูทอง คำ เตือน สติ พงษาวดาร บูราณ พระ สี่ เสาร อุไทย จดหมายเหตุ เมือง พม่า

๏ หนังสือ ภาษาสยาม ต่าง ๆ มี ขาย ที่ โรงพิมพ์ บางคอแหลม นี้ เมื่อ ขาย ปลีก มี ราคา ตี พิมพ์ ใน หนังสือ ทุก ๆ เล่ม ธรรมเนียม นั้น คือ ว่า ถ้า สมุดไทย เล่ม ๑ เปน อักษร พิมพ์ เล็ก คิด เอา ราคา เล่ม ละ สลึง ถ้า รวม สี่ เล่ม ใบ ปก อ่อน เล่ม ละ บาท ถ้า เปน อักษร พิมพ์ ใหญ่ คิด เอา ราคา เล่ม ละ สลึง เฟื้อง ถ้า รวม สี่ เล่ม ใบ ปก อ่อน เล่ม ละ หก สลึง ถ้า ใบ ปก แขง คิด ราคา ใบ ปก อีก เล่ม ละ บาท ถ้า ท่าน ทั้ง หลาย จะ ซื้อ หนังสือ ที่ ละ มาก ๆ จบ ทุก เรื่อง ที่ มี ใน โรง พิมพ ฤา ถ้า ลูกค้า วานิช จะ ซื้อ ที่ ละ มาก ๆ สำ หรับ จะ ตั้ง โรง ขาย หนังสือ จะ ลด ราคา ร้อย ยี่สิบ บาท จะ คิด เอา แต่ ร้อย บาท ถ้า ไม่ ถึง เพียง นี้ จะ จัด ว่า ซอ ปลีก กัน ก็ คง ขาย ตาม ราคา ปลีก อัน บอก ไว้ ใน หนังสือ ทุก ๆ เล่ม นั้น แล ถ้า จะ มา ซื้อ หนังสือ ที่ โรงพิมพ์ นี้ ต้อง ใช้ เงิน สด ขาย เชื่อ ไม่ ได้ ตั้ง แต่ นี้ ไป เปน อัน ขาด